TOÀN BỘ LỜI TỰ THÚ CỦA HENRY JEKYLL

Tôi sinh năm 18-, được thừa hưởng một gia tài lớn, lại trời phú cho những tư chất xuất sắc. Vốn bản tính chăm chỉ, luôn khao khát giành được sự kính trọng từ những con người khôn ngoan và lương thiện quanh mình, tôi dường như nắm chắc trong tay mọi điều kiện để có một tương lai rạng rỡ và danh giá. Quả thực, khuyết điểm lớn nhất của tôi chỉ là một thứ ham vui có phần sôi nổi - điều vốn đem lại niềm hạnh phúc cho biết bao người, nhưng với tôi lại thật khó dung hòa cùng khát khao mãnh liệt được ngẩng cao đầu và mang một vẻ mặt nghiêm nghị hơn mức bình thường trước công chúng. Bởi thế, tôi đã che giấu những thú vui của mình. Để rồi khi bước vào độ tuổi biết suy ngẫm, bắt đầu nhìn nhận lại bản thân cũng như đánh giá sự tiến bộ và vị thế của mình trong xã hội, tôi nhận ra mình đã lún sâu vào một cuộc sống hai mặt. Nhiều người hẳn sẽ công khai phô trương những hành vi phóng túng mà tôi đã phạm phải. Nhưng với những lý tưởng cao đẹp mà tôi tự đặt ra cho chính mình, tôi lại coi trọng và giấu giếm chúng bằng một nỗi xấu hổ gần như bệnh hoạn. Vậy nên, chính bản chất khắt khe trong những khát vọng của tôi - chứ không phải một sự suy đồi đặc biệt nào trong những lỗi lầm của tôi - đã nhào nặn nên con người tôi như thế này. Nó khoét sâu trong tôi một ranh giới rõ rệt hơn hẳn so với đa số người đời, chia cắt những địa hạt của cái thiện và cái ác - hai mảnh vốn cùng cấu thành nên bản chất kép của con người. Trong hoàn cảnh ấy, tôi buộc phải suy ngẫm sâu sắc và thường xuyên về quy luật khắc nghiệt của cuộc sống - điều nằm ở gốc rễ của tôn giáo và là một trong những cội nguồn dồi dào nhất của nỗi thống khổ. Dù là một kẻ sống hai mặt sâu sắc đến vậy, tôi tuyệt nhiên không phải là một kẻ đạo đức giả. Cả hai mặt trong tôi đều hoàn toàn chân thật. Tôi là chính mình khi cởi bỏ mọi kìm nén và lao vào những thú vui đáng hổ thẹn, cũng trọn vẹn y như khi tôi miệt mài làm việc giữa thanh thiên bạch nhật để thúc đẩy tri thức, hay xoa dịu những nỗi đau và sự chịu đựng của con người. Và thật tình cờ, hướng đi trong những nghiên cứu khoa học của tôi - vốn hoàn toàn hướng về những điều huyền bí và siêu việt - đã tác động và rọi một luồng sáng mạnh mẽ vào nhận thức của tôi về cuộc chiến triền miên giữa những phần trong chính con người mình. Nhờ vậy, qua từng ngày, từ cả hai phía trong trí tuệ - cả đạo đức lẫn nhận thức - tôi dần tiến gần hơn tới một sự thật. Và chính vì khám phá ra một phần của sự thật ấy, tôi đã chuốc lấy một sự hủy diệt kinh hoàng. Sự thật đó là: con người không thực sự là một, mà thực ra là hai. Tôi nói là "hai", bởi tri thức của tôi hiện tại chỉ mới dừng lại ở điểm đó. Sẽ có những người tiếp bước, những kẻ sẽ vượt qua tôi trên cùng con đường này. Và tôi mạo muội đoán rằng, con người cuối cùng sẽ được biết đến như một tập hợp của muôn vàn cư dân đa dạng, mâu thuẫn và độc lập. Về phần mình, từ chính bản chất cuộc đời, tôi đã tiến những bước không thể đảo ngược theo một hướng, và chỉ một hướng duy nhất. Chính ở khía cạnh đạo đức, và trên chính cơ thể mình, tôi đã học cách nhận ra sự tồn tại song song nguyên thủy và triệt để của con người. Tôi thấy rằng, trong hai bản ngã đang giằng xé trên chiến trường tâm thức của tôi, dù tôi có thể được gọi là bên nào đi chăng nữa, thì đó cũng chỉ là vì tôi vốn dĩ mang trong mình cả hai. Và từ rất sớm - ngay cả trước khi những khám phá khoa học của tôi bắt đầu hé mở khả năng trần trụi nhất về một phép màu như vậy - tôi đã quen với việc chìm đắm trong sự thích thú, như một giấc mộng ban ngày êm ái, vào ý nghĩ tách biệt những thành tố ấy. Tôi tự nhủ, nếu mỗi phần có thể được ngụ trong những nhân dạng riêng biệt, cuộc sống sẽ thoát khỏi mọi gánh nặng không thể chịu đựng nổi. Kẻ bất lương có thể đi con đường của mình, thoát khỏi những khát vọng và sự cắn rứt của người anh em song sinh lương thiện hơn. Còn người lương thiện có thể bước đi vững chãi và an toàn trên con đường hướng thượng, làm những điều tốt đẹp mang lại niềm vui cho mình, không còn bị phơi bày trước sự ô nhục và sám hối bởi bàn tay của thứ cái ác ngoại lai kia. Thật là lời nguyền của nhân loại khi những mảnh ghép mâu thuẫn ấy lại bị trói buộc với nhau - rằng trong vùng thai nghén đầy thống khổ của nhận thức, cặp song sinh đối lập này lại phải liên tục đấu tranh. Vậy thì làm sao để tách chúng ra?

Tôi đã tiến xa đến vậy trong những suy ngẫm của mình khi, như tôi đã nói, một luồng ánh sáng bắt đầu rọi vào vấn đề từ bàn thí nghiệm. Tôi bắt đầu nhận thức sâu sắc hơn bất cứ điều gì từng được phát biểu, về sự phi vật chất mong manh - tính phù du như sương khói - của cái thân thể tưởng chừng rất rắn chắc mà chúng ta đang khoác lên mình. Tôi phát hiện ra một số tác nhân có sức mạnh lay động và giật phăng lớp áo xác thịt ấy, hệt như một cơn gió có thể tung bay những bức rèm của một mái bạt. Vì hai lý do chính đáng, tôi sẽ không đi sâu vào khía cạnh khoa học này trong lời tự thú của mình. Thứ nhất, bởi tôi đã học được rằng định mệnh và gánh nặng của cuộc đời bị buộc chặt vĩnh viễn lên đôi vai con người. Và khi cố gắng rũ bỏ nó, nó chỉ quay lại giáng xuống chúng ta với một áp lực còn xa lạ và khủng khiếp hơn. Thứ hai, bởi vì - than ôi! - như lời kể của tôi sẽ cho thấy một cách quá rõ ràng, những khám phá của tôi chưa hề hoàn thiện. Vậy là đủ để nói rằng, tôi không chỉ nhận ra cơ thể tự nhiên của mình chỉ là vầng hào quang và ánh sáng phát ra từ một số sức mạnh cấu thành nên linh hồn tôi, mà còn xoay xở pha chế được một loại thuốc. Bằng loại thuốc ấy, những sức mạnh này sẽ bị tước bỏ quyền tối thượng, và một hình hài cùng vẻ mặt thứ hai sẽ thay thế - vốn cũng tự nhiên đối với tôi, bởi chúng là sự biểu hiện và mang dấu ấn của những yếu tố thấp kém hơn trong linh hồn tôi.

Tôi đã chần chừ rất lâu trước khi đưa giả thuyết này vào thử nghiệm thực tế. Tôi biết rõ mình đang đánh cược với cái chết. Bất cứ loại thuốc nào có đủ sức mạnh lay chuyển và khống chế tận căn để thành trì của nhân dạng, như thứ thuốc này, thì chỉ cần sai lệch một chút về liều lượng, hay chệch choạc một thoáng về thời điểm sử dụng, cũng đủ sức xóa sổ hoàn toàn cái lớp vỏ phi vật chất mà tôi đang hy vọng nó sẽ thay đổi. Ấy vậy mà, sức cám dỗ của một khám phá quá đỗi lạ lùng và sâu xa ấy cuối cùng đã đánh bại mọi lời thì thầm của nỗi sợ hãi. Từ lâu tôi đã chuẩn bị xong cồn thuốc; tôi liền mua ngay từ một nhà buôn hóa chất một lượng lớn thứ muối đặc biệt - thứ mà qua các thí nghiệm tôi biết là thành phần cuối cùng còn thiếu. Và rồi, vào một đêm nghiệt ngã nọ, tôi trộn các nguyên liệu lại, nhìn chúng sôi sùng sục và bốc khói trong chiếc ly thủy tinh. Khi cơn sôi sục đã lắng xuống, bằng một niềm can đảm mãnh liệt, tôi uống cạn chén dung dịch ấy.

Những cơn đau quặn thắt khủng khiếp liên tiếp ập đến: cảm giác như xương tủy bị nghiền nát, cơn buồn nôn chết người, cùng một nỗi kinh hoàng trong tâm trí không gì có thể sánh được vào khoảnh khắc sinh tử ấy. Thế rồi, những đớn đau bắt đầu dịu đi nhanh chóng, và tôi tỉnh lại như thể vừa thoát khỏi một cơn trọng bệnh. Có một điều gì đó kỳ lạ trong những cảm giác của tôi - một điều gì đó mới mẻ đến mức không thể gọi tên, và chính vì cái mới mẻ ấy, lại ngọt ngào đến khó tin. Tôi cảm thấy cơ thể mình trẻ trung hơn, nhẹ nhõm hơn, tràn đầy một niềm hạnh phúc lạ lùng. Bên trong, tôi ý thức được một sự liều lĩnh đến say sưa; một dòng thác những hình ảnh nhục dục hỗn loạn cuồn cuộn chảy trong trí tưởng tượng; sự tan biến của mọi ràng buộc bổn phận; một thứ tự do vô danh nhưng tuyệt nhiên chẳng hề trong sáng của tâm hồn. Ngay từ hơi thở đầu tiên của cuộc đời mới này, tôi biết mình đã trở nên xấu xa hơn - xấu xa hơn gấp mười lần - đã tự bán mình làm nô lệ cho cái ác nguyên thủy trong tôi. Và ý nghĩ ấy, trong khoảnh khắc đó, đã vực tôi dậy và làm tôi say sưa như men rượu. Tôi dang rộng hai tay, hả hê tận hưởng sự tươi mới của những cảm giác này. Và ngay lúc ấy, tôi sực nhận ra mình đã thấp hơn trước.

Vào thời điểm đó, trong phòng tôi không có lấy một chiếc gương. Cái gương đang đứng cạnh tôi lúc tôi viết những dòng này, mãi sau này mới được mang đến, dành riêng cho những lần biến đổi ấy. Tuy vậy, đêm đã dần nhường chỗ cho bình minh - buổi sớm, dù còn tối tăm, cũng sắp khai sinh ngày mới. Những người trong nhà tôi vẫn chìm trong giấc ngủ say nhất. Và tôi quyết định, với niềm hy vọng và chiến thắng tràn ngập trong lòng, sẽ liều lĩnh mang hình hài mới mẻ này đến tận phòng ngủ của mình. Tôi băng qua sân, nơi những vì sao trên cao đang nhìn xuống - tôi có thể tưởng tượng ra vẻ kinh ngạc của chúng, bởi tôi là sinh vật đầu tiên thuộc loại này mà sự canh chừng không ngủ của chúng từng phát hiện ra. Tôi rón rén bước qua những hành lang, như một kẻ lạ mặt trong chính ngôi nhà của mình. Và khi đến phòng, lần đầu tiên tôi nhìn thấy dung mạo của Edward Hyde.

Đến đây, tôi chỉ có thể nói dựa trên lý thuyết - không phải những điều tôi biết, mà là những điều tôi cho là có khả năng nhất. Phần ác trong bản tính tôi, phần mà giờ đây tôi đã trao cho nó quyền năng định hình thân xác, vốn kém mạnh mẽ và ít phát triển hơn nhiều so với phần thiện mà tôi vừa phế truất. Hơn nữa, suốt cuộc đời mình - vốn chín phần mười là một cuộc sống nỗ lực, đức hạnh và kỷ luật - phần ác ấy đã ít được bộc lộ và ít bị hao mòn hơn hẳn. Và đó, theo tôi nghĩ, chính là lý do vì sao Edward Hyde nhỏ bé, mảnh khảnh và trẻ trung hơn Henry Jekyll rất nhiều. Cũng như cái thiện tỏa ánh sáng trên khuôn mặt người này, cái ác lại hằn rõ rành rành và lan rộng khắp khuôn mặt kẻ kia. Thêm vào đó, cái ác (thứ mà tôi vẫn tin là phần chết chóc của con người) đã để lại trên cơ thể ấy một dấu ấn của sự dị dạng và suy tàn. Ấy thế mà, khi nhìn vào bức tượng thần xấu xí kia trong gương, tôi không hề cảm thấy ghê tởm - trái lại, một niềm hân hoan chào đón vỡ òa trong tôi. Đây cũng chính là tôi. Nó trông thật tự nhiên và rất đỗi con người. Trong mắt tôi, nó mang một hình ảnh sống động hơn của linh hồn, rõ ràng và thuần nhất hơn hẳn cái khuôn mặt bất toàn và chia cắt mà bấy lâu nay tôi vẫn quen gọi là của mình. Và về điểm này, chắc chắn tôi đã đúng. Tôi nhận thấy rằng, mỗi khi mang bộ dạng của Edward Hyde, không ai có thể đến gần tôi lúc ban đầu mà không cảm thấy một nỗi e ngại rõ rệt về mặt thể xác. Tôi cho rằng điều này là bởi tất cả chúng ta, khi gặp gỡ nhau, đều là một sự pha trộn giữa thiện và ác. Còn Edward Hyde, duy nhất trong hàng ngũ nhân loại, lại là cái ác thuần túy.

Tôi chỉ nán lại trước gương một khoảnh khắc ngắn ngủi. Thử nghiệm thứ hai - và cũng là thử nghiệm mang tính quyết định - vẫn chưa được thực hiện. Tôi vẫn còn phải xem liệu mình có đánh mất nhân dạng đến mức không thể cứu vãn, và buộc phải chạy trốn khỏi ngôi nhà không còn là của mình trước khi trời sáng hay không. Vội vã quay lại phòng thí nghiệm, tôi một lần nữa pha và uống cạn chén thuốc, một lần nữa chịu đựng những cơn đau quặn thắt của sự phân ly, rồi lại trở về với tính cách, vóc dáng và khuôn mặt của Henry Jekyll.

Đêm đó, tôi đã đứng ở ngã tư đường định mệnh. Giá như tôi tiếp cận khám phá của mình với một tinh thần cao thượng hơn, giá như tôi mạo hiểm thực hiện thử nghiệm này dưới sự dẫn dắt của những khát vọng rộng lượng hay ngoan đạo, thì mọi chuyện hẳn đã khác. Từ những cơn đau đớn của cái chết và sự tái sinh ấy, tôi hẳn đã bước ra như một thiên thần, chứ không phải một con quỷ. Loại thuốc này không hề có tác dụng phân biệt; nó chẳng thuộc về ma quỷ, cũng chẳng thuộc về thánh thần. Nó chỉ làm rung chuyển những cánh cửa của ngục tù giam giữ bản tính tôi. Và cũng như những tù nhân ở Philippi¹, thứ gì đứng bên trong sẽ lao ùa ra. Vào thời khắc ấy, đức hạnh trong tôi đang say ngủ; còn cái ác, bị đánh thức bởi tham vọng, đã tỉnh táo và nhanh chóng chộp lấy cơ hội. Và thứ được phóng chiếu ra chính là Edward Hyde. Thế nên, dù giờ đây tôi có hai tính cách lẫn hai dung mạo, một bên hoàn toàn là cái ác, còn bên kia vẫn là Henry Jekyll cũ kỹ - cái hợp thể mâu thuẫn mà từ lâu tôi đã tuyệt vọng trong việc cải tạo và hoàn thiện - thì sự dịch chuyển này vẫn hoàn toàn nghiêng về phía tồi tệ hơn.

Ngay cả vào lúc đó, tôi vẫn chưa chinh phục được nỗi chán ghét của mình đối với sự khô khan của một cuộc sống học thuật. Thỉnh thoảng tôi vẫn có những khuynh hướng ham vui; và vì những thú vui của tôi - nói giảm nói tránh - là không đàng hoàng, trong khi tôi lại không chỉ nổi tiếng và được kính trọng, mà còn đang bước vào tuổi xế chiều, nên sự mâu thuẫn này trong cuộc đời tôi ngày càng trở nên khó chịu. Chính ở khía cạnh này, sức mạnh mới đã cám dỗ tôi, cho đến khi tôi rơi vào vòng nô lệ của nó. Tôi chỉ việc uống chén thuốc, lập tức trút bỏ thân xác của vị giáo sư danh tiếng, và khoác lên mình - như một chiếc áo choàng dày - thân xác của Edward Hyde. Tôi mỉm cười với ý nghĩ ấy; lúc đó nó có vẻ thật hài hước. Và tôi đã chuẩn bị với sự cẩn trọng tỉ mỉ nhất. Tôi thuê và bày biện ngôi nhà ở Soho, nơi cảnh sát đã lần theo dấu vết của Hyde, rồi thuê một kẻ mà tôi biết rõ là lầm lì và vô đạo đức về làm quản gia. Mặt khác, tôi tuyên bố với những người hầu của mình rằng, một ông Hyde nào đó (tôi đã mô tả kỹ) sẽ có toàn quyền tự do và quyền lực trong ngôi nhà của tôi ở quảng trường. Để đề phòng rủi ro, tôi thậm chí còn ghé thăm và biến mình thành một nhân vật quen thuộc trong hình hài thứ hai ấy. Tiếp đến, tôi soạn thảo bản di chúc mà anh đã phản đối kịch liệt - để nếu có điều gì bất trắc xảy đến với tôi trong nhân dạng Bác sĩ Jekyll, tôi vẫn có thể bước vào nhân dạng Edward Hyde mà không chịu bất cứ tổn thất tài chính nào. Và được củng cố kỹ lưỡng như thế ở mọi khía cạnh, theo như tôi nghĩ, tôi bắt đầu trục lợi từ những đặc quyền kỳ lạ của vị thế này.

Trước đây, từng có những kẻ thuê sát thủ để thực hiện tội ác thay mình, trong khi bản thân và thanh danh của chúng vẫn được an toàn. Còn tôi là kẻ đầu tiên làm điều đó vì những thú vui của chính mình. Tôi là người đầu tiên có thể hiên ngang sải bước trước con mắt công chúng với vẻ ngoài đáng kính trọng, rồi chỉ trong chốc lát - như một cậu học trò - trút bỏ lớp vỏ bọc ấy và lao mình vào biển tự do. Nhưng với tôi, trong chiếc áo choàng không sao xuyên thủng của mình, sự an toàn là tuyệt đối. Thử nghĩ mà xem - tôi thậm chí còn không tồn tại! Chỉ cần để tôi trốn sau cánh cửa phòng thí nghiệm, cho tôi một hoặc hai giây để pha và nuốt thứ dung dịch mà tôi luôn để sẵn, thì bất kể hắn đã làm gì, Edward Hyde sẽ tan biến như vết bẩn của hơi thở trên mặt gương. Và thay vào chỗ hắn, tĩnh lặng trong nhà, khêu ngọn đèn đêm trong phòng làm việc, một con người có thể ung dung cười nhạo mọi sự nghi ngờ - đó sẽ là Henry Jekyll.

Những thú vui mà tôi vội vã tìm kiếm trong lớp vỏ bọc của mình, như tôi đã nói, là không đàng hoàng - tôi hiếm khi muốn dùng một từ nặng nề hơn thế. Nhưng trong tay Edward Hyde, chúng nhanh chóng bắt đầu trượt dài sang sự gớm ghiếc. Mỗi lần trở về từ những cuộc phiêu lưu ấy, tôi thường chìm trong nỗi kinh ngạc trước sự đồi bại mà mình đã gián tiếp gây ra. Cái kẻ quen thuộc mà tôi đã triệu hồi từ chính linh hồn mình, rồi phái đi một mình để thỏa mãn dục vọng, là một sinh vật mang bản chất hiểm độc và tàn ác. Mọi hành động và suy nghĩ của hắn đều quy về bản thân; hắn tận hưởng khoái lạc bằng sự thèm khát thú tính từ nỗi đau của kẻ khác; hắn tàn nhẫn như một khối đá lạnh lùng. Đôi lúc Henry Jekyll đứng sững sờ trước những hành vi của Edward Hyde. Nhưng tình huống này nằm ngoài mọi quy luật thông thường, và đã âm thầm nới lỏng sự kìm kẹp của lương tâm. Suy cho cùng, chính Hyde - và chỉ một mình Hyde - mới là kẻ có tội. Jekyll đâu có tệ hơn chút nào. Ông ta thức dậy với những phẩm chất tốt đẹp của mình dường như chẳng hề suy suyển. Ông ta thậm chí còn vội vã, ở những nơi có thể, để bù đắp lại những tội ác mà Hyde đã gây ra. Và thế là lương tâm ông ta ngủ yên.

Tôi không có ý định đi sâu vào chi tiết những điều ô nhục mà mình đã nhắm mắt làm ngơ - bởi ngay cả bây giờ, tôi cũng hiếm khi đủ can đảm thừa nhận rằng mình đã làm ra chúng. Tôi chỉ muốn chỉ ra những lời cảnh báo và những bước tiếp nối mà qua đó sự trừng phạt đã dần tiến đến với tôi. Tôi đã gặp một tai nạn - nhưng vì nó chẳng để lại hậu quả gì đáng kể, tôi sẽ chỉ nhắc qua. Một hành động tàn nhẫn với một đứa trẻ đã làm dấy lên cơn phẫn nộ chống lại tôi từ một người qua đường, người mà gần đây tôi nhận ra chính là họ hàng của anh. Vị bác sĩ cùng gia đình đứa trẻ đã tham gia cùng ông ta. Có những khoảnh khắc tôi thực sự lo sợ cho tính mạng của mình. Và cuối cùng, để xoa dịu cơn oán giận quá đỗi chính đáng của họ, Edward Hyde buộc phải dẫn họ đến tận cửa nhà và chi trả bằng một tấm séc được ký dưới tên Henry Jekyll. Nhưng mối nguy này đã dễ dàng bị loại bỏ trong tương lai, bằng cách mở một tài khoản ở một ngân hàng khác dưới chính cái tên Edward Hyde. Và khi, bằng cách viết nghiêng ngược nét chữ của mình, tôi đã tạo cho bản sao kia một chữ ký riêng, tôi nghĩ mình đã ngồi ngoài tầm với của số phận.

Khoảng hai tháng trước khi Ngài Danvers bị sát hại, tôi đã ra ngoài trong một chuyến phiêu lưu của mình và trở về lúc đêm khuya. Sáng hôm sau, tôi thức dậy trên giường với những cảm giác hết sức kỳ lạ. Tôi nhìn quanh - vô ích. Tôi thấy đồ đạc tươm tất và kích thước rộng lớn của căn phòng ở quảng trường - cũng vô ích. Tôi nhận ra hoa văn trên rèm giường, thiết kế của khung gỗ gụ - tất cả đều vô ích. Có một điều gì đó vẫn dai dẳng thì thầm rằng tôi không hề ở nơi tôi đang nằm, rằng tôi không thức dậy ở chốn mình vẫn tưởng. Tôi đang ở trong căn phòng nhỏ tại Soho - nơi tôi thường say giấc trong thân xác của Edward Hyde.

Tôi mỉm cười với chính mình. Và theo thói quen phân tâm học lười nhác, tôi bắt đầu mơ màng lần tìm các yếu tố của ảo giác này. Thỉnh thoảng, ngay giữa lúc đang suy xét, tôi lại chìm vào một cơn ngủ gật buổi sáng dễ chịu. Tôi vẫn còn đang mải mê với dòng suy nghĩ ấy thì, trong một khoảnh khắc tỉnh táo hơn, ánh mắt tôi rơi xuống bàn tay mình.

Bàn tay của Henry Jekyll - như anh thường nhận xét - mang hình dáng và kích thước của một con người trí thức. Nó to lớn, săn chắc, trắng trẻo và ưa nhìn. Thế nhưng bàn tay tôi đang nhìn thấy lúc này, soi rọi rất rõ dưới ánh sáng vàng vọt của một buổi sáng giữa lòng London, đang nằm nửa khép trên tấm chăn - lại gầy guộc, gân guốc, đầy những khớp xương lồi lõm. Nó mang một màu nhợt nhạt xỉn tối, và tua tủa những sợi lông đen rậm rạp. Đó là bàn tay của Edward Hyde.

Tôi hẳn đã trân trân nhìn nó gần nửa phút, chìm đắm trong nỗi ngẩn ngơ đến ngu ngốc. Rồi nỗi kinh hoàng bừng tỉnh trong lồng ngực tôi - đột ngột và giật mình như tiếng chũm chọe va sầm vào nhau. Tôi bật dậy khỏi giường, lao đến trước gương. Trước cảnh tượng đập vào mắt, máu trong người tôi như hóa thành một thứ gì đó vô cùng loãng và lạnh giá.

Vâng, tôi đã đi ngủ với tư cách Henry Jekyll, nhưng tôi đã thức dậy với tư cách Edward Hyde.

Chuyện này phải giải thích thế nào đây? Tôi tự hỏi. Rồi một cú giật mình kinh hoàng khác ập đến - chuyện này phải khắc phục ra sao? Trời đã sáng rõ. Những người hầu đã thức dậy hết rồi. Tất cả các loại thuốc của tôi đều ở trong phòng thí nghiệm - một quãng đường dài: xuống hai nhịp cầu thang, qua hành lang phía sau, băng qua khoảng sân mở, rồi xuyên qua giảng đường giải phẫu. Tất cả tính từ nơi tôi đang đứng - sững sờ vì kinh hãi. Quả thực, tôi có thể che mặt lại. Nhưng điều đó có ích gì, khi tôi không tài nào giấu nổi sự thay đổi về vóc dáng của mình?

Và rồi, một niềm nhẹ nhõm vô cùng ngọt ngào chợt ùa đến. Tôi sực nhớ ra rằng những người hầu đã quen với sự ra vào của bản ngã thứ hai nơi tôi. Tôi nhanh chóng mặc quần áo - tốt nhất có thể - bằng những bộ đồ theo kích thước của chính mình. Rồi tôi nhanh chóng băng qua ngôi nhà. Bradshaw trân trân nhìn và lùi lại khi thấy ông Hyde xuất hiện vào một giờ như thế và trong một bộ dạng kỳ lạ đến vậy. Mười phút sau, Bác sĩ Jekyll đã trở lại hình dáng của chính mình, ngồi xuống bàn, đôi mày cau lại, vờ như đang dùng bữa sáng.

Sự thèm ăn của tôi thực sự rất nhỏ bé. Sự cố không thể giải thích này - một sự đảo lộn hoàn toàn so với mọi trải nghiệm trước đây của tôi - dường như, giống như những ngón tay của người Babylon viết trên tường², đang đánh vần những chữ cái về sự phán xét dành cho tôi. Tôi bắt đầu suy ngẫm nghiêm túc hơn bao giờ hết về những vấn đề và khả năng của sự tồn tại kép nơi chính mình.

Cái phần trong tôi mà tôi có sức mạnh phóng chiếu ra bên ngoài, gần đây đã bị sử dụng và nuôi dưỡng rất nhiều. Dạo này tôi có cảm giác như thể cơ thể của Edward Hyde đã lớn lên về vóc dáng. Như thể, khi mang hình hài đó, tôi ý thức được một dòng máu đang chảy dồi dào hơn trong huyết quản. Và tôi bắt đầu dòm ngó thấy một mối nguy hiểm: nếu điều này còn kéo dài, sự cân bằng trong bản tính của tôi có thể bị lật đổ vĩnh viễn. Sức mạnh thay đổi tự nguyện sẽ bị tước đoạt, và tính cách của Edward Hyde sẽ vĩnh viễn trở thành của tôi.

Tác dụng của loại thuốc này không phải lúc nào cũng biểu hiện đồng đều. Có một lần, từ rất sớm trong quá trình thí nghiệm, nó đã hoàn toàn thất bại. Kể từ đó, tôi đã không ít hơn một lần buộc phải tăng gấp đôi liều lượng. Và một lần, với nguy cơ tử vong vô cùng lớn, tôi đã tăng gấp ba. Những sự bất định hiếm hoi ấy, cho đến nay, vẫn là bóng đen duy nhất phủ lên niềm mãn nguyện của tôi.

Thế nhưng, giờ đây, dưới ánh sáng của sự cố buổi sáng hôm đó, tôi buộc phải nhận ra một điều. Trong khi ở giai đoạn đầu, khó khăn nằm ở việc rũ bỏ cơ thể của Jekyll, thì dạo gần đây nó đã dần dần nhưng dứt khoát chuyển sang phía bên kia. Mọi thứ dường như đều chỉ về một hướng: tôi đang từ từ đánh mất quyền kiểm soát bản ngã nguyên thủy và tốt đẹp hơn của mình. Tôi đang dần dần bị hòa nhập vào bản ngã thứ hai và tồi tệ hơn.

Giữa hai bản ngã này, giờ đây tôi cảm thấy mình phải đưa ra một lựa chọn. Hai bản tính của tôi có chung ký ức, nhưng mọi năng lực khác đều được chia sẻ một cách hết sức không đồng đều. Jekyll - vốn là một hợp thể - lúc thì với những nỗi lo âu nhạy cảm nhất, lúc thì với sự thích thú tham lam, đã hoạch định và chia sẻ những thú vui và cuộc phiêu lưu của Hyde. Nhưng Hyde lại thờ ơ với Jekyll, hoặc chỉ nhớ đến ông ta như một tên cướp trên núi nhớ đến cái hang hắn dùng để ẩn náu khỏi sự truy đuổi. Jekyll dành cho Hyde nhiều hơn sự quan tâm của một người cha; Hyde dành cho Jekyll nhiều hơn sự thờ ơ của một đứa con.

Quyết định gắn bó số phận với Jekyll, là để những ham muốn mà tôi đã lén lút dung túng bấy lâu - và gần đây bắt đầu công khai chiều chuộng - phải chết đi. Gắn bó với Hyde, là để hàng ngàn mối quan tâm và khát vọng phải chết đi. Và ngay lập tức, mãi mãi, tôi sẽ trở nên đáng khinh bỉ và không có lấy một người bạn. Vụ thỏa thuận này có vẻ không cân bằng. Thế nhưng vẫn còn một điều nữa đặt lên bàn cân. Bởi trong khi Jekyll phải chịu đựng nỗi đau đớn dữ dội trong ngọn lửa của sự kiêng khem, thì Hyde thậm chí sẽ không hề ý thức được tất cả những gì hắn đã đánh mất.

Dù hoàn cảnh của tôi có kỳ lạ đến đâu, những điều khoản của cuộc tranh luận này vẫn xưa cũ và tầm thường như chính con người. Phần lớn những cám dỗ và báo động tương tự đã định đoạt số phận cho bất kỳ tội đồ nào đang bị cám dỗ và run rẩy. Và điều đó đã xảy đến với tôi, như nó vẫn xảy đến với đại đa số đồng loại: tôi đã chọn phần tốt đẹp hơn, rồi nhận ra mình thiếu sức mạnh để giữ lấy nó.

Đúng vậy, tôi đã chọn vị bác sĩ luống tuổi và bất mãn, được bao quanh bởi bạn bè và ấp ủ những hy vọng lương thiện. Tôi kiên quyết nói lời từ biệt với sự tự do, tuổi trẻ tương đối, bước đi nhẹ nhàng, những thôi thúc bốc đồng và những thú vui bí mật mà tôi đã tận hưởng trong lớp vỏ bọc của Hyde. Có lẽ tôi đã đưa ra lựa chọn này với một sự dè dặt vô thức nào đó. Bởi tôi đã không từ bỏ ngôi nhà ở Soho, cũng không tiêu hủy quần áo của Edward Hyde - những thứ vẫn nằm sẵn sàng trong phòng thí nghiệm.

Thế nhưng, suốt hai tháng trời, tôi đã trung thành với quyết tâm của mình. Suốt hai tháng, tôi đã sống một cuộc đời khắc khổ đến mức tôi chưa bao giờ đạt tới trước đây, và tận hưởng những bù đắp của một lương tâm thanh thản. Nhưng thời gian cuối cùng cũng bắt đầu xóa nhòa sự tươi mới của nỗi báo động trong tôi. Những lời ca ngợi của lương tâm dần trở thành một điều tất yếu. Tôi lại bắt đầu bị dằn vặt bởi những cơn đau quặn thắt và thèm khát - như thể Hyde đang vùng vẫy tìm kiếm sự tự do. Và cuối cùng, trong một giờ phút yếu lòng về đạo đức, tôi lại một lần nữa pha trộn và nuốt chửng thứ dung dịch biến hình.

Tôi không cho rằng, khi một kẻ nghiện rượu tự lý luận với bản thân về thói hư tật xấu của mình, thì trong năm trăm lần có được một lần hắn bị lay động bởi những hiểm họa mà hắn lao vào vì sự vô cảm tàn bạo của thể xác. Tôi cũng thế. Dù đã cân nhắc vị thế của mình bao lâu đi chăng nữa, tôi cũng chưa từng lường hết được sự vô cảm hoàn toàn về đạo đức, sự sẵn sàng làm điều ác một cách vô tri vô giác - vốn là những nét chủ đạo trong bản chất của Edward Hyde. Thế nhưng, chính vì những điều này mà tôi đã bị trừng phạt. Con quỷ trong tôi bị giam cầm đã quá lâu; khi thoát ra, hắn gầm rống. Ngay cả lúc vừa uống thứ dung dịch ấy, tôi đã ý thức được một cơn thôi thúc làm điều ác cuồng nộ hơn, buông thả hơn. Tôi đoán rằng, chính điều này đã khuấy lên trong linh hồn tôi một cơn bão thiếu kiên nhẫn khi tôi lắng nghe những lời lẽ lịch sự của nạn nhân bất hạnh. Ít nhất, tôi xin thề trước Chúa, không một ai có đạo đức bình thường lại có thể phạm tội ác ấy chỉ vì một sự khiêu khích thảm hại đến vậy. Tôi đã ra đòn với một tâm trí chẳng có gì hơn một đứa trẻ ốm yếu đập vỡ món đồ chơi. Nhưng tôi đã tự nguyện tước bỏ khỏi mình mọi bản năng cân bằng - thứ mà nhờ đó, ngay cả những kẻ tồi tệ nhất trong chúng ta vẫn bước đi với một mức độ vững vàng nào đó giữa muôn vàn cám dỗ. Còn trong trường hợp của tôi, bị cám dỗ, dù chỉ một chút, cũng đồng nghĩa với gục ngã.

Ngay lập tức, linh hồn địa ngục thức tỉnh trong tôi và nổi cơn thịnh nộ. Với một niềm hân hoan tột độ, tôi đã vùi dập thân xác không chút kháng cự ấy, nếm trải khoái lạc từ mỗi cú đánh giáng xuống. Mãi đến khi cơn mệt mỏi bắt đầu ập tới, tôi mới đột nhiên - ngay giữa đỉnh điểm của cơn mê sảng - bị đâm xuyên qua tim bởi một cơn rùng mình lạnh buốt của nỗi kinh hoàng. Làn sương mù tan biến. Tôi thấy cuộc đời mình đã bị tước đoạt. Tôi chạy trốn khỏi hiện trường của những hành vi thái quá ấy, vừa hả hê vừa run rẩy. Dục vọng làm điều ác trong tôi đã được thỏa mãn và càng thêm bị kích thích; tình yêu cuộc sống của tôi bị vặn căng đến tột cùng. Tôi chạy đến ngôi nhà ở Soho, và - để đảm bảo chắc chắn gấp đôi - đã tiêu hủy hết giấy tờ của mình. Từ đó, tôi khởi hành băng qua những con phố thắp đèn, trong cùng một trạng thái tâm trí chia rẽ đến ngây ngất: hả hê với tội ác vừa gây ra, nhẹ dạ vạch ra những tội ác khác trong tương lai, nhưng vẫn vội vã, vẫn lắng tai nghe tiếng bước chân của kẻ báo thù đang theo sát gót mình. Hắn Hyde đã nghêu ngao một bài hát khi hắn pha thứ dung dịch, và khi uống nó, hắn nâng ly chúc mừng người đàn ông đã chết. Những cơn đau đớn của sự biến hình còn chưa ngừng giày xéo hắn, thì Henry Jekyll, với những giọt nước mắt biết ơn và ân hận giàn giụa, đã quỳ xuống, chắp tay hướng lên Thượng đế. Bức màn tự mãn đã bị xé toạc từ đầu đến chân. Tôi đã nhìn lại toàn bộ cuộc đời mình. Tôi lần theo nó từ những ngày thơ ấu - khi tôi sánh bước, tay nắm tay cha - rồi xuyên qua những hy sinh nhọc nhằn của cuộc đời hành nghề, để rồi hết lần này đến lần khác, với cùng một cảm giác không thực, tôi trở lại với nỗi kinh hoàng đáng nguyền rủa của buổi tối hôm ấy. Tôi đã có thể hét lên. Tôi đã tìm cách - bằng nước mắt và lời cầu nguyện - để bóp nghẹt đám đông những hình ảnh và âm thanh gớm ghiếc mà ký ức đang tràn ngập chống lại tôi. Thế nhưng, giữa những lời cầu xin ấy, khuôn mặt xấu xí của sự độc ác trong tôi vẫn chằm chằm nhìn vào linh hồn tôi. Khi cơn nhức nhối của nỗi ân hận bắt đầu lịm dần, nó được tiếp nối bởi một cảm giác vui sướng. Vấn đề về cách hành xử của tôi đã được giải quyết. Kể từ lúc này, Hyde là điều bất khả. Dù muốn hay không, giờ đây tôi đã bị giam cầm trong phần tốt đẹp hơn của chính sự tồn tại mình. Và, ôi, tôi đã vui sướng biết bao khi nghĩ về điều đó! Với một sự khiêm nhường sẵn lòng nhường nào, tôi đã đón nhận lại những giới hạn của kiếp sống tự nhiên! Với một sự từ bỏ chân thành nhường nào, tôi đã khóa chặt cánh cửa mà mình vẫn thường xuyên ra vào, rồi nghiền nát chiếc chìa khóa dưới gót giày!

Ngày hôm sau, tin tức truyền đến rằng vụ giết người không hề bị bỏ qua. Tội lỗi của Hyde đã phơi bày trước toàn thế giới, và nạn nhân là một người được công chúng kính trọng. Đó không chỉ là một tội ác - đó còn là một sự ngu ngốc bi thảm. Tôi nghĩ mình đã vui khi biết điều đó. Tôi nghĩ mình đã vui khi những thôi thúc tốt đẹp hơn của mình được củng cố và bảo vệ bởi nỗi khiếp sợ trước giá treo cổ. Jekyll giờ đây là thành trì trú ẩn của tôi; chỉ cần Hyde ló mặt ra một khoảnh khắc, bàn tay của tất cả mọi người sẽ giơ lên để tóm gọn và giết chết hắn.

Tôi đã quyết tâm rằng trong cách hành xử sau này, mình sẽ chuộc lại quá khứ. Và tôi có thể thành thật nói rằng, quyết tâm ấy đã đơm hoa kết trái thành một số điều tốt đẹp. Chính anh cũng biết tôi đã nỗ lực hết sức như thế nào trong những tháng cuối năm ngoái để xoa dịu nỗi đau khổ. Anh biết rằng tôi đã làm được nhiều điều cho người khác, và rằng những ngày tháng trôi qua thật yên ả, thậm chí gần như hạnh phúc đối với chính tôi. Tôi cũng không thể thực sự nói rằng mình đã mệt mỏi với cuộc đời lương thiện và nhân từ này. Trái lại, tôi nghĩ mình ngày càng tận hưởng nó một cách trọn vẹn hơn. Nhưng tôi vẫn bị nguyền rủa bởi bản chất kép của mình. Khi sự sắc bén ban đầu của lòng sám hối phai nhạt dần, thì phần thấp kém hơn trong tôi - vốn đã được nuông chiều quá lâu và bị kìm kẹp quá gần đây - bắt đầu gầm gừ đòi quyền tự do. Không phải tôi mơ đến việc hồi sinh Hyde; chỉ riêng ý nghĩ ấy thôi cũng đủ làm tôi giật mình đến phát điên. Không, chính trong bản thân mình, tôi đã lại một lần nữa bị cám dỗ đùa giỡn với lương tâm. Và cuối cùng, như một tội đồ bí mật tầm thường, tôi đã gục ngã trước những đòn tấn công của cám dỗ.

Mọi sự rồi cũng đến hồi kết thúc; chiếc bình lớn nhất rồi cũng sẽ tràn đầy; và sự hạ mình ngắn ngủi trước cái ác ấy cuối cùng đã phá hủy thế cân bằng trong tâm hồn tôi. Ấy vậy mà tôi chẳng hề bận lòng; cú ngã này dường như tự nhiên như hơi thở, như thể tôi chỉ đang quay về những tháng ngày trước khi có khám phá định mệnh kia. Hôm ấy là một ngày tháng Giêng trong vắt, đẹp trời - dưới chân còn vương chút ẩm ướt nơi sương giá vừa tan, nhưng phía trên cao bầu trời không một gợn mây. Công viên Regent³ ngập tràn tiếng chim hót ríu rít của mùa đông, lại ngọt ngào hương thơm của mùa xuân. Tôi ngồi sưởi nắng trên một chiếc ghế đá; phần con thú trong tôi đang liếm mép nhấm nháp những ký ức; phần tinh thần thì hơi mơ màng, hứa hẹn một cuộc sám hối về sau, nhưng vẫn chưa vội bắt đầu. Suy cho cùng, tôi tự nhủ, mình cũng đâu khác gì những người hàng xóm; rồi tôi mỉm cười, đem lòng nhân từ tích cực của mình ra so sánh với sự tàn nhẫn lười biếng ẩn sau vẻ thờ ơ của họ. Và ngay chính khoảnh khắc của ý nghĩ tự mãn ấy, một cơn buồn nôn ập đến - một cơn buồn nôn khủng khiếp và một cơn rùng mình chết chóc nhất. Chúng qua đi, bỏ lại tôi trong trạng thái gần như ngất lịm; rồi khi cơn ngất ấy lắng xuống, tôi bắt đầu nhận ra một sự thay đổi trong tâm trạng những suy nghĩ của mình - một sự táo tợn lớn hơn, một sự khinh miệt hiểm nguy, một sự trút bỏ mọi ràng buộc của nghĩa vụ. Tôi nhìn xuống: quần áo buông thõng vô định hình trên đôi chân tay teo tóp; bàn tay đặt trên đầu gối nổi đầy gân guốc và phủ một lớp lông dày. Tôi lại một lần nữa là Edward Hyde. Chỉ khoảnh khắc trước thôi, tôi còn an toàn trong sự kính trọng của mọi người, giàu có, được yêu mến - khăn trải bàn đã bày sẵn chờ tôi nơi phòng ăn ở nhà; vậy mà giờ đây tôi là con mồi chung của nhân loại, kẻ bị săn đuổi, không nhà không cửa, một tên sát nhân bị cả thiên hạ biết mặt, một nô lệ cho giá treo cổ.

Lý trí tôi dao động, nhưng chưa hoàn toàn sụp đổ. Tôi đã hơn một lần nhận ra rằng, trong con người thứ hai của mình, các năng lực dường như được mài sắc đến đỉnh điểm, và tinh thần trở nên đàn hồi căng cứng hơn. Bởi thế, nơi nào Jekyll có lẽ đã gục ngã, thì Hyde lại vươn lên đối diện với tầm quan trọng của khoảnh khắc. Thuốc của tôi nằm trong một chiếc tủ nơi phòng thí nghiệm; làm sao tôi có thể với tới chúng đây? Đó là bài toán mà - hai tay ôm chặt thái dương - tôi buộc mình phải giải cho bằng được. Cánh cửa phòng thí nghiệm tôi đã đóng rồi. Nếu tôi tìm cách vào bằng lối nhà, chính những người hầu của tôi sẽ nộp tôi lên giá treo cổ. Tôi thấy mình phải cần đến một cánh tay khác, và tôi nghĩ ngay đến Lanyon. Nhưng làm thế nào để tiếp cận được ông ấy? Làm thế nào để thuyết phục? Giả như tôi thoát khỏi cuộc săn lùng trên phố, làm sao tôi có thể luồn lách đến trước mặt ông? Và làm sao tôi, một kẻ xa lạ đáng ghê tởm, lại có thể thuyết phục được vị bác sĩ danh giá ấy đi lục tung phòng làm việc của chính đồng nghiệp mình, Bác sĩ Jekyll? Rồi tôi sực nhớ ra rằng, từ nhân cách nguyên thủy của mình, vẫn còn một phần ở lại với tôi: tôi có thể viết bằng chính nét chữ của mình. Và một khi đã nhen lên được tia lửa ấy, con đường tôi phải đi bỗng sáng rực từ đầu chí cuối.

Ngay sau đó, tôi chỉnh trang lại quần áo hết mức có thể, rồi gọi một chiếc xe ngựa chạy ngang qua, đi thẳng đến một khách sạn ở phố Portland⁴ - cái tên tình cờ tôi còn nhớ được. Khi tôi xuất hiện - quả thực cũng đủ nực cười, dẫu cho số phận những bộ trang phục này đang che đậy có bi thảm đến mấy - người đánh xe không sao giấu nổi sự vui vẻ của mình. Tôi nghiến răng nhìn hắn bằng một cơn cuồng nộ của quỷ dữ; và nụ cười trên mặt hắn tắt lịm - thật may cho hắn - nhưng còn may hơn cho chính tôi nữa, vì chỉ thêm một khoảnh khắc thôi, tôi chắc chắn đã lôi hắn xuống khỏi chỗ ngồi rồi. Ở nhà trọ, khi tôi bước vào, tôi nhìn quanh với vẻ mặt tối sầm khiến đám người hầu run bắn lên; họ không dám trao nhau một cái liếc mắt nào trước sự hiện diện của tôi, mà ngoan ngoãn nhận lệnh, dẫn tôi vào một căn phòng riêng, rồi mang đến những thứ cần thiết để viết. Hắn Hyde đối diện với cái chết cận kề là một sinh vật hoàn toàn mới mẻ đối với tôi: run lên vì cơn cuồng nộ quá mức, căng thẳng đến tột độ muốn giết người, khao khát gieo rắc đau đớn. Thế nhưng sinh vật ấy lại rất mực xảo quyệt; hắn đã chế ngự cơn thịnh nộ của mình bằng một nỗ lực ý chí khủng khiếp, soạn ra hai bức thư quan trọng - một cho Lanyon và một cho Poole - và để có được bằng chứng xác thực rằng chúng đã được gửi đi, hắn ra lệnh phải gửi bảo đảm. Từ đó trở đi, hắn ngồi suốt ngày bên lò sưởi trong căn phòng riêng, cắn nát móng tay; hắn dùng bữa ở đó, ngồi một mình với nỗi sợ hãi của mình, người phục vụ run lẩy bẩy trước ánh mắt hắn; rồi từ đó, khi màn đêm đã hoàn toàn buông xuống, hắn lên đường trong góc khuất của một chiếc xe ngựa đóng kín, và được chở đi tới lui khắp các con phố trong thành phố. Hắn, tôi nói - tôi không thể nói là tôi. Đứa con của Địa Ngục ấy chẳng có gì là con người; không thứ gì sống trong hắn ngoài nỗi sợ hãi và lòng căm thù. Và khi cuối cùng, nhận thấy người đánh xe hình như đã bắt đầu nghi ngờ, hắn bỏ xe và liều lĩnh đi bộ, khoác trên mình những bộ quần áo không vừa vặn, một đối tượng khiến người qua đường dễ bị chú ý ban đêm cũng phải kinh ngạc. Hai nỗi kinh hoàng này giằng xé tâm trí hắn khi hắn bước đi vội vã, không ngừng thì thầm với chính mình như một kẻ điên. Ấy thế nhưng cuối cùng hắn cũng lần được đến nơi trú ẩn của Lanyon; và trước sự phấn khích của vị khách sắp đến, vị bác sĩ già đã phần nào bị khuất phục, rồi hành động theo chỉ dẫn trong lá thư - đi lấy chiếc ngăn kéo từ phòng làm việc của tôi mang về. Thế là tôi tự cứu lấy mình khỏi thảm họa cận kề nhất. Ngay khi uống thứ dung dịch ấy, cảm giác bình yên lan tỏa, và cuối cùng tôi hiện ra trước mặt Lanyon trong diện mạo của chính mình. Nhưng quay đi đâu được nỗi bàng hoàng của ông? Tôi không muốn lưu lại trên đó thêm nữa; bởi trong lúc đang hồi tưởng lại cảm xúc của mình lúc ấy, giờ đây thời gian như ngưng đọng, và tôi hiểu rằng không nỗi đau đớn nào trên đời có thể sánh được với vẻ mặt của Lanyon trong giây phút định mệnh ấy.

Khi tôi tỉnh lại tại nhà Lanyon, nỗi kinh hoàng của người bạn cũ có lẽ đã phần nào ảnh hưởng đến tôi - tôi không biết nữa; ít nhất thì đó cũng chỉ là một giọt nước giữa biển cả so với nỗi ghê tởm khi tôi nhìn lại những giờ phút này. Một sự thay đổi đã đến với tôi. Không còn là nỗi sợ hãi trước giá treo cổ nữa, mà là nỗi kinh hoàng của việc trở thành Hyde đã giày vò tôi. Tôi đón nhận sự lên án của Lanyon một phần trong cơn mơ; cũng một phần trong cơn mơ mà tôi trở về nhà mình và lên giường đi ngủ. Tôi đã ngủ sau sự kiệt quệ của ngày hôm ấy bằng một giấc ngủ sâu và mãnh liệt đến nỗi ngay cả những cơn ác mộng đang giằng xé tôi cũng không thể phá vỡ. Tôi thức dậy vào buổi sáng - run rẩy, suy yếu, nhưng sảng khoái. Tôi vẫn ghét và sợ hãi ý nghĩ về con dã thú đang ngủ say bên trong mình, và dĩ nhiên tôi không quên những mối nguy hiểm khủng khiếp của ngày hôm trước; nhưng tôi lại một lần nữa ở nhà, trong chính ngôi nhà của mình, và ở ngay gần những liều thuốc cứu mạng; và lòng biết ơn vì đã sống sót tỏa sáng mãnh liệt trong tâm hồn tôi đến nỗi gần như sánh ngang với ánh sáng của hy vọng.

Sau bữa sáng, tôi đang thư thái bước qua sân, vui vẻ tận hưởng cái se lạnh của không khí, thì tôi lại bị tóm lấy bởi những cảm giác không thể diễn tả - những điềm báo của sự biến đổi; và tôi chỉ kịp chạy vào nơi trú ẩn trong phòng thí nghiệm của mình trước khi lại một lần nữa gào thét và tê cứng trong những đam mê của Hyde. Lần này, phải cần đến liều lượng gấp đôi mới gọi được tôi trở lại là chính mình; và than ôi! sáu giờ sau, khi tôi đang ngồi buồn bã nhìn vào ngọn lửa, những cơn đau quặn thắt lại quay về, và loại thuốc phải được sử dụng một lần nữa. Nói ngắn gọn, kể từ ngày hôm ấy trở đi, dường như chỉ nhờ vào một nỗ lực lớn lao như thể dục, và chỉ dưới sự kích thích tức thời của thuốc, tôi mới có thể khoác lên mình diện mạo của Jekyll. Bất kể giờ nào ngày hay đêm, tôi đều có thể bị bắt lấy bởi cơn rùng mình báo trước ấy; tệ hơn nữa, nếu tôi ngủ, hoặc thậm chí chỉ chợp mắt một lát trên ghế, thì tôi luôn tỉnh dậy trong thân xác của Hyde. Dưới sức ép của định mệnh không ngừng rình rập này, và bởi chứng mất ngủ mà tôi tự ép buộc mình phải gánh chịu - vâng, thậm chí vượt qua cả những gì tôi từng nghĩ con người có thể chịu đựng - tôi đã trở thành, trong chính con người mình, một sinh vật bị ăn mòn và rút cạn bởi cơn sốt, uể oải, yếu đuối cả thể xác lẫn tinh thần, và chỉ còn biết bận tâm đến một ý nghĩ duy nhất: nỗi kinh hoàng về bản ngã kia của mình. Nhưng khi tôi ngủ, hoặc khi dược tính của thuốc tan hết, tôi hầu như không qua bất kỳ quá trình chuyển tiếp nào - vì những cơn đau quặn thắt của sự biến hình ngày càng mờ nhạt đi - mà lao thẳng vào một trí tưởng tượng tràn ngập những hình ảnh kinh hoàng, một tâm hồn sục sôi những lòng căm thù vô cớ, và một cơ thể dường như không đủ mạnh để chứa đựng những năng lượng cuồng bạo của sự sống. Sức mạnh của hắn Hyde dường như đã lớn lên song hành cùng với sự suy kiệt của Jekyll. Và chắc chắn rằng lòng căm thù chia rẽ đôi bên giờ đây đã cân bằng ở cả hai phía. Với Jekyll, đó là bản năng sinh tồn. Giờ đây ông đã thấy toàn bộ sự dị dạng của sinh vật đang chia sẻ cùng mình một phần nào những hiện tượng của ý thức, và cùng được sinh ra với mình để chết đi: và ngoài những mối dây ràng buộc chung của nỗi đau này - chính chúng là phần sâu kín nhất trong nỗi thống khổ của ông - ông nhìn Hyde không chỉ như một con quỷ dữ thuần túy trong hành động, mà còn thấy ở hắn một tình yêu cuộc sống mãnh liệt đến kinh ngạc. Thế rồi, đến lượt mình, khi hắn Hyde nhìn thấy sự suy sụp của Jekyll, hắn nhận ra mối đe dọa chung của họ - và bắt đầu trả thù. Hắn khắc những dòng chữ báng bổ lên những cuốn sách của tôi; hắn đốt những lá thư của tôi và chân dung của cha tôi; và thực sự, nếu không phải vì hắn khiếp sợ cái chết của chính mình, thì hẳn từ lâu hắn đã tự hủy hoại bản thân để kéo tôi vào chung một vòng diệt vong. Nhưng hắn yêu cuộc sống như một con thú ham sống. Tôi tiếp tục; và giờ đây tôi phải kể lại phần cuối cùng trong tai ương của mình, một phần mà chỉ nghĩ đến thôi cũng đủ khiến tôi kiệt sức và run rẩy.

Thật vô ích, và thời gian trôi qua thật khủng khiếp, nếu cứ kéo dài mãi sự miêu tả này; chưa từng có ai phải chịu đựng những sự tra tấn như vậy - hãy để điều đó là đủ; vậy mà ngay cả với những cực hình ấy, thói quen cũng đã mang đến - không, không phải sự xoa dịu - mà là một sự chai lỳ nào đó của tâm hồn, một sự cam chịu nào đó của tuyệt vọng. Sự trừng phạt của tôi lẽ ra còn có thể kéo dài nhiều năm, nếu không có thảm họa cuối cùng vừa ập xuống - thứ đã dứt khoát cắt đứt tôi khỏi khuôn mặt và bản tính của chính mình. Lượng muối dự trữ của tôi, vốn chưa bao giờ được bổ sung kể từ ngày diễn ra thí nghiệm đầu tiên, bắt đầu cạn kiệt. Tôi đã sai người đi tìm nguồn cung cấp mới và pha chế thứ dung dịch ấy; cơn sôi sùng sục diễn ra, và lần đổi màu đầu tiên xuất hiện, nhưng lần đổi màu thứ hai thì không; tôi uống nó và nó chẳng có hiệu quả gì. Anh sẽ biết từ Poole cách tôi đã nhờ người lùng sục khắp London, tất cả đều vô ích; và giờ đây tôi tin chắc rằng nguồn cung cấp đầu tiên của tôi đã không tinh khiết, và chính cái tạp chất chưa từng được biết đến ấy mới là thứ đem lại hiệu quả cho dung dịch.

Khoảng một tuần đã trôi qua, và giờ đây tôi đang hoàn thành lời tự thú này dưới tác dụng của những gói thuốc bột cũ kỹ cuối cùng. Vậy thì đây là lần cuối cùng, trừ phi có một phép màu nào đó, mà Henry Jekyll có thể suy nghĩ bằng chính những suy nghĩ của mình, hay nhìn thấy gương mặt của chính mình - giờ đây đã thay đổi một cách đáng buồn biết bao! - trong gương. Tôi cũng không được phép trì hoãn quá lâu việc kết thúc những dòng viết này; bởi nếu cho đến nay câu chuyện của tôi vẫn thoát khỏi sự hủy diệt, thì đó là nhờ vào sự kết hợp giữa sự cẩn trọng tột bậc và vận may lớn lao. Nếu những cơn đau quặn thắt của sự biến đổi bắt lấy tôi trong lúc tôi đang viết, Hyde sẽ xé nát nó thành từng mảnh; nhưng nếu một thời gian đã trôi qua sau khi tôi cất nó đi, thì sự ích kỷ quái dị của hắn cùng sự giới hạn trong khoảnh khắc có lẽ sẽ một lần nữa cứu nó khỏi hành động ác ý như loài vượn của hắn. Và thực sự, định mệnh đang khép lại trên cả hai chúng tôi, đã thay đổi và nghiền nát hắn. Nửa giờ nữa kể từ lúc này, khi tôi lại một lần nữa và mãi mãi khoác lên mình cái tính cách đáng ghê tởm ấy, tôi biết tôi sẽ ngồi run rẩy và khóc lóc trên ghế như thế nào, hoặc tiếp tục, với sự căng thẳng và kinh hoàng tột cùng của việc lắng nghe, bước đi tới lui trong căn phòng này - nơi trú ẩn trần thế cuối cùng của tôi - và dỏng tai đón từng âm thanh đe dọa. Liệu Hyde có chết trên giá treo cổ không? Hay hắn sẽ tìm được sự can đảm để tự giải thoát mình vào khoảnh khắc cuối cùng? Có Chúa mới biết; tôi không bận tâm nữa; đây là giờ chết thực sự của tôi, và những gì diễn ra sau đó liên quan đến một kẻ khác chứ không phải bản thân tôi. Vậy thì tại đây, khi tôi đặt bút xuống và tiến hành niêm phong lời tự thú của mình, tôi xin khép lại cuộc đời của Henry Jekyll bất hạnh.

HENRY JEKYLL’S FULL STATEMENT OF THE CASE

I was born in the year 18- to a large fortune, endowed besides with excellent parts, inclined by nature to industry, fond of the respect of the wise and good among my fellowmen, and thus, as might have been supposed, with every guarantee of an honourable and distinguished future. And indeed the worst of my faults was a certain impatient gaiety of disposition, such as has made the happiness of many, but such as I found it hard to reconcile with my imperious desire to carry my head high, and wear a more than commonly grave countenance before the public. Hence it came about that I concealed my pleasures; and that when I reached years of reflection, and began to look round me and take stock of my progress and position in the world, I stood already committed to a profound duplicity of life. Many a man would have even blazoned such irregularities as I was guilty of; but from the high views that I had set before me, I regarded and hid them with an almost morbid sense of shame. It was thus rather the exacting nature of my aspirations than any particular degradation in my faults, that made me what I was, and, with even a deeper trench than in the majority of men, severed in me those provinces of good and ill which divide and compound man’s dual nature. In this case, I was driven to reflect deeply and inveterately on that hard law of life, which lies at the root of religion and is one of the most plentiful springs of distress. Though so profound a double-dealer, I was in no sense a hypocrite; both sides of me were in dead earnest; I was no more myself when I laid aside restraint and plunged in shame, than when I laboured, in the eye of day, at the furtherance of knowledge or the relief of sorrow and suffering. And it chanced that the direction of my scientific studies, which led wholly towards the mystic and the transcendental, reacted and shed a strong light on this consciousness of the perennial war among my members. With every day, and from both sides of my intelligence, the moral and the intellectual, I thus drew steadily nearer to that truth, by whose partial discovery I have been doomed to such a dreadful shipwreck: that man is not truly one, but truly two. I say two, because the state of my own knowledge does not pass beyond that point. Others will follow, others will outstrip me on the same lines; and I hazard the guess that man will be ultimately known for a mere polity of multifarious, incongruous and independent denizens. I, for my part, from the nature of my life, advanced infallibly in one direction and in one direction only. It was on the moral side, and in my own person, that I learned to recognise the thorough and primitive duality of man; I saw that, of the two natures that contended in the field of my consciousness, even if I could rightly be said to be either, it was only because I was radically both; and from an early date, even before the course of my scientific discoveries had begun to suggest the most naked possibility of such a miracle, I had learned to dwell with pleasure, as a beloved daydream, on the thought of the separation of these elements. If each, I told myself, could be housed in separate identities, life would be relieved of all that was unbearable; the unjust might go his way, delivered from the aspirations and remorse of his more upright twin; and the just could walk steadfastly and securely on his upward path, doing the good things in which he found his pleasure, and no longer exposed to disgrace and penitence by the hands of this extraneous evil. It was the curse of mankind that these incongruous faggots were thus bound together-that in the agonised womb of consciousness, these polar twins should be continuously struggling. How, then were they dissociated?

I was so far in my reflections when, as I have said, a side light began to shine upon the subject from the laboratory table. I began to perceive more deeply than it has ever yet been stated, the trembling immateriality, the mistlike transience, of this seemingly so solid body in which we walk attired. Certain agents I found to have the power to shake and pluck back that fleshly vestment, even as a wind might toss the curtains of a pavilion. For two good reasons, I will not enter deeply into this scientific branch of my confession. First, because I have been made to learn that the doom and burthen of our life is bound for ever on man’s shoulders, and when the attempt is made to cast it off, it but returns upon us with more unfamiliar and more awful pressure. Second, because, as my narrative will make, alas! too evident, my discoveries were incomplete. Enough then, that I not only recognised my natural body from the mere aura and effulgence of certain of the powers that made up my spirit, but managed to compound a drug by which these powers should be dethroned from their supremacy, and a second form and countenance substituted, none the less natural to me because they were the expression, and bore the stamp, of lower elements in my soul.

I hesitated long before I put this theory to the test of practice. I knew well that I risked death; for any drug that so potently controlled and shook the very fortress of identity, might, by the least scruple of an overdose or at the least inopportunity in the moment of exhibition, utterly blot out that immaterial tabernacle which I looked to it to change. But the temptation of a discovery so singular and profound at last overcame the suggestions of alarm. I had long since prepared my tincture; I purchased at once, from a firm of wholesale chemists, a large quantity of a particular salt which I knew, from my experiments, to be the last ingredient required; and late one accursed night, I compounded the elements, watched them boil and smoke together in the glass, and when the ebullition had subsided, with a strong glow of courage, drank off the potion.

The most racking pangs succeeded: a grinding in the bones, deadly nausea, and a horror of the spirit that cannot be exceeded at the hour of birth or death. Then these agonies began swiftly to subside, and I came to myself as if out of a great sickness. There was something strange in my sensations, something indescribably new and, from its very novelty, incredibly sweet. I felt younger, lighter, happier in body; within I was conscious of a heady recklessness, a current of disordered sensual images running like a millrace in my fancy, a solution of the bonds of obligation, an unknown but not an innocent freedom of the soul. I knew myself, at the first breath of this new life, to be more wicked, tenfold more wicked, sold a slave to my original evil; and the thought, in that moment, braced and delighted me like wine. I stretched out my hands, exulting in the freshness of these sensations; and in the act, I was suddenly aware that I had lost in stature.

There was no mirror, at that date, in my room; that which stands beside me as I write, was brought there later on and for the very purpose of these transformations. The night however, was far gone into the morning-the morning, black as it was, was nearly ripe for the conception of the day-the inmates of my house were locked in the most rigorous hours of slumber; and I determined, flushed as I was with hope and triumph, to venture in my new shape as far as to my bedroom. I crossed the yard, wherein the constellations looked down upon me, I could have thought, with wonder, the first creature of that sort that their unsleeping vigilance had yet disclosed to them; I stole through the corridors, a stranger in my own house; and coming to my room, I saw for the first time the appearance of Edward Hyde.

I must here speak by theory alone, saying not that which I know, but that which I suppose to be most probable. The evil side of my nature, to which I had now transferred the stamping efficacy, was less robust and less developed than the good which I had just deposed. Again, in the course of my life, which had been, after all, nine tenths a life of effort, virtue and control, it had been much less exercised and much less exhausted. And hence, as I think, it came about that Edward Hyde was so much smaller, slighter and younger than Henry Jekyll. Even as good shone upon the countenance of the one, evil was written broadly and plainly on the face of the other. Evil besides (which I must still believe to be the lethal side of man) had left on that body an imprint of deformity and decay. And yet when I looked upon that ugly idol in the glass, I was conscious of no repugnance, rather of a leap of welcome. This, too, was myself. It seemed natural and human. In my eyes it bore a livelier image of the spirit, it seemed more express and single, than the imperfect and divided countenance I had been hitherto accustomed to call mine. And in so far I was doubtless right. I have observed that when I wore the semblance of Edward Hyde, none could come near to me at first without a visible misgiving of the flesh. This, as I take it, was because all human beings, as we meet them, are commingled out of good and evil: and Edward Hyde, alone in the ranks of mankind, was pure evil.

I lingered but a moment at the mirror: the second and conclusive experiment had yet to be attempted; it yet remained to be seen if I had lost my identity beyond redemption and must flee before daylight from a house that was no longer mine; and hurrying back to my cabinet, I once more prepared and drank the cup, once more suffered the pangs of dissolution, and came to myself once more with the character, the stature and the face of Henry Jekyll.

That night I had come to the fatal cross-roads. Had I approached my discovery in a more noble spirit, had I risked the experiment while under the empire of generous or pious aspirations, all must have been otherwise, and from these agonies of death and birth, I had come forth an angel instead of a fiend. The drug had no discriminating action; it was neither diabolical nor divine; it but shook the doors of the prisonhouse of my disposition; and like the captives of Philippi, that which stood within ran forth. At that time my virtue slumbered; my evil, kept awake by ambition, was alert and swift to seize the occasion; and the thing that was projected was Edward Hyde. Hence, although I had now two characters as well as two appearances, one was wholly evil, and the other was still the old Henry Jekyll, that incongruous compound of whose reformation and improvement I had already learned to despair. The movement was thus wholly toward the worse.

Even at that time, I had not conquered my aversion to the dryness of a life of study. I would still be merrily disposed at times; and as my pleasures were (to say the least) undignified, and I was not only well known and highly considered, but growing towards the elderly man, this incoherency of my life was daily growing more unwelcome. It was on this side that my new power tempted me until I fell in slavery. I had but to drink the cup, to doff at once the body of the noted professor, and to assume, like a thick cloak, that of Edward Hyde. I smiled at the notion; it seemed to me at the time to be humourous; and I made my preparations with the most studious care. I took and furnished that house in Soho, to which Hyde was tracked by the police; and engaged as a housekeeper a creature whom I knew well to be silent and unscrupulous. On the other side, I announced to my servants that a Mr. Hyde (whom I described) was to have full liberty and power about my house in the square; and to parry mishaps, I even called and made myself a familiar object, in my second character. I next drew up that will to which you so much objected; so that if anything befell me in the person of Dr. Jekyll, I could enter on that of Edward Hyde without pecuniary loss. And thus fortified, as I supposed, on every side, I began to profit by the strange immunities of my position.

Men have before hired bravos to transact their crimes, while their own person and reputation sat under shelter. I was the first that ever did so for his pleasures. I was the first that could plod in the public eye with a load of genial respectability, and in a moment, like a schoolboy, strip off these lendings and spring headlong into the sea of liberty. But for me, in my impenetrable mantle, the safety was complete. Think of it-I did not even exist! Let me but escape into my laboratory door, give me but a second or two to mix and swallow the draught that I had always standing ready; and whatever he had done, Edward Hyde would pass away like the stain of breath upon a mirror; and there in his stead, quietly at home, trimming the midnight lamp in his study, a man who could afford to laugh at suspicion, would be Henry Jekyll.

The pleasures which I made haste to seek in my disguise were, as I have said, undignified; I would scarce use a harder term. But in the hands of Edward Hyde, they soon began to turn toward the monstrous. When I would come back from these excursions, I was often plunged into a kind of wonder at my vicarious depravity. This familiar that I called out of my own soul, and sent forth alone to do his good pleasure, was a being inherently malign and villainous; his every act and thought centered on self; drinking pleasure with bestial avidity from any degree of torture to another; relentless like a man of stone. Henry Jekyll stood at times aghast before the acts of Edward Hyde; but the situation was apart from ordinary laws, and insidiously relaxed the grasp of conscience. It was Hyde, after all, and Hyde alone, that was guilty. Jekyll was no worse; he woke again to his good qualities seemingly unimpaired; he would even make haste, where it was possible, to undo the evil done by Hyde. And thus his conscience slumbered.

Into the details of the infamy at which I thus connived (for even now I can scarce grant that I committed it) I have no design of entering; I mean but to point out the warnings and the successive steps with which my chastisement approached. I met with one accident which, as it brought on no consequence, I shall no more than mention. An act of cruelty to a child aroused against me the anger of a passer-by, whom I recognised the other day in the person of your kinsman; the doctor and the child’s family joined him; there were moments when I feared for my life; and at last, in order to pacify their too just resentment, Edward Hyde had to bring them to the door, and pay them in a cheque drawn in the name of Henry Jekyll. But this danger was easily eliminated from the future, by opening an account at another bank in the name of Edward Hyde himself; and when, by sloping my own hand backward, I had supplied my double with a signature, I thought I sat beyond the reach of fate.

Some two months before the murder of Sir Danvers, I had been out for one of my adventures, had returned at a late hour, and woke the next day in bed with somewhat odd sensations. It was in vain I looked about me; in vain I saw the decent furniture and tall proportions of my room in the square; in vain that I recognised the pattern of the bed curtains and the design of the mahogany frame; something still kept insisting that I was not where I was, that I had not wakened where I seemed to be, but in the little room in Soho where I was accustomed to sleep in the body of Edward Hyde. I smiled to myself, and in my psychological way, began lazily to inquire into the elements of this illusion, occasionally, even as I did so, dropping back into a comfortable morning doze. I was still so engaged when, in one of my more wakeful moments, my eyes fell upon my hand. Now the hand of Henry Jekyll (as you have often remarked) was professional in shape and size; it was large, firm, white and comely. But the hand which I now saw, clearly enough, in the yellow light of a mid-London morning, lying half shut on the bedclothes, was lean, corded, knuckly, of a dusky pallor and thickly shaded with a swart growth of hair. It was the hand of Edward Hyde.

I must have stared upon it for near half a minute, sunk as I was in the mere stupidity of wonder, before terror woke up in my breast as sudden and startling as the crash of cymbals; and bounding from my bed I rushed to the mirror. At the sight that met my eyes, my blood was changed into something exquisitely thin and icy. Yes, I had gone to bed Henry Jekyll, I had awakened Edward Hyde. How was this to be explained? I asked myself; and then, with another bound of terror-how was it to be remedied? It was well on in the morning; the servants were up; all my drugs were in the cabinet-a long journey down two pair of stairs, through the back passage, across the open court and through the anatomical theatre, from where I was then standing horror-struck. It might indeed be possible to cover my face; but of what use was that, when I was unable to conceal the alteration in my stature? And then with an overpowering sweetness of relief, it came back upon my mind that the servants were already used to the coming and going of my second self. I had soon dressed, as well as I was able, in clothes of my own size: had soon passed through the house, where Bradshaw stared and drew back at seeing Mr. Hyde at such an hour and in such a strange array; and ten minutes later, Dr. Jekyll had returned to his own shape and was sitting down, with a darkened brow, to make a feint of breakfasting.

Small indeed was my appetite. This inexplicable incident, this reversal of my previous experience, seemed, like the Babylonian finger on the wall, to be spelling out the letters of my judgment; and I began to reflect more seriously than ever before on the issues and possibilities of my double existence. That part of me which I had the power of projecting, had lately been much exercised and nourished; it had seemed to me of late as though the body of Edward Hyde had grown in stature, as though (when I wore that form) I were conscious of a more generous tide of blood; and I began to spy a danger that, if this were much prolonged, the balance of my nature might be permanently overthrown, the power of voluntary change be forfeited, and the character of Edward Hyde become irrevocably mine. The power of the drug had not been always equally displayed. Once, very early in my career, it had totally failed me; since then I had been obliged on more than one occasion to double, and once, with infinite risk of death, to treble the amount; and these rare uncertainties had cast hitherto the sole shadow on my contentment. Now, however, and in the light of that morning’s accident, I was led to remark that whereas, in the beginning, the difficulty had been to throw off the body of Jekyll, it had of late gradually but decidedly transferred itself to the other side. All things therefore seemed to point to this; that I was slowly losing hold of my original and better self, and becoming slowly incorporated with my second and worse.

Between these two, I now felt I had to choose. My two natures had memory in common, but all other faculties were most unequally shared between them. Jekyll (who was composite) now with the most sensitive apprehensions, now with a greedy gusto, projected and shared in the pleasures and adventures of Hyde; but Hyde was indifferent to Jekyll, or but remembered him as the mountain bandit remembers the cavern in which he conceals himself from pursuit. Jekyll had more than a father’s interest; Hyde had more than a son’s indifference. To cast in my lot with Jekyll, was to die to those appetites which I had long secretly indulged and had of late begun to pamper. To cast it in with Hyde, was to die to a thousand interests and aspirations, and to become, at a blow and forever, despised and friendless. The bargain might appear unequal; but there was still another consideration in the scales; for while Jekyll would suffer smartingly in the fires of abstinence, Hyde would be not even conscious of all that he had lost. Strange as my circumstances were, the terms of this debate are as old and commonplace as man; much the same inducements and alarms cast the die for any tempted and trembling sinner; and it fell out with me, as it falls with so vast a majority of my fellows, that I chose the better part and was found wanting in the strength to keep to it.

Yes, I preferred the elderly and discontented doctor, surrounded by friends and cherishing honest hopes; and bade a resolute farewell to the liberty, the comparative youth, the light step, leaping impulses and secret pleasures, that I had enjoyed in the disguise of Hyde. I made this choice perhaps with some unconscious reservation, for I neither gave up the house in Soho, nor destroyed the clothes of Edward Hyde, which still lay ready in my cabinet. For two months, however, I was true to my determination; for two months, I led a life of such severity as I had never before attained to, and enjoyed the compensations of an approving conscience. But time began at last to obliterate the freshness of my alarm; the praises of conscience began to grow into a thing of course; I began to be tortured with throes and longings, as of Hyde struggling after freedom; and at last, in an hour of moral weakness, I once again compounded and swallowed the transforming draught.

I do not suppose that, when a drunkard reasons with himself upon his vice, he is once out of five hundred times affected by the dangers that he runs through his brutish, physical insensibility; neither had I, long as I had considered my position, made enough allowance for the complete moral insensibility and insensate readiness to evil, which were the leading characters of Edward Hyde. Yet it was by these that I was punished. My devil had been long caged, he came out roaring. I was conscious, even when I took the draught, of a more unbridled, a more furious propensity to ill. It must have been this, I suppose, that stirred in my soul that tempest of impatience with which I listened to the civilities of my unhappy victim; I declare, at least, before God, no man morally sane could have been guilty of that crime upon so pitiful a provocation; and that I struck in no more reasonable spirit than that in which a sick child may break a plaything. But I had voluntarily stripped myself of all those balancing instincts by which even the worst of us continues to walk with some degree of steadiness among temptations; and in my case, to be tempted, however slightly, was to fall.

Instantly the spirit of hell awoke in me and raged. With a transport of glee, I mauled the unresisting body, tasting delight from every blow; and it was not till weariness had begun to succeed, that I was suddenly, in the top fit of my delirium, struck through the heart by a cold thrill of terror. A mist dispersed; I saw my life to be forfeit; and fled from the scene of these excesses, at once glorying and trembling, my lust of evil gratified and stimulated, my love of life screwed to the topmost peg. I ran to the house in Soho, and (to make assurance doubly sure) destroyed my papers; thence I set out through the lamplit streets, in the same divided ecstasy of mind, gloating on my crime, light-headedly devising others in the future, and yet still hastening and still hearkening in my wake for the steps of the avenger. Hyde had a song upon his lips as he compounded the draught, and as he drank it, pledged the dead man. The pangs of transformation had not done tearing him, before Henry Jekyll, with streaming tears of gratitude and remorse, had fallen upon his knees and lifted his clasped hands to God. The veil of self-indulgence was rent from head to foot. I saw my life as a whole: I followed it up from the days of childhood, when I had walked with my father’s hand, and through the self-denying toils of my professional life, to arrive again and again, with the same sense of unreality, at the damned horrors of the evening. I could have screamed aloud; I sought with tears and prayers to smother down the crowd of hideous images and sounds with which my memory swarmed against me; and still, between the petitions, the ugly face of my iniquity stared into my soul. As the acuteness of this remorse began to die away, it was succeeded by a sense of joy. The problem of my conduct was solved. Hyde was thenceforth impossible; whether I would or not, I was now confined to the better part of my existence; and O, how I rejoiced to think of it! with what willing humility I embraced anew the restrictions of natural life! with what sincere renunciation I locked the door by which I had so often gone and come, and ground the key under my heel!

The next day, came the news that the murder had not been overlooked, that the guilt of Hyde was patent to the world, and that the victim was a man high in public estimation. It was not only a crime, it had been a tragic folly. I think I was glad to know it; I think I was glad to have my better impulses thus buttressed and guarded by the terrors of the scaffold. Jekyll was now my city of refuge; let but Hyde peep out an instant, and the hands of all men would be raised to take and slay him.

I resolved in my future conduct to redeem the past; and I can say with honesty that my resolve was fruitful of some good. You know yourself how earnestly, in the last months of the last year, I laboured to relieve suffering; you know that much was done for others, and that the days passed quietly, almost happily for myself. Nor can I truly say that I wearied of this beneficent and innocent life; I think instead that I daily enjoyed it more completely; but I was still cursed with my duality of purpose; and as the first edge of my penitence wore off, the lower side of me, so long indulged, so recently chained down, began to growl for licence. Not that I dreamed of resuscitating Hyde; the bare idea of that would startle me to frenzy: no, it was in my own person that I was once more tempted to trifle with my conscience; and it was as an ordinary secret sinner that I at last fell before the assaults of temptation.

There comes an end to all things; the most capacious measure is filled at last; and this brief condescension to my evil finally destroyed the balance of my soul. And yet I was not alarmed; the fall seemed natural, like a return to the old days before I had made my discovery. It was a fine, clear, January day, wet under foot where the frost had melted, but cloudless overhead; and the Regent’s Park was full of winter chirrupings and sweet with spring odours. I sat in the sun on a bench; the animal within me licking the chops of memory; the spiritual side a little drowsed, promising subsequent penitence, but not yet moved to begin. After all, I reflected, I was like my neighbours; and then I smiled, comparing myself with other men, comparing my active good-will with the lazy cruelty of their neglect. And at the very moment of that vainglorious thought, a qualm came over me, a horrid nausea and the most deadly shuddering. These passed away, and left me faint; and then as in its turn faintness subsided, I began to be aware of a change in the temper of my thoughts, a greater boldness, a contempt of danger, a solution of the bonds of obligation. I looked down; my clothes hung formlessly on my shrunken limbs; the hand that lay on my knee was corded and hairy. I was once more Edward Hyde. A moment before I had been safe of all men’s respect, wealthy, beloved-the cloth laying for me in the dining-room at home; and now I was the common quarry of mankind, hunted, houseless, a known murderer, thrall to the gallows.

My reason wavered, but it did not fail me utterly. I have more than once observed that in my second character, my faculties seemed sharpened to a point and my spirits more tensely elastic; thus it came about that, where Jekyll perhaps might have succumbed, Hyde rose to the importance of the moment. My drugs were in one of the presses of my cabinet; how was I to reach them? That was the problem that (crushing my temples in my hands) I set myself to solve. The laboratory door I had closed. If I sought to enter by the house, my own servants would consign me to the gallows. I saw I must employ another hand, and thought of Lanyon. How was he to be reached? how persuaded? Supposing that I escaped capture in the streets, how was I to make my way into his presence? and how should I, an unknown and displeasing visitor, prevail on the famous physician to rifle the study of his colleague, Dr. Jekyll? Then I remembered that of my original character, one part remained to me: I could write my own hand; and once I had conceived that kindling spark, the way that I must follow became lighted up from end to end.

Thereupon, I arranged my clothes as best I could, and summoning a passing hansom, drove to an hotel in Portland Street, the name of which I chanced to remember. At my appearance (which was indeed comical enough, however tragic a fate these garments covered) the driver could not conceal his mirth. I gnashed my teeth upon him with a gust of devilish fury; and the smile withered from his face-happily for him-yet more happily for myself, for in another instant I had certainly dragged him from his perch. At the inn, as I entered, I looked about me with so black a countenance as made the attendants tremble; not a look did they exchange in my presence; but obsequiously took my orders, led me to a private room, and brought me wherewithal to write. Hyde in danger of his life was a creature new to me; shaken with inordinate anger, strung to the pitch of murder, lusting to inflict pain. Yet the creature was astute; mastered his fury with a great effort of the will; composed his two important letters, one to Lanyon and one to Poole; and that he might receive actual evidence of their being posted, sent them out with directions that they should be registered. Thenceforward, he sat all day over the fire in the private room, gnawing his nails; there he dined, sitting alone with his fears, the waiter visibly quailing before his eye; and thence, when the night was fully come, he set forth in the corner of a closed cab, and was driven to and fro about the streets of the city. He, I say-I cannot say, I. That child of Hell had nothing human; nothing lived in him but fear and hatred. And when at last, thinking the driver had begun to grow suspicious, he discharged the cab and ventured on foot, attired in his misfitting clothes, an object marked out for observation, into the midst of the nocturnal passengers, these two base passions raged within him like a tempest. He walked fast, hunted by his fears, chattering to himself, skulking through the less frequented thoroughfares, counting the minutes that still divided him from midnight. Once a woman spoke to him, offering, I think, a box of lights. He smote her in the face, and she fled.

When I came to myself at Lanyon’s, the horror of my old friend perhaps affected me somewhat: I do not know; it was at least but a drop in the sea to the abhorrence with which I looked back upon these hours. A change had come over me. It was no longer the fear of the gallows, it was the horror of being Hyde that racked me. I received Lanyon’s condemnation partly in a dream; it was partly in a dream that I came home to my own house and got into bed. I slept after the prostration of the day, with a stringent and profound slumber which not even the nightmares that wrung me could avail to break. I awoke in the morning shaken, weakened, but refreshed. I still hated and feared the thought of the brute that slept within me, and I had not of course forgotten the appalling dangers of the day before; but I was once more at home, in my own house and close to my drugs; and gratitude for my escape shone so strong in my soul that it almost rivalled the brightness of hope.

I was stepping leisurely across the court after breakfast, drinking the chill of the air with pleasure, when I was seized again with those indescribable sensations that heralded the change; and I had but the time to gain the shelter of my cabinet, before I was once again raging and freezing with the passions of Hyde. It took on this occasion a double dose to recall me to myself; and alas! six hours after, as I sat looking sadly in the fire, the pangs returned, and the drug had to be re-administered. In short, from that day forth it seemed only by a great effort as of gymnastics, and only under the immediate stimulation of the drug, that I was able to wear the countenance of Jekyll. At all hours of the day and night, I would be taken with the premonitory shudder; above all, if I slept, or even dozed for a moment in my chair, it was always as Hyde that I awakened. Under the strain of this continually impending doom and by the sleeplessness to which I now condemned myself, ay, even beyond what I had thought possible to man, I became, in my own person, a creature eaten up and emptied by fever, languidly weak both in body and mind, and solely occupied by one thought: the horror of my other self. But when I slept, or when the virtue of the medicine wore off, I would leap almost without transition (for the pangs of transformation grew daily less marked) into the possession of a fancy brimming with images of terror, a soul boiling with causeless hatreds, and a body that seemed not strong enough to contain the raging energies of life. The powers of Hyde seemed to have grown with the sickliness of Jekyll. And certainly the hate that now divided them was equal on each side. With Jekyll, it was a thing of vital instinct. He had now seen the full deformity of that creature that shared with him some of the phenomena of consciousness, and was co-heir with him to death: and beyond these links of community, which in themselves made the most poignant part of his distress, he thought of Hyde, for all his energy of life, as of something not only hellish but inorganic. This was the shocking thing; that the slime of the pit seemed to utter cries and voices; that the amorphous dust gesticulated and sinned; that what was dead, and had no shape, should usurp the offices of life. And this again, that that insurgent horror was knit to him closer than a wife, closer than an eye; lay caged in his flesh, where he heard it mutter and felt it struggle to be born; and at every hour of weakness, and in the confidence of slumber, prevailed against him, and deposed him out of life. The hatred of Hyde for Jekyll was of a different order. His terror of the gallows drove him continually to commit temporary suicide, and return to his subordinate station of a part instead of a person; but he loathed the necessity, he loathed the despondency into which Jekyll was now fallen, and he resented the dislike with which he was himself regarded. Hence the ape-like tricks that he would play me, scrawling in my own hand blasphemies on the pages of my books, burning the letters and destroying the portrait of my father; and indeed, had it not been for his fear of death, he would long ago have ruined himself in order to involve me in the ruin. But his love of life is wonderful; I go further: I, who sicken and freeze at the mere thought of him, when I recall the abjection and passion of this attachment, and when I know how he fears my power to cut him off by suicide, I find it in my heart to pity him.

It is useless, and the time awfully fails me, to prolong this description; no one has ever suffered such torments, let that suffice; and yet even to these, habit brought-no, not alleviation-but a certain callousness of soul, a certain acquiescence of despair; and my punishment might have gone on for years, but for the last calamity which has now fallen, and which has finally severed me from my own face and nature. My provision of the salt, which had never been renewed since the date of the first experiment, began to run low. I sent out for a fresh supply and mixed the draught; the ebullition followed, and the first change of colour, not the second; I drank it and it was without efficiency. You will learn from Poole how I have had London ransacked; it was in vain; and I am now persuaded that my first supply was impure, and that it was that unknown impurity which lent efficacy to the draught.

About a week has passed, and I am now finishing this statement under the influence of the last of the old powders. This, then, is the last time, short of a miracle, that Henry Jekyll can think his own thoughts or see his own face (now how sadly altered!) in the glass. Nor must I delay too long to bring my writing to an end; for if my narrative has hitherto escaped destruction, it has been by a combination of great prudence and great good luck. Should the throes of change take me in the act of writing it, Hyde will tear it in pieces; but if some time shall have elapsed after I have laid it by, his wonderful selfishness and circumscription to the moment will probably save it once again from the action of his ape-like spite. And indeed the doom that is closing on us both has already changed and crushed him. Half an hour from now, when I shall again and forever reindue that hated personality, I know how I shall sit shuddering and weeping in my chair, or continue, with the most strained and fearstruck ecstasy of listening, to pace up and down this room (my last earthly refuge) and give ear to every sound of menace. Will Hyde die upon the scaffold? or will he find courage to release himself at the last moment? God knows; I am careless; this is my true hour of death, and what is to follow concerns another than myself. Here then, as I lay down the pen and proceed to seal up my confession, I bring the life of that unhappy Henry Jekyll to an end.