CHƯƠNG III. MỘT CUỘC ĐUA VÒNG QUANH VÀ MỘT CÂU CHUYỆN DÀI

Họ thực sự là một nhóm trông thật kỳ quặc khi tụ tập trên bờ - những con chim với bộ lông tơi tả, những con thú với bộ lông bết chặt vào người, tất cả đều ướt sũng, cáu kỉnh và bực bội.

Câu hỏi đầu tiên dĩ nhiên là làm sao để khô ráo trở lại. Họ bàn bạc một hồi, và chỉ sau vài phút, Alice thấy mình trò chuyện thân mật với họ cứ như thể cô bé đã quen biết họ từ thuở nào - một điều hết sức tự nhiên. Thậm chí, cô bé còn có một cuộc tranh cãi khá dài với Lory, kẻ cuối cùng đâm ra dỗi và chỉ chịu buông một câu:

- Tôi lớn tuổi hơn cô, thì dĩ nhiên phải biết nhiều hơn.

Alice thì nhất quyết không chấp nhận lý lẽ ấy chừng nào chưa biết chính xác tuổi của bác ta. Thế nhưng Lory kiên quyết không chịu tiết lộ tuổi của mình, thế là chẳng còn gì để nói thêm nữa.

Cuối cùng, Chuột - nhân vật dường như có uy quyền nhất trong đám họ - cất tiếng gọi lớn:

- Tất cả các vị, ngồi xuống và lắng nghe tôi! Tôi sẽ khiến các vị khô ráo ngay tức khắc!

Mọi người lập tức ngồi xuống thành một vòng tròn lớn, Chuột ngồi chính giữa. Alice chăm chú nhìn ngài ấy với vẻ lo lắng, vì cô bé chắc mẩm mình sẽ bị cảm nặng nếu không được làm khô thật sớm.

- E hèm! - Chuột cất giọng đầy vẻ quan trọng. - Các vị đã sẵn sàng chưa? Đây là thứ khô khan nhất mà tôi biết. Xin tất cả giữ im lặng! "William Kẻ chinh phục¹, với sự nghiệp được Giáo hoàng hậu thuẫn, đã sớm khuất phục được người Anh - những kẻ đang khao khát một vị lãnh đạo, và gần đây đã quá quen với cảnh chiếm đoạt và chinh phạt. Edwin và Morcar, các bá tước xứ Mercia và Northumbria-"

- Úi chà! - Lory rùng mình kêu lên.

- Xin lỗi! - Chuột nói, cau mày nhưng vẫn hết sức lịch sự. - Ngài vừa nói gì thế?

- Tôi có nói gì đâu! - Lory vội vã đáp.

- Tôi cứ tưởng ngài vừa nói, - Chuột bảo. - Xin được tiếp tục. "Edwin và Morcar, các bá tước xứ Mercia và Northumbria, đã tuyên bố ủng hộ ông ta: và ngay cả Stigand, vị tổng giám mục yêu nước của Canterbury, cũng thấy là-"

- Thấy là cái gì? - Vịt hỏi.

- Thấy là như thế, - Chuột đáp lại khá cộc lốc, - đương nhiên ngài biết "như thế" nghĩa là gì rồi.

- Tôi biết thừa "như thế" nghĩa là gì khi tôi thấy một thứ gì đó, - Vịt nói. - Thường thì đó là một con ếch hay một con sâu. Vấn đề là, vị tổng giám mục đã thấy cái gì?

Chuột chẳng buồn để ý đến câu hỏi ấy, vội vàng nói tiếp:

- "-thấy là như thế thì khôn ngoan hơn khi cùng Edgar Atheling đến gặp William và dâng vương miện cho ông ta. Hành vi của William ban đầu khá ôn hòa. Nhưng sự xấc xược của những kẻ Norman dưới trướng ông ta-" Nào, cháu thấy trong người thế nào rồi, cháu yêu? - ngài tiếp tục, quay sang Alice ngay giữa lúc đang nói.

- Vẫn ướt như chuột lột ạ, - Alice buồn rầu đáp. - Câu chuyện chẳng làm cháu khô hơn chút nào cả.

- Trong trường hợp đó, - Dodo trịnh trọng tuyên bố, đứng phắt dậy, - tôi đề nghị cuộc họp tạm hoãn, để lập tức áp dụng những biện pháp quyết liệt hơn -

- Nói tiếng Anh đi chứ! - Đại Bàng Con cất tiếng. - Cháu chẳng hiểu một nửa đống từ dài ngoằng ấy có nghĩa gì, và hơn nữa, cháu không tin là chính ngài cũng hiểu đâu!

Nói rồi Đại Bàng Con cúi đầu xuống để che giấu một nụ cười; vài con chim khác thì cười rúc rích rõ to.

- Điều tôi định nói, - Dodo cất giọng tự ái, - đó là, cách hay nhất để khiến chúng ta khô ráo chính là một cuộc đua Vòng Quanh².

- Đua Vòng Quanh là cái gì ạ? - Alice hỏi; không hẳn vì cô bé thực sự muốn biết, mà vì Dodo đã dừng lời như thể ngài nghĩ rằng ai đó nên lên tiếng, và dường như chẳng ai khác có ý định nói gì cả.

- Chà, - Dodo nói, - cách hay nhất để giải thích nó chính là thực hiện nó.

(Và, vì biết đâu một ngày mùa đông nào đó bạn cũng muốn tự mình thử trò này, tôi sẽ kể cho bạn nghe cách Dodo đã tổ chức nó ra sao.)

Trước tiên, ngài vạch ra một đường đua, đại khái như một vòng tròn, ("hình dáng chính xác không quan trọng," ngài nói), rồi tất cả mọi người được xếp rải rác dọc theo đường đua, chỗ này chỗ kia. Chẳng có kiểu hô "Một, hai, ba, chạy!" mà ai thích thì cứ thế bắt đầu chạy và dừng lại khi nào tùy ý, thành thử thật khó mà biết khi nào cuộc đua kết thúc. Tuy nhiên, sau khi họ đã chạy được chừng nửa tiếng và đã hoàn toàn khô ráo trở lại, Dodo bất ngờ hét vang:

- Cuộc đua kết thúc!

Tất cả liền xúm lại quanh ngài, thở hổn hển, và hỏi:

- Nhưng ai đã thắng?

Câu hỏi này Dodo không thể trả lời nếu không suy nghĩ thật lâu, và ngài ngồi rất lâu với một ngón tay ấn lên trán (một tư thế mà bạn thường thấy ở Shakespeare trong các bức chân dung của ông), trong khi những người còn lại im lặng chờ đợi. Cuối cùng, Dodo cất tiếng:

- Tất cả mọi người đều đã thắng, và tất cả đều phải có phần thưởng.

- Nhưng ai sẽ là người trao phần thưởng? - một dàn đồng ca cất lên.

- À, cô bé kia, dĩ nhiên rồi, - Dodo nói, dùng một ngón tay chỉ về phía Alice; và cả đám lập tức xúm lại quanh cô bé, rối rít kêu lên:

- Phần thưởng! Phần thưởng!

Alice chẳng biết phải làm sao, và trong cơn tuyệt vọng, cô bé thò tay vào túi, lôi ra một hộp kẹo bi (thật may là nước mặn đã không ngấm vào được), rồi chia chúng cho mọi người làm phần thưởng. Mỗi người nhận được đúng một viên.

- Nhưng chính cô bé ấy cũng phải có một phần thưởng cho riêng mình chứ, các vị biết đấy, - Chuột nói.

- Dĩ nhiên rồi, - Dodo đáp lại đầy nghiêm trang. - Cô bé còn gì khác trong túi không? - ngài hỏi tiếp, quay sang Alice.

- Chỉ còn một cái đê khâu thôi ạ, - Alice buồn bã đáp.

- Đưa nó đây, - Dodo bảo.

Thế rồi tất cả lại xúm quanh cô bé một lần nữa, trong khi Dodo trịnh trọng trao tặng chiếc đê khâu và tuyên bố:

- Chúng tôi xin kính tặng cô bé chiếc đê khâu thanh nhã này.

Và khi ngài kết thúc bài diễn văn ngắn gọn ấy, tất cả đều reo hò vang dậy.

Alice nghĩ toàn bộ sự việc này thật hết sức nực cười, nhưng tất cả bọn họ đều mang vẻ mặt nghiêm túc đến mức cô bé không dám cười; và cũng chẳng biết nên nói gì, cô bé đành cúi đầu, nhận lấy chiếc đê khâu, cố tỏ ra trang nghiêm hết mức có thể.

Việc tiếp theo là ăn kẹo: khâu này gây ra đôi chút ồn ào và lộn xộn, bởi những con chim lớn thì phàn nàn rằng chúng chẳng nếm được tí vị gì, còn những con chim nhỏ thì bị nghẹn và phải được vỗ lưng mới đỡ. Nhưng cuối cùng thì việc ấy cũng xong, và họ lại ngồi xuống thành một vòng tròn, rồi nài nỉ Chuột kể thêm chuyện gì đó cho họ nghe.

- Ngài đã hứa sẽ kể cho cháu nghe lịch sử của ngài mà, ngài biết đấy, - Alice nói, - và tại sao ngài lại ghét M với C³ ấy. - cô bé nói thêm bằng giọng thì thầm, nửa sợ rằng ngài ấy sẽ lại nổi giận.

- Chuyện của ta là một câu chuyện dài và buồn đấy! - Chuột nói, quay sang Alice, và buông một tiếng thở dài.

- Nó đúng là một cái đuôi dài, chắc chắn luôn, - Alice thốt lên, tròn mắt nhìn xuống cái đuôi của Chuột; - nhưng tại sao ngài lại bảo nó buồn ạ?⁴

Và cô bé cứ mải mê thắc mắc về điều đó suốt lúc Chuột đang kể, thành thử những gì cô bé hình dung về câu chuyện trông đại khái như thế này:-

         "Fury nói với một
         con chuột, Mà gã
        gặp trong
       nhà,
     'Hãy để
      hai ta cùng ra
       tòa: Ta sẽ
        truy tố
         ngươi.-Thôi nào,
           Ta sẽ không chấp nhận lời
           từ chối đâu; Chúng ta
          phải có một
        phiên tòa: Vì
      thực sự sáng
     nay ta chẳng
    có việc
    gì để làm.'
      Chuột nói
      với con
       chó nhà, 'Một
        phiên tòa như thế,
         thưa ngài thân mến,
            Với
          không bồi thẩm đoàn
        hay thẩm phán,
       sẽ chỉ là
      phí
      hoài
      hơi sức.'
        'Ta sẽ là
        thẩm phán, ta sẽ
         là bồi thẩm đoàn,'
             Gã
          Fury già
           xảo quyệt
           đáp:
           'Ta sẽ
           xét xử
             toàn bộ
             vụ án,
               và
            kết án
            ngươi
           phải
            chết.'"

- Cháu đâu có chú ý! - Chuột nghiêm khắc quở Alice. - Cháu đang nghĩ gì thế?

- Cháu xin lỗi ạ, - Alice nói hết sức nhún nhường, - cháu tưởng ngài đã đến khúc quanh thứ năm rồi?

- Ta không hề! - Chuột gào lên, giọng gay gắt và đầy tức giận.

- Một cái nút thắt ạ! - Alice nói, luôn sẵn lòng tỏ ra hữu ích, và lo lắng nhìn quanh. - Ôi, để cháu giúp ngài tháo nó ra nhé!⁵

- Ta sẽ chẳng thèm làm gì hết, - Chuột nói, đứng dậy và bỏ đi. - Cháu đã xúc phạm ta bằng những lời lẽ vô nghĩa như thế đấy!

- Nhưng cháu không cố ý mà! - Alice tội nghiệp nài nỉ. - Nhưng ngài thật dễ phật ý quá đấy thôi!

Chuột chỉ đáp lại bằng một tiếng gầm gừ.

- Xin ngài hãy quay lại và kể nốt câu chuyện đi mà! - Alice gọi với theo; và tất cả những người khác cũng đồng thanh hưởng ứng:

- Vâng, xin ngài hãy kể nốt đi!

Nhưng Chuột chỉ bực bội lắc đầu và sải bước nhanh hơn một chút.

- Thật tiếc là ngài ấy không chịu ở lại! - Lory thở dài, ngay khi bóng Chuột đã khuất dạng; và một Cua mẹ chộp lấy cơ hội để dạy con gái mình:

- Đấy, con yêu! Con hãy coi đây là một bài học để đừng bao giờ mất bình tĩnh nhé!

- Thôi mà mẹ ơi! - Cua con cáu kỉnh đáp. - Mẹ mà cứ như thế thì một con hàu cũng mất kiên nhẫn ấy chứ!

'Ước gì lúc này mình có Dinah ở đây, ước thật đấy!' Alice buột miệng nói to, chẳng nhắm vào riêng ai. 'Nó sẽ tóm cổ ngài ấy về ngay tức khắc cho mà xem!'

- Thế Dinah là ai, nếu tôi có thể mạo muội hỏi một câu? - Lory lên tiếng.

Alice háo hức đáp lời, vì cô bé lúc nào cũng sẵn sàng kể về thú cưng của mình:

- Dinah là con mèo nhà cháu đấy ạ. Em ấy bắt chuột cừ đến mức bác không thể tưởng tượng nổi đâu! Và, trời ơi, ước gì bác được thấy nó rượt lũ chim! Ối giời, nó mà thấy một con chim nhỏ là nuốt chửng ngay lập tức!

Bài phát biểu này đã gây ra một cơn chấn động kinh hoàng trong cả nhóm. Một số con chim vội vã bay đi ngay lập tức: một bà Ác Là già bắt đầu cẩn thận quấn khăn quanh mình, nhận xét:

- Tôi thực sự phải về nhà thôi; gió đêm không tốt cho cổ họng của tôi chút nào!

Và một chị Chim Yến gọi đàn con bằng giọng run rẩy:

- Mau đi thôi, các con yêu! Đến giờ lên giường rồi!

Mỗi người viện một lý do, tất cả đều lần lượt rời đi, và Alice chẳng mấy chốc lại bị bỏ lại một mình.

'Ước gì mình đừng nhắc đến Dinah!' cô bé tự nhủ với giọng buồn thiu. 'Dường như ở dưới này chẳng ai ưa nó cả, vậy mà mình dám chắc nó là con mèo tuyệt nhất trên đời! Ôi, Dinah yêu quý của chị! Liệu mình có bao giờ được gặp lại nó nữa không đây!'

Nói đến đây, Alice tội nghiệp lại òa khóc, vì cô bé cảm thấy vô cùng cô đơn và chán nản. Tuy nhiên, một lúc sau, cô bé lại nghe thấy tiếng bước chân lạch bạch từ xa vọng lại, và cô bé háo hức ngước lên, nửa hy vọng rằng Chuột đã đổi ý và đang quay trở lại để kể nốt câu chuyện của mình.

---

CHAPTER III. A Caucus-Race and a Long Tale

They were indeed a queer-looking party that assembled on the bank-the birds with draggled feathers, the animals with their fur clinging close to them, and all dripping wet, cross, and uncomfortable.

The first question of course was, how to get dry again: they had a consultation about this, and after a few minutes it seemed quite natural to Alice to find herself talking familiarly with them, as if she had known them all her life. Indeed, she had quite a long argument with the Lory, who at last turned sulky, and would only say, “I am older than you, and must know better;” and this Alice would not allow without knowing how old it was, and, as the Lory positively refused to tell its age, there was no more to be said.

At last the Mouse, who seemed to be a person of authority among them, called out, “Sit down, all of you, and listen to me! I’ll soon make you dry enough!” They all sat down at once, in a large ring, with the Mouse in the middle. Alice kept her eyes anxiously fixed on it, for she felt sure she would catch a bad cold if she did not get dry very soon.

“Ahem!” said the Mouse with an important air, “are you all ready? This is the driest thing I know. Silence all round, if you please! ‘William the Conqueror, whose cause was favoured by the pope, was soon submitted to by the English, who wanted leaders, and had been of late much accustomed to usurpation and conquest. Edwin and Morcar, the earls of Mercia and Northumbria-’”

“Ugh!” said the Lory, with a shiver.

“I beg your pardon!” said the Mouse, frowning, but very politely: “Did you speak?”

“Not I!” said the Lory hastily.

“I thought you did,” said the Mouse. “-I proceed. ‘Edwin and Morcar, the earls of Mercia and Northumbria, declared for him: and even Stigand, the patriotic archbishop of Canterbury, found it advisable-’”

“Found what?” said the Duck.

“Found it,” the Mouse replied rather crossly: “of course you know what ‘it’ means.”

“I know what ‘it’ means well enough, when I find a thing,” said the Duck: “it’s generally a frog or a worm. The question is, what did the archbishop find?”

The Mouse did not notice this question, but hurriedly went on, “‘-found it advisable to go with Edgar Atheling to meet William and offer him the crown. William’s conduct at first was moderate. But the insolence of his Normans-’ How are you getting on now, my dear?” it continued, turning to Alice as it spoke.

“As wet as ever,” said Alice in a melancholy tone: “it doesn’t seem to dry me at all.”

“In that case,” said the Dodo solemnly, rising to its feet, “I move that the meeting adjourn, for the immediate adoption of more energetic remedies-”

“Speak English!” said the Eaglet. “I don’t know the meaning of half those long words, and, what’s more, I don’t believe you do either!” And the Eaglet bent down its head to hide a smile: some of the other birds tittered audibly.

“What I was going to say,” said the Dodo in an offended tone, “was, that the best thing to get us dry would be a Caucus-race.”

“What is a Caucus-race?” said Alice; not that she wanted much to know, but the Dodo had paused as if it thought that somebody ought to speak, and no one else seemed inclined to say anything.

“Why,” said the Dodo, “the best way to explain it is to do it.” (And, as you might like to try the thing yourself, some winter day, I will tell you how the Dodo managed it.)

First it marked out a race-course, in a sort of circle, (“the exact shape doesn’t matter,” it said,) and then all the party were placed along the course, here and there. There was no “One, two, three, and away,” but they began running when they liked, and left off when they liked, so that it was not easy to know when the race was over. However, when they had been running half an hour or so, and were quite dry again, the Dodo suddenly called out “The race is over!” and they all crowded round it, panting, and asking, “But who has won?”

This question the Dodo could not answer without a great deal of thought, and it sat for a long time with one finger pressed upon its forehead (the position in which you usually see Shakespeare, in the pictures of him), while the rest waited in silence. At last the Dodo said, “Everybody has won, and all must have prizes.”

“But who is to give the prizes?” quite a chorus of voices asked.

“Why, she, of course,” said the Dodo, pointing to Alice with one finger; and the whole party at once crowded round her, calling out in a confused way, “Prizes! Prizes!”

Alice had no idea what to do, and in despair she put her hand in her pocket, and pulled out a box of comfits, (luckily the salt water had not got into it), and handed them round as prizes. There was exactly one a-piece, all round.

“But she must have a prize herself, you know,” said the Mouse.

“Of course,” the Dodo replied very gravely. “What else have you got in your pocket?” he went on, turning to Alice.

“Only a thimble,” said Alice sadly.

“Hand it over here,” said the Dodo.

Then they all crowded round her once more, while the Dodo solemnly presented the thimble, saying “We beg your acceptance of this elegant thimble;” and, when it had finished this short speech, they all cheered.

Alice thought the whole thing very absurd, but they all looked so grave that she did not dare to laugh; and, as she could not think of anything to say, she simply bowed, and took the thimble, looking as solemn as she could.

The next thing was to eat the comfits: this caused some noise and confusion, as the large birds complained that they could not taste theirs, and the small ones choked and had to be patted on the back. However, it was over at last, and they sat down again in a ring, and begged the Mouse to tell them something more.

“You promised to tell me your history, you know,” said Alice, “and why it is you hate-C and D,” she added in a whisper, half afraid that it would be offended again.

“Mine is a long and a sad tale!” said the Mouse, turning to Alice, and sighing.

“It is a long tail, certainly,” said Alice, looking down with wonder at the Mouse’s tail; “but why do you call it sad?” And she kept on puzzling about it while the Mouse was speaking, so that her idea of the tale was something like this:-

         “Fury said to a
         mouse, That he
        met in the
       house,
     ‘Let us
      both go to
       law: I will
        prosecute
         you.-Come,
           I’ll take no
           denial; We
          must have a
        trial: For
      really this
     morning I’ve
    nothing
    to do.’
      Said the
      mouse to the
       cur, ‘Such
        a trial,
         dear sir,
            With
          no jury
        or judge,
       would be
      wasting
      our
      breath.’
        ‘I’ll be
        judge, I’ll
         be jury,’
             Said
         cunning
          old Fury:
          ‘I’ll
          try the
            whole
            cause,
              and
           condemn
           you
          to
           death.’”

“You are not attending!” said the Mouse to Alice severely. “What are you thinking of?”

“I beg your pardon,” said Alice very humbly: “you had got to the fifth bend, I think?”

“I had not!” cried the Mouse, sharply and very angrily.

“A knot!” said Alice, always ready to make herself useful, and looking anxiously about her. “Oh, do let me help to undo it!”

“I shall do nothing of the sort,” said the Mouse, getting up and walking away. “You insult me by talking such nonsense!”

“I didn’t mean it!” pleaded poor Alice. “But you’re so easily offended, you know!”

The Mouse only growled in reply.

“Please come back and finish your story!” Alice called after it; and the others all joined in chorus, “Yes, please do!” but the Mouse only shook its head impatiently, and walked a little quicker.

“What a pity it wouldn’t stay!” sighed the Lory, as soon as it was quite out of sight; and an old Crab took the opportunity of saying to her daughter “Ah, my dear! Let this be a lesson to you never to lose your temper!” “Hold your tongue, Ma!” said the young Crab, a little snappishly. “You’re enough to try the patience of an oyster!”

“I wish I had our Dinah here, I know I do!” said Alice aloud, addressing nobody in particular. “She’d soon fetch it back!”

“And who is Dinah, if I might venture to ask the question?” said the Lory.

Alice replied eagerly, for she was always ready to talk about her pet: “Dinah’s our cat. And she’s such a capital one for catching mice you can’t think! And oh, I wish you could see her after the birds! Why, she’ll eat a little bird as soon as look at it!”

This speech caused a remarkable sensation among the party. Some of the birds hurried off at once: one old Magpie began wrapping itself up very carefully, remarking, “I really must be getting home; the night-air doesn’t suit my throat!” and a Canary called out in a trembling voice to its children, “Come away, my dears! It’s high time you were all in bed!” On various pretexts they all moved off, and Alice was soon left alone.

“I wish I hadn’t mentioned Dinah!” she said to herself in a melancholy tone. “Nobody seems to like her, down here, and I’m sure she’s the best cat in the world! Oh, my dear Dinah! I wonder if I shall ever see you any more!” And here poor Alice began to cry again, for she felt very lonely and low-spirited. In a little while, however, she again heard a little pattering of footsteps in the distance, and she looked up eagerly, half hoping that the Mouse had changed his mind, and was coming back to finish his story.