CHƯƠNG VI. TIẾP TỤC HỒI KÝ CỦA BÁC SĨ JOHN WATSON
Cuộc chống trả quyết liệt của người tù dường như không hề phản ánh một chút hung hăng nào trong thái độ của hắn đối với chúng tôi. Bởi ngay khi nhận ra mình đã hoàn toàn bất lực, hắn nở một nụ cười nhã nhặn và bày tỏ hy vọng rằng trong lúc giằng co, hắn đã không làm ai bị thương. “Tôi đoán các ông sắp đưa tôi về đồn,” hắn nói với Sherlock Holmes. “Xe ngựa của tôi đang đỗ ngay ngoài cửa. Nếu các ông nới dây trói chân ra, tôi sẽ tự bước xuống. Tôi không còn nhẹ để các ông khiêng như hồi trước nữa đâu.”
Gregson và Lestrade liếc nhìn nhau, vẻ mặt như muốn nói lời đề nghị ấy quả là trơ tráo. Nhưng Holmes lập tức đặt niềm tin vào người tù, và nới lỏng chiếc khăn tắm chúng tôi đã quấn chặt quanh mắt cá chân hắn. Hắn đứng dậy, duỗi thẳng đôi chân như thể để tự kiểm chứng rằng chân mình đã thực sự được tự do. Tôi còn nhớ, khi đưa mắt quan sát hắn, tôi đã thầm nhủ rằng hiếm khi mình bắt gặp một người đàn ông nào có thân hình vạm vỡ đến thế. Gương mặt sạm nắng của hắn mang một vẻ cương nghị và tràn đầy ý chí, đáng gờm không kém gì sức mạnh thể chất kia.
“Nếu có một chân cảnh sát trưởng còn trống, tôi cho rằng ông chính là người thích hợp nhất cho vị trí ấy,” hắn cất lời, hướng về phía người bạn cùng nhà của tôi với ánh mắt ngưỡng mộ không hề che giấu. “Cái cách ông kiên trì bám theo dấu vết của tôi quả thực rất đáng sợ.”
“Hai vị nên đi cùng tôi,” Holmes nói với hai viên thám tử.
“Tôi sẽ đánh xe đưa mọi người đi,” Lestrade đề nghị.
“Tốt! Vậy Gregson ngồi trong xe cùng tôi. Cả bác sĩ nữa. Anh đã dành nhiều tâm sức cho vụ án này rồi, đi cùng chúng tôi luôn đi.”
Tôi vui vẻ nhận lời, và tất cả chúng tôi cùng bước xuống cầu thang. Người tù không hề có ý định bỏ trốn. Hắn thản nhiên bước vào chiếc xe ngựa vốn từng thuộc về mình, và chúng tôi theo sau. Lestrade leo lên ghế người đánh xe, quất roi thúc ngựa, và chẳng mấy chốc đã đưa chúng tôi tới đích. Chúng tôi được dẫn vào một căn phòng nhỏ, nơi một viên thanh tra cảnh sát đang ghi chép tên của người tù cùng danh tính những nạn nhân mà hắn bị buộc tội sát hại. Vị quan chức ấy là một gã đàn ông mặt mày trắng bệch, vô cảm. Hắn thực thi nhiệm vụ của mình bằng một thái độ máy móc đến buồn tẻ. “Phạm nhân sẽ bị đưa ra trước các thẩm phán trong tuần này,” gã thông báo. “Còn lúc này, thưa ông Jefferson Hope, ông có điều gì muốn nói hay không? Tôi buộc phải cảnh báo ông rằng mọi lời ông nói ra đều sẽ bị ghi chép lại, và có thể được sử dụng làm bằng chứng chống lại ông.”
“Tôi có rất nhiều chuyện muốn nói,” người tù của chúng tôi từ tốn đáp. “Tôi muốn kể cho các ông nghe toàn bộ mọi chuyện.”
“Lẽ ra ông nên giữ những lời này cho phiên tòa thì hơn,” viên thanh tra hỏi lại.
“Tôi e rằng mình sẽ chẳng bao giờ bị xét xử,” hắn đáp. “Ông đừng giật mình thế. Tôi không hề có ý định tự sát đâu. Ông có phải là bác sĩ không?” Hắn bất chợt quay sang tôi, đôi mắt đen láy dữ dội dán chặt vào tôi khi hỏi câu cuối cùng ấy.
“Đúng vậy, tôi là bác sĩ,” tôi đáp.
“Vậy thì hãy đặt tay ông lên đây,” hắn nói, kèm theo một nụ cười, rồi hất cổ tay đang bị còng về phía lồng ngực mình.
Tôi làm theo lời hắn, và ngay lập tức cảm nhận được một nhịp đập hỗn loạn khác thường đang gầm thét bên trong. Thành ngực của hắn rung lên bần bật, tựa như một tòa nhà ọp ẹp đang chao đảo trước sức mạnh của một cỗ máy khổng lồ vận hành bên trong. Giữa sự tĩnh lặng của căn phòng, tôi có thể nghe thấy một thứ âm thanh ù ù, rì rầm vọng ra từ chính nguồn cơn ấy.
“Lạy Chúa,” tôi buột miệng, “anh bị phình động mạch chủ1!”
“Người ta gọi nó bằng cái tên đó đấy,” hắn nói, giọng thản nhiên đến lạ. “Tuần trước tôi có đến gặp một bác sĩ về chứng bệnh này. Ông ấy bảo tôi rằng nó sẽ vỡ trong vài ngày tới. Tình trạng đã tồi tệ dần suốt nhiều năm rồi. Tôi mắc phải nó vì phải dầm sương dãi nắng và thiếu ăn triền miên giữa Dãy núi Salt Lake2. Giờ thì tôi đã hoàn thành công việc của mình, và tôi chẳng mảy may bận tâm đến việc mình sẽ ra đi sớm đến đâu. Nhưng tôi muốn để lại đôi lời thuật lại về vụ việc này. Tôi không muốn đời sau nhớ đến mình như một tên giết người rạch cổ tầm thường.”
Viên thanh tra cùng hai thám tử vội vàng trao đổi với nhau về việc liệu có nên cho phép hắn kể lại câu chuyện hay không.
“Bác sĩ có cho rằng tình trạng nguy hiểm đang cận kề hay không?” viên thanh tra hỏi tôi.
“Chắc chắn là có,” tôi trả lời.
“Trong trường hợp đó, rõ ràng nhiệm vụ của chúng ta, vì lợi ích của công lý, là phải ghi nhận lời khai của ông ta,” viên thanh tra nói. Rồi gã quay sang người tù. “Ông được tự do trình bày, thưa ông. Nhưng tôi xin nhắc lại lần nữa, mọi lời khai đều sẽ được ghi chép.”
“Tôi xin phép được ngồi xuống, nếu các ông cho phép,” người tù vừa nói vừa lập tức làm theo lời mình. “Cái chứng phình động mạch này khiến tôi rất dễ hết hơi, và cuộc giằng co ban nãy cũng chẳng giúp ích gì. Tôi đang đứng bên bờ vực của nấm mồ rồi, và có lẽ tôi cũng chẳng việc gì phải nói dối các ông. Từng lời tôi thốt ra đều là sự thật tuyệt đối. Còn việc các ông dùng nó ra sao thì cũng chẳng có ý nghĩa gì với tôi nữa.”
Dứt lời, Jefferson Hope ngả lưng vào ghế và bắt đầu lời khai đặc biệt dưới đây. Hắn nói bằng một giọng điềm tĩnh và mạch lạc lạ thường, cứ như những sự kiện hắn đang thuật lại chỉ là chuyện hết sức bình thường. Tôi xin cam đoan về tính xác thực của bản tường thuật đính kèm sau đây, bởi tôi đã được phép tiếp cận cuốn sổ tay của Lestrade, nơi từng lời của người tù đã được ghi chép lại chính xác đến từng chữ.
"Lý do vì sao tôi căm hận những gã này chẳng can hệ gì đến các ông," hắn nói; "chỉ cần biết rằng bọn chúng đã phạm tội gây ra cái chết cho hai mạng người - một người cha và một cô con gái - và vì thế, bọn chúng phải đền mạng. Sau ngần ấy thời gian kể từ ngày chúng gây tội, tôi không thể nào đảm bảo có được một bản án kết tội ở bất kỳ phiên tòa nào. Nhưng tôi biết rõ tội lỗi của chúng, và tôi quyết định rằng chính mình sẽ làm quan tòa, làm bồi thẩm đoàn, và làm đao phủ - tất cả gộp lại làm một. Các ông cũng sẽ làm như vậy thôi, nếu các ông còn chút phẩm chất đàn ông nào trong người, nếu các ông ở vào hoàn cảnh của tôi.
"Cô gái mà tôi vừa nhắc đến ấy, đáng lẽ đã cưới tôi cách đây hai mươi năm rồi. Cô ấy bị ép gả cho chính gã Drebber đó, và đau đớn đến tột cùng vì chuyện ấy. Tôi đã tháo chiếc nhẫn cưới khỏi ngón tay lạnh ngắt của cô ấy, và tôi thề rằng đôi mắt hấp hối của hắn sẽ phải nhìn vào đúng chiếc nhẫn đó, và ý nghĩ cuối cùng trong đầu hắn sẽ phải là về tội ác mà hắn sắp bị trừng phạt. Tôi đã luôn mang nó bên mình, và đã lần theo dấu hắn cùng tên đồng phạm suốt hai lục địa, cho đến khi tôi tóm được bọn chúng. Chúng tưởng có thể làm tôi chùn bước vì kiệt sức, nhưng chúng không làm được. Nếu tôi có chết vào ngày mai, như điều rất có thể sẽ đến, thì tôi cũng chết trong thanh thản, bởi tôi biết công việc của mình trên cõi đời này đã xong, và xong một cách trọn vẹn. Bọn chúng đã đền tội, và chính tay tôi thực thi điều đó. Chẳng còn gì để tôi mong đợi, hay khao khát nữa.
"Bọn chúng thì giàu có, còn tôi thì nghèo rớt mồng tơi, nên việc lần theo dấu chúng chẳng dễ dàng gì. Khi đặt chân đến London, trong túi tôi chẳng còn lấy một xu, và tôi nhận ra mình phải xắn tay làm việc gì đó để kiếm sống. Việc đánh xe và cưỡi ngựa với tôi tự nhiên như đi bộ vậy, thế nên tôi tìm đến văn phòng của một chủ hãng xe ngựa, và chẳng mấy chốc đã có việc làm. Mỗi tuần tôi phải nộp cho ông chủ một khoản tiền cố định, còn dư ra đồng nào thì tôi được giữ. Hiếm khi có dư nhiều, nhưng tôi vẫn xoay xở qua ngày bằng cách này cách khác. Khó khăn nhất là phải thuộc đường sá, bởi tôi dám nói trong tất thảy những mê cung từng được tạo ra trên đời, cái thành phố này là nơi rối rắm nhất. Dẫu vậy, lúc nào tôi cũng kè kè một tấm bản đồ bên mình, và một khi đã định vị được mấy khách sạn với nhà ga chính, tôi xoay xở cũng khá ổn.
"Cũng phải mất một thời gian tôi mới tìm ra chỗ hai gã quý ông của tôi trú ngụ; nhưng tôi cứ lần hỏi và lần hỏi mãi, cho đến cuối cùng cũng tình cờ chạm trán được chúng. Bọn chúng sống trong một nhà trọ ở Camberwell3, phía bên kia bờ sông. Khi đã tìm thấy chúng rồi, thì tôi biết mạng sống của chúng đã nằm gọn trong tay tôi. Tôi nuôi râu dài, và chúng chẳng có cơ may nào mà nhận ra tôi cả. Tôi sẽ bám riết lấy chúng, theo sát gót chúng cho đến khi tôi nhìn thấy thời cơ của mình. Tôi nhất quyết không để chúng vuột khỏi tay tôi thêm một lần nào nữa.
"Ấy thế mà suýt nữa thì chúng đã trốn thoát. Chúng đi đâu quanh London, tôi bám theo đến đó. Có lúc tôi lần theo dấu chúng bằng chính chiếc xe ngựa của mình, có lúc thì cuốc bộ, nhưng cách thứ nhất vẫn tốt hơn cả, vì khi ấy chúng không thể nào chạy thoát khỏi tôi. Chỉ vào lúc sáng sớm tinh mơ hay tối mịt tôi mới kiếm ra được chút tiền, thành thử tôi bắt đầu chậm nộp tiền cho ông chủ. Nhưng tôi chẳng mảy may bận tâm chuyện đó, miễn là tôi tóm được những kẻ mà tôi nhắm tới.
"Tuy nhiên, chúng cũng ranh ma lắm. Chắc hẳn chúng đã linh cảm thấy có nguy cơ bị theo dõi, bởi không bao giờ chúng ra ngoài một mình, và cũng không bao giờ ra ngoài sau khi trời sập tối. Suốt hai tuần liền, ngày nào tôi cũng đánh xe theo sau chúng, và chưa một lần nào thấy chúng tách rời nhau. Drebber thì suốt nửa thời gian say khướt, nhưng chẳng thể nào bắt thóp được Stangerson khi hắn đang tỉnh táo. Tôi theo dõi chúng từ sớm đến khuya, nhưng chưa từng thấy lóe lên một tia cơ hội nhỏ nhoi nào; vậy mà tôi chẳng hề nản lòng, bởi có điều gì đó mách bảo tôi rằng giờ phút ấy sắp điểm rồi. Nỗi sợ duy nhất của tôi là cái thứ trong lồng ngực này có thể vỡ tung ra quá sớm, và để lại công việc còn dang dở.
"Rồi cuối cùng, vào một buổi tối nọ, tôi đang đánh xe dọc theo Torquay Terrace - con phố nơi chúng trú ngụ - thì thấy một cỗ xe ngựa đỗ xịch trước cửa nhà. Chẳng mấy chốc, mấy món hành lý được khuân ra. Rồi Drebber và Stangerson lần lượt bước theo sau, leo lên xe và phóng đi. Tôi quất roi thúc ngựa, bám sát trong tầm mắt, lòng đầy bất an - vì tôi sợ rằng chúng sắp dọn đi nơi khác. Đến Ga Euston, chúng xuống xe. Tôi nhờ một thằng bé giữ ngựa hộ, rồi len theo chúng lên sân ga. Tôi nghe chúng hỏi chuyến tàu đi Liverpool. Người bảo vệ đáp rằng một chuyến vừa chạy mất rồi, phải vài tiếng nữa mới có chuyến kế tiếp. Stangerson tỏ vẻ bực dọc, còn Drebber thì trông lại khá hài lòng. Tôi lách vào giữa đám đông nhộn nhịp, tiến lại đủ gần để nghe rõ từng lời qua lại giữa đôi bên. Drebber nói hắn có chút việc riêng cần giải quyết, và nếu gã kia chịu đợi, hắn sẽ sớm quay lại. Kẻ đồng hành phản đối, nhắc nhở hắn rằng chúng đã giao ước sẽ luôn sát cánh bên nhau. Drebber đáp rằng chuyện này hết sức tế nhị, và hắn buộc phải đi một mình. Tôi không tài nào nghe rõ Stangerson nói gì đáp lại, nhưng kẻ kia liền tuôn ra một tràng chửi thề. Hắn nhắc cho gã nhớ rằng gã chẳng qua chỉ là một tên đầy tớ ăn lương, và gã đừng có mà lên mặt ra lệnh cho chủ. Trước những lời ấy, tên Thư ký đành ngậm miệng, coi như có cãi cũng vô ích. Gã chỉ mặc cả thêm một điều: nếu Drebber có lỡ chuyến tàu cuối cùng, thì hắn phải quay về gặp gã ở Khách sạn Tư nhân Halliday. Drebber đáp lại bằng cách hứa sẽ có mặt ở sân ga trước mười một giờ, rồi rảo bước rời khỏi nhà ga.
"Giây phút tôi chờ đợi bấy lâu cuối cùng cũng điểm. Những kẻ thù của tôi đã nằm gọn trong tầm tay. Khi sát cánh bên nhau, chúng có thể che chở cho nhau. Nhưng một khi tách lẻ, chúng hoàn toàn nằm dưới quyền phán xét của tôi. Dẫu vậy, tôi không hành động vội vàng. Kế hoạch của tôi đã được sắp đặt sẵn từ trước. Trả thù mà kẻ mang tội không kịp nhận ra kẻ tấn công mình là ai, và tại sao hình phạt lại giáng xuống đầu hắn, thì nào có thỏa lòng gì đâu. Tôi đã vạch sẵn mọi đường đi nước bước, sao cho tôi có đủ thời gian để gã đàn ông từng gây nên tội ác với tôi phải hiểu rằng, nghiệp cũ của hắn cuối cùng đã tìm đến. Thật may, ít ngày trước đó, một quý ông làm công việc khảo sát vài căn nhà trên đường Brixton4 đã đánh rơi chìa khóa của một căn trên xe ngựa của tôi. Chiếc chìa khóa ấy đã được đến nhận lại và trao trả ngay trong tối hôm đó, nhưng trong khoảng thời gian ngắn ngủi ấy, tôi đã kịp lấy khuôn và đúc một bản sao. Nhờ công cụ này, tôi có thể lui tới ít nhất một địa điểm ngay trong lòng thành phố rộng lớn này, nơi tôi có thể yên tâm rằng sẽ không bị ai quấy rầy. Bài toán còn lại - làm sao để dẫn dụ Drebber đến căn nhà đó - mới chính là điều tôi phải xoay xở lúc này.
"Hắn cuốc bộ xuống phố và tạt vào một hai quán rượu. Ở quán cuối cùng, hắn nán lại gần nửa tiếng đồng hồ. Khi bước ra, bước chân hắn đã lảo đảo, rõ ràng là đã ngà ngà say. Ngay trước mặt tôi có một cỗ xe hai bánh đang đỗ, và hắn vẫy nó lại. Tôi bám theo sát đến nỗi mũi ngựa của tôi chỉ còn cách người đánh xe của hắn chưa đầy một thước suốt dọc đường. Chúng tôi lạch cạch băng qua Cầu Waterloo5 rồi vượt qua hàng dặm phố xá, cho đến khi - trước sự kinh ngạc của tôi - chúng tôi lại quay về chính con phố Terrace, nơi hắn từng trú ngụ. Tôi không thể đoán nổi hắn quay lại đó làm gì, nhưng tôi vẫn tiếp tục bám theo và cho xe dừng lại cách ngôi nhà chừng trăm thước. Hắn bước vào trong, còn cỗ xe hai bánh của hắn thì phóng đi mất. Làm ơn cho tôi xin một ly nước. Miệng tôi khô khốc vì nói nhiều quá rồi."
Tôi đưa cho hắn ly nước. Hắn uống cạn một hơi.
"Đỡ hơn rồi," hắn nói. "Nào, tôi đã chờ đợi chừng mười lăm phút, hoặc hơn thế một chút, thì đột nhiên có tiếng động vọng ra như thể có người đang giằng co bên trong ngôi nhà. Ngay khoảnh khắc sau, cánh cửa bật tung và hai gã đàn ông xuất hiện. Một trong số đó là Drebber. Gã còn lại là một thanh niên trẻ tuổi mà tôi chưa từng gặp bao giờ. Gã thanh niên ấy tóm chặt lấy cổ áo Drebber, và khi cả hai ra đến đầu bậc thang, anh ta đẩy hắn một cú thật mạnh, rồi bồi thêm một cú đá hất văng hắn ra giữa lòng đường. 'Đồ chó săn,' anh ta gầm lên, tay vung vẩy cây gậy về phía hắn. 'Tao sẽ dạy cho mày một bài học vì dám xúc phạm một cô gái lương thiện!' Cơn giận của anh ta dữ dội đến mức tôi tin rằng anh ta sẽ quật Drebber nhừ tử bằng cây gậy, nếu cái gã khốn nạn ấy không lảo đảo vùng chạy xuống phố, nhanh hết mức đôi chân có thể mang nó đi. Hắn chạy thục mạng đến góc phố. Rồi, trông thấy xe ngựa của tôi, hắn vẫy gọi tôi và nhảy tót lên. 'Đưa tôi đến Khách sạn Tư nhân Halliday,' hắn nói.
"Khi tôi đã nhốt gọn hắn trong chiếc xe ngựa, tim tôi đập thình thịch vì sung sướng - dữ dội đến nỗi tôi sợ rằng ngay giây phút cuối cùng này, chứng phình động mạch của mình sẽ phát tác mất. Tôi thong thả đánh xe, lòng thầm cân nhắc xem nên làm thế nào là hay nhất. Tôi có thể chở hắn ra tận vùng ven, tìm một con hẻm vắng nào đó, rồi ở đấy tôi sẽ nói với hắn những lời cuối cùng. Tôi đã gần như quyết định như thế, thì chính hắn lại giải quyết bài toán ấy giúp tôi. Cơn thèm rượu lại vật hắn xuống, và hắn bắt tôi dừng xe trước một quán gin6. Hắn bước vào, để lại lời dặn tôi phải chờ. Hắn nán lại đấy cho mãi đến tận giờ đóng cửa, và khi bước ra, hắn đã say mèm đến mức tôi biết rằng cuộc chơi đã nằm trọn trong tay mình.
"Đừng ai nghĩ rằng tôi định giết hắn một cách máu lạnh. Làm vậy thì cũng chỉ là công lý cứng rắn mà thôi, nhưng tôi không thể ép mình xuống tay như thế. Từ lâu tôi đã quyết định rằng hắn phải có một cơ hội công bằng để giữ lấy mạng mình - nếu hắn chọn cách nắm lấy nó. Trong vô số nghề tôi từng làm ở Mỹ suốt quãng đời lang bạt, có một thời gian tôi làm người gác cổng kiêm lau dọn bên ngoài phòng thí nghiệm ở Đại học York. Một hôm, vị giáo sư đang thuyết giảng về các loại thuốc độc, và ông chỉ cho sinh viên xem một thứ alkaloid7 - như cách ông gọi - mà ông đã chiết xuất từ một loại độc tẩm mũi tên của thổ dân Nam Mỹ. Dược tính của nó mạnh đến nỗi chỉ một hạt nhỏ xíu thôi cũng đủ gây ra cái chết tức khắc. Tôi đã để mắt tới cái lọ đựng thứ hợp chất ấy, và khi mọi người đã giải tán, tôi tự lấy cho mình một ít. Tôi cũng khá khéo tay trong nghề bào chế, nên tôi đã ép thứ alkaloid này thành những viên thuốc nhỏ, dễ hòa tan. Rồi tôi xếp mỗi viên độc vào một chiếc hộp, cùng với một viên lành giống hệt nhưng không có chất độc. Ngay lúc đó tôi đã định sẵn trong đầu: khi thời cơ đến, mỗi vị 'quý ông' của tôi sẽ phải rút một viên từ một trong những chiếc hộp này, còn tôi sẽ nuốt viên còn lại. Nó sẽ gây ra cái chết chắc chắn y như nhau, mà lại ít ồn ào hơn hẳn so với việc bắn súng qua một chiếc khăn tay. Kể từ ngày ấy, tôi luôn mang theo những chiếc hộp thuốc bên mình, và giờ đây đã đến lúc tôi dùng đến chúng.
"Lúc ấy đã gần một giờ sáng hơn là nửa đêm - một đêm hoang vắng, ảm đạm, gió gào và mưa quất xối xả. Nhưng bất chấp cảnh tượng âm u bên ngoài, lòng tôi lại tràn ngập niềm vui - vui đến độ tôi có thể hét toáng lên vì hân hoan thuần khiết. Nếu trong số các ông, có ai từng mòn mỏi chờ đợi một điều gì đó suốt hai mươi năm ròng, khát khao nó đến cháy bỏng, để rồi bỗng nhiên thấy nó nằm gọn ngay trong tầm tay, thì người ấy sẽ hiểu được cảm giác của tôi lúc này. Tôi châm một điếu xì gà, rít vài hơi để giữ thần kinh bình tĩnh, nhưng tay tôi vẫn run lên, và hai bên thái dương tôi giật thon thót vì phấn khích. Khi đánh xe, tôi có thể nhìn thấy lão John Ferrier và nàng Lucy ngọt ngào đang dõi theo tôi từ trong bóng tối, mỉm cười với tôi, rõ ràng và sống động y như cách tôi đang nhìn thấy tất cả các ông trong căn phòng này. Suốt dọc đường, họ luôn ở phía trước tôi, mỗi người một bên con ngựa, cho đến khi tôi dừng xe lại trước căn nhà trên đường Brixton.
"Chẳng có lấy một bóng người nào hiện ra, cũng chẳng có âm thanh nào vang lên, ngoại trừ tiếng mưa rơi lộp độp. Khi tôi nhìn qua cửa sổ xe, tôi thấy Drebber đang cuộn tròn trong cơn mê man của một kẻ nát rượu. Tôi lắc mạnh cánh tay hắn, 'Xuống xe đi,' tôi bảo.
"'Được rồi, bác tài,' hắn lè nhè.
"Tôi đoán hắn tưởng chúng tôi đã đến khách sạn mà hắn từng nhắc, vì hắn bước xuống không nói thêm lời nào, rồi lẽo đẽo theo tôi băng qua khu vườn. Tôi phải đi sát bên hắn để giữ cho hắn đứng vững, bởi hắn vẫn còn hơi loạng choạng. Khi đến trước cửa, tôi mở cửa, rồi dẫn hắn vào căn phòng phía trước. Tôi xin thề với các ông rằng suốt dọc đường, người cha và cô con gái vẫn sải bước ở ngay phía trước chúng tôi.
"'Tối như hũ nút,' hắn càu nhàu, dậm chân lộp cộp quanh phòng.
"'Sẽ có ánh sáng ngay thôi,' tôi đáp, quẹt một que diêm và châm vào cây nến sáp tôi đã mang theo bên mình. 'Giờ thì, Enoch Drebber,' tôi nói tiếp, quay sang hắn, đưa ánh nến rọi thẳng vào mặt mình, 'mày có biết tao là ai không?'
"Hắn trố mắt nhìn tôi với đôi mắt say xỉn, lờ đờ trong giây lát, rồi tôi thấy một tia kinh hoàng bùng lên trong đôi mắt ấy - nó bóp méo từng đường nét trên khuôn mặt hắn, và tôi biết rằng hắn đã nhận ra tôi. Hắn lảo đảo lùi lại, mặt cắt không còn giọt máu, mồ hôi túa ra trên trán, hai hàm răng va vào nhau lập cập. Nhìn thấy cảnh tượng ấy, tôi tựa lưng vào cánh cửa và cười phá lên một tràng dài. Tôi vẫn luôn biết rằng sự trả thù sẽ ngọt ngào lắm, nhưng tôi chưa bao giờ dám hy vọng có được niềm mãn nguyện trong tâm hồn như thứ đang tràn ngập trong tôi lúc này.
"'Đồ chó!' tôi quát; 'Tao đã săn mày từ tận Thành phố Salt Lake cho đến St. Petersburg8, và mày luôn trốn thoát được khỏi tay tao. Giờ thì những ngày tháng lang thang của mày đã đến hồi kết rồi, vì hoặc mày hoặc tao sẽ không bao giờ nhìn thấy ánh mặt trời vào ngày mai nữa.' Hắn càng co rúm lại xa hơn khi tôi cất lời, và tôi có thể thấy trên gương mặt hắn cái ý nghĩ rằng tôi đã hóa điên. Quả thực, tôi đã điên cuồng trong khoảnh khắc ấy. Mạch máu ở hai bên thái dương tôi đập thình thịch như những nhát búa tạ, và tôi tin chắc mình đã lên cơn động kinh nếu máu không trào ra từ mũi và làm tôi dịu lại đôi chút.
"'Mày nghĩ sao về Lucy Ferrier bây giờ?' tôi gầm lên, khóa trái cửa, và lắc chùm chìa khóa ngay trước mặt hắn. 'Sự trừng phạt đến chậm đấy, nhưng cuối cùng nó cũng đuổi kịp mày rồi.' Tôi thấy đôi môi hèn nhát của hắn run lên khi tôi nói. Hẳn hắn đã muốn cầu xin tha mạng, nhưng hắn biết quá rõ rằng điều đó là vô ích.
"'Ông định giết tôi sao?' hắn lắp bắp.
"'Chẳng có vụ giết người nào ở đây hết,' tôi đáp trả. 'Ai lại đi nói đến chuyện giết một con chó dại bao giờ? Mày đã ban phát lòng thương xót nào cho người yêu dấu đáng thương của tao, khi mày lôi cô ấy ra khỏi xác cha mình còn chưa kịp lạnh, và tống cô ấy vào cái hậu cung9 bị nguyền rủa và trơ tráo của mày?'
"'Không phải tôi đã giết cha cô ấy,' hắn kêu lên.
"'Nhưng chính mày đã bóp nát trái tim ngây thơ của cô ấy,' tôi rít lên, chìa chiếc hộp ra trước mặt hắn. 'Hãy để Chúa tối cao phán xét giữa hai chúng ta. Chọn đi và nuốt vào. Có cái chết trong một viên và sự sống ở viên còn lại. Tao sẽ nhận lấy thứ mày bỏ lại. Để xem có công lý trên cõi đời này không, hay chúng ta chỉ bị chi phối bởi sự tình cờ.'
"Hắn co rúm người, rên rỉ và cầu xin lòng thương xót, nhưng tôi rút dao ra và kề vào cổ họng hắn cho đến khi hắn ngoan ngoãn vâng lời. Rồi tôi nuốt viên còn lại, và hai chúng tôi đứng đối mặt nhau trong im lặng - chừng một phút hoặc hơn - chờ xem ai sẽ sống và ai sẽ chết. Liệu tôi có bao giờ quên được vẻ mặt của hắn khi những cơn đau đầu tiên báo hiệu cho hắn biết rằng chất độc đã ngấm vào người? Tôi bật cười khi chứng kiến cảnh tượng ấy, và giơ chiếc nhẫn cưới của Lucy ra trước mắt hắn. Mọi chuyện diễn ra chỉ trong chốc lát, vì tác dụng của loại alkaloid này cực nhanh. Một cơn co giật vì đau đớn bóp méo những đường nét trên gương mặt hắn; hắn giơ hai tay ra phía trước, loạng choạng, rồi - với một tiếng thét khàn đục - ngã sầm xuống sàn. Tôi dùng chân lật ngửa hắn lại, đặt tay lên trái tim hắn. Chẳng còn cử động nào nữa. Hắn đã chết!
"Máu vẫn không ngừng rỉ ra từ mũi tôi, nhưng tôi chẳng buồn để tâm. Chẳng biết ma xui quỷ khiến thế nào mà tôi lại nảy ra ý dùng chính máu mình viết lên tường. Có lẽ chỉ là một trò tinh quái nhằm đánh lạc hướng bọn cảnh sát, bởi lúc ấy lòng tôi nhẹ bẫng và khoan khoái lạ thường. Tôi sực nhớ có một gã người Đức từng được phát hiện ở New York với dòng chữ RACHE10 viết ngay phía trên xác hắn, và hồi ấy báo chí xôn xao đồn rằng hẳn phải có hội kín nào đó nhúng tay vào vụ này. Tôi đoán, điều gì đã khiến dân New York hoang mang thì cũng sẽ khiến dân London hoang mang y như vậy. Thế là tôi nhúng ngón tay vào máu mình và viết lên một chỗ dễ thấy nhất trên tường. Xong xuôi, tôi thong thả bước về phía cỗ xe ngựa. Chung quanh chẳng một bóng người, còn màn đêm thì vẫn dữ dội khôn cùng. Tôi đánh xe được một quãng, rồi đút tay vào túi - nơi tôi vẫn cất chiếc nhẫn của Lucy - và nhận ra nó không còn ở đó. Tôi như bị sét đánh. Đấy là kỷ vật duy nhất tôi còn giữ được của nàng. Nghĩ rằng có lẽ mình đã đánh rơi nó lúc cúi xuống xác Drebber, tôi quay xe trở lại. Sau khi để cỗ xe ở một con phố nhánh, tôi đánh liều đi bộ thẳng đến căn nhà - bởi tôi thà đánh cược bất cứ điều gì chứ nhất quyết không chịu mất chiếc nhẫn. Nhưng vừa đến nơi, tôi đã đi thẳng vào vòng tay của một viên cảnh sát đang từ trong nhà bước ra. Tôi chỉ kịp xoay xở đánh lạc hướng anh ta bằng cách giả vờ say bí tỉ.
"Đấy, Enoch Drebber đã kết thúc đời mình như thế. Việc còn lại của tôi là làm y như vậy với Stangerson, và thế là món nợ với John Ferrier coi như trả xong. Tôi biết hắn đang trọ ở Khách sạn Tư nhân Halliday. Suốt cả ngày hôm ấy, tôi lảng vảng quanh đó, nhưng hắn nhất quyết không chịu ló mặt ra. Tôi đoán chừng hắn đã ngửi thấy mùi nguy hiểm khi Drebber biệt tăm. Gã Stangerson ấy khôn ngoan lắm, lúc nào cũng cảnh giác cao độ. Nhưng nếu hắn tưởng cứ ru rú trong nhà là thoát được tôi thì hắn đã lầm to. Tôi nhanh chóng dò ra cửa sổ phòng ngủ của hắn. Rạng sáng hôm sau, tôi tận dụng mấy cái thang nằm sẵn trong con ngõ nhỏ sau lưng khách sạn, và cứ thế, trong thứ ánh sáng lờ mờ của buổi bình minh, tôi đã tìm được đường vào tận phòng hắn. Tôi đánh thức hắn dậy và bảo rằng giờ khắc đã điểm để hắn phải đền mạng cho sinh mạng mà hắn đã cướp đi từ rất lâu về trước. Tôi kể cho hắn nghe Drebber đã chết ra sao, rồi trao cho hắn đúng cái lựa chọn về những viên thuốc độc mà tôi đã trao cho Drebber. Nhưng thay vì nắm lấy cơ may sống sót ít ỏi mà tôi dành cho, hắn chồm dậy khỏi giường và lao thẳng vào cổ tôi. Để tự vệ, tôi đâm một nhát dao thẳng vào tim hắn. Có điều, dù thế nào thì kết cục cũng chẳng khác là bao, bởi vì Ý Trời sẽ chẳng bao giờ cho phép bàn tay tội lỗi của hắn chọn được thứ gì khác ngoài chất độc.
"Tôi chỉ còn nói thêm vài lời nữa thôi, và thế cũng may, vì tôi gần như đã kiệt sức rồi. Tôi tiếp tục làm nghề đánh xe ngựa thêm một ngày hay hơn thế, định bụng sẽ bám trụ với công việc này cho đến khi dành dụm đủ tiền để quay về Mỹ. Hôm ấy, tôi đang đứng trong bãi đậu xe thì một thằng nhóc ăn mặc rách rưới chạy đến. Nó hỏi ở đây có ai tên Jefferson Hope làm nghề đánh xe không, và bảo rằng có một quý ông ở số 221B phố Baker11 đang cần xe ngựa của tôi. Chẳng chút nghi ngờ, tôi đánh xe vòng qua đó, và ngay sau đó - tôi chỉ biết rằng gã thanh niên trẻ tuổi ngồi đây đã khóa chặt tôi bằng chiếc còng một cách gọn gàng nhất mà tôi từng thấy trong đời. Đấy, toàn bộ câu chuyện của tôi là thế, thưa các ông. Các ông có thể xem tôi là kẻ sát nhân; nhưng tôi tin chắc rằng mình cũng là một viên chức của công lý, chẳng khác gì các ông cả."
Lời tự sự của người đàn ông này quá đỗi ly kỳ, và thái độ của hắn thì đầy ấn tượng, đến nỗi tất cả chúng tôi đều ngồi im lặng mà lắng nghe, không ai rời mắt khỏi hắn lấy một giây. Ngay cả những viên thám tử chuyên nghiệp, những con người vốn đã chai sạn trước mọi tình tiết của tội ác, dường như cũng bị cuốn hút mãnh liệt bởi câu chuyện của người đàn ông này. Khi hắn dứt lời, chúng tôi ngồi lặng trong vài phút, và thứ duy nhất phá vỡ bầu tĩnh mịch ấy là tiếng sột soạt từ cây bút chì của Lestrade lúc anh ta nắn nót những nét cuối cùng cho bản ghi chép tốc ký của mình.
"Chỉ có một điểm tôi muốn biết thêm chút ít thông tin," sau cùng Sherlock Holmes lên tiếng. "Ai là đồng phạm đã đến nhận chiếc nhẫn mà tôi đăng quảng cáo?"
Người tù nháy mắt với bạn tôi, vẻ mặt hóm hỉnh. "Tôi có thể thú nhận những bí mật của riêng mình," hắn đáp, "nhưng tôi không kéo thêm ai khác vào chuyện rắc rối này. Tôi đã đọc mẩu quảng cáo của ông, và tôi nghĩ đó có thể là một cái bẫy, hoặc cũng có thể đúng là chiếc nhẫn tôi đang tìm kiếm. Người bạn của tôi tình nguyện đi xem xét. Tôi nghĩ ông sẽ đồng ý rằng ông ấy đã xử lý việc này một cách thông minh."
"Không còn gì phải nghi ngờ về điều đó," Holmes đáp lại với vẻ nhiệt thành.
"Giờ thì, thưa các quý ông," viên thanh tra cất giọng nghiêm trang, "thủ tục của luật pháp phải được tuân thủ. Vào thứ Năm, tù nhân sẽ được đưa ra trước các vị thẩm phán, và sự có mặt của các ông sẽ được yêu cầu. Còn tính từ giờ cho đến lúc đó, tôi sẽ chịu trách nhiệm về hắn." Vừa nói ông ta vừa rung chuông, và Jefferson Hope liền bị giải đi bởi mấy người cai ngục. Trong khi ấy, bạn tôi và tôi tìm đường rời khỏi Đồn Cảnh sát, rồi bắt một chiếc xe ngựa trở về phố Baker.
-
Thuật ngữ y khoa chỉ tình trạng phình giãn bất thường của thành động mạch chủ (động mạch lớn nhất cơ thể), có thể vỡ và gây tử vong đột ngột. ↩
-
Dãy núi hiểm trở xung quanh Thung lũng Salt Lake thuộc bang Utah, Mỹ, nơi có khí hậu khắc nghiệt. ↩
-
Một khu dân cư ở phía nam dòng sông Thames thuộc London, Anh. Vào thế kỷ 19, đây là nơi chủ yếu dành cho tầng lớp bình dân và người lao động. ↩
-
Một con đường ở phía nam London, nơi có căn nhà hoang mà Jefferson Hope đã sử dụng làm địa điểm trừng phạt Drebber. ↩
-
Cây cầu nổi tiếng bắc qua sông Thames ở London, kết nối khu vực phía nam và trung tâm thành phố. ↩
-
Quán rượu chuyên bán gin (gin palace) - một loại đồ uống có cồn phổ biến và rẻ tiền ở Anh vào thế kỷ 19, thường là nơi tụ tập của tầng lớp lao động hoặc người nghiện rượu. ↩
-
Hợp chất hữu cơ có nguồn gốc từ thực vật. Nhiều loại alkaloid (như strychnine hay curare) có độc tính cực mạnh và tác dụng rất nhanh. ↩
-
Thành phố Sankt-Peterburg, từng là thủ đô của Đế quốc Nga. Việc truy đuổi từ Mỹ tới Nga rồi tới Anh cho thấy quy mô xuyên lục địa của cuộc trả thù. ↩
-
Chỉ chế độ đa thê (polygamy) của giáo phái Mormon thời kỳ đầu. Drebber đã ép Lucy làm một trong những người vợ lẽ của hắn. ↩
-
Trong tiếng Đức có nghĩa là "trả thù". Kẻ sát nhân cố tình viết bằng máu để đánh lạc hướng, khiến cảnh sát tưởng đây là hành động của một tổ chức chính trị bí mật. ↩
-
Địa chỉ căn hộ nổi tiếng của thám tử Sherlock Holmes ở London, nơi ông và bác sĩ Watson sinh sống và làm việc. ↩
CHAPTER VI. A CONTINUATION OF THE REMINISCENCES OF JOHN WATSON, M.D.
Our prisoner’s furious resistance did not apparently indicate any ferocity in his disposition towards ourselves, for on finding himself powerless, he smiled in an affable manner, and expressed his hopes that he had not hurt any of us in the scuffle. “I guess you’re going to take me to the police-station,” he remarked to Sherlock Holmes. “My cab’s at the door. If you’ll loose my legs I’ll walk down to it. I’m not so light to lift as I used to be.”
Gregson and Lestrade exchanged glances as if they thought this proposition rather a bold one; but Holmes at once took the prisoner at his word, and loosened the towel which we had bound round his ankles. He rose and stretched his legs, as though to assure himself that they were free once more. I remember that I thought to myself, as I eyed him, that I had seldom seen a more powerfully built man; and his dark sunburned face bore an expression of determination and energy which was as formidable as his personal strength.
“If there’s a vacant place for a chief of the police, I reckon you are the man for it,” he said, gazing with undisguised admiration at my fellow-lodger. “The way you kept on my trail was a caution.”
“You had better come with me,” said Holmes to the two detectives.
“I can drive you,” said Lestrade.
“Good! and Gregson can come inside with me. You too, Doctor, you have taken an interest in the case and may as well stick to us.”
I assented gladly, and we all descended together. Our prisoner made no attempt at escape, but stepped calmly into the cab which had been his, and we followed him. Lestrade mounted the box, whipped up the horse, and brought us in a very short time to our destination. We were ushered into a small chamber where a police Inspector noted down our prisoner’s name and the names of the men with whose murder he had been charged. The official was a white-faced unemotional man, who went through his duties in a dull mechanical way. “The prisoner will be put before the magistrates in the course of the week,” he said; “in the mean time, Mr. Jefferson Hope, have you anything that you wish to say? I must warn you that your words will be taken down, and may be used against you.”
“I’ve got a good deal to say,” our prisoner said slowly. “I want to tell you gentlemen all about it.”
“Hadn’t you better reserve that for your trial?” asked the Inspector.
“I may never be tried,” he answered. “You needn’t look startled. It isn’t suicide I am thinking of. Are you a Doctor?” He turned his fierce dark eyes upon me as he asked this last question.
“Yes; I am,” I answered.
“Then put your hand here,” he said, with a smile, motioning with his manacled wrists towards his chest.
I did so; and became at once conscious of an extraordinary throbbing and commotion which was going on inside. The walls of his chest seemed to thrill and quiver as a frail building would do inside when some powerful engine was at work. In the silence of the room I could hear a dull humming and buzzing noise which proceeded from the same source.
“Why,” I cried, “you have an aortic aneurism!”
“That’s what they call it,” he said, placidly. “I went to a doctor last week about it, and he told me that it is bound to burst before many days passed. It has been getting worse for years. I got it from over-exposure and under-feeding among the Salt Lake Mountains. I’ve done my work now, and I don’t care how soon I go, but I should like to leave some account of the business behind me. I don’t want to be remembered as a common cut-throat.”
The Inspector and the two detectives had a hurried discussion as to the advisability of allowing him to tell his story.
“Do you consider, Doctor, that there is immediate danger?” the former asked.
“Most certainly there is,” I answered.
“In that case it is clearly our duty, in the interests of justice, to take his statement,” said the Inspector. “You are at liberty, sir, to give your account, which I again warn you will be taken down.”
“I’ll sit down, with your leave,” the prisoner said, suiting the action to the word. “This aneurism of mine makes me easily tired, and the tussle we had half an hour ago has not mended matters. I’m on the brink of the grave, and I am not likely to lie to you. Every word I say is the absolute truth, and how you use it is a matter of no consequence to me.”
With these words, Jefferson Hope leaned back in his chair and began the following remarkable statement. He spoke in a calm and methodical manner, as though the events which he narrated were commonplace enough. I can vouch for the accuracy of the subjoined account, for I have had access to Lestrade’s note-book, in which the prisoner’s words were taken down exactly as they were uttered.
“It don’t much matter to you why I hated these men,” he said; “it’s enough that they were guilty of the death of two human beings-a father and a daughter-and that they had, therefore, forfeited their own lives. After the lapse of time that has passed since their crime, it was impossible for me to secure a conviction against them in any court. I knew of their guilt though, and I determined that I should be judge, jury, and executioner all rolled into one. You’d have done the same, if you have any manhood in you, if you had been in my place.
“That girl that I spoke of was to have married me twenty years ago. She was forced into marrying that same Drebber, and broke her heart over it. I took the marriage ring from her dead finger, and I vowed that his dying eyes should rest upon that very ring, and that his last thoughts should be of the crime for which he was punished. I have carried it about with me, and have followed him and his accomplice over two continents until I caught them. They thought to tire me out, but they could not do it. If I die to-morrow, as is likely enough, I die knowing that my work in this world is done, and well done. They have perished, and by my hand. There is nothing left for me to hope for, or to desire.
“They were rich and I was poor, so that it was no easy matter for me to follow them. When I got to London my pocket was about empty, and I found that I must turn my hand to something for my living. Driving and riding are as natural to me as walking, so I applied at a cabowner’s office, and soon got employment. I was to bring a certain sum a week to the owner, and whatever was over that I might keep for myself. There was seldom much over, but I managed to scrape along somehow. The hardest job was to learn my way about, for I reckon that of all the mazes that ever were contrived, this city is the most confusing. I had a map beside me though, and when once I had spotted the principal hotels and stations, I got on pretty well.
“It was some time before I found out where my two gentlemen were living; but I inquired and inquired until at last I dropped across them. They were at a boarding-house at Camberwell, over on the other side of the river. When once I found them out I knew that I had them at my mercy. I had grown my beard, and there was no chance of their recognizing me. I would dog them and follow them until I saw my opportunity. I was determined that they should not escape me again.
“They were very near doing it for all that. Go where they would about London, I was always at their heels. Sometimes I followed them on my cab, and sometimes on foot, but the former was the best, for then they could not get away from me. It was only early in the morning or late at night that I could earn anything, so that I began to get behindhand with my employer. I did not mind that, however, as long as I could lay my hand upon the men I wanted.
“They were very cunning, though. They must have thought that there was some chance of their being followed, for they would never go out alone, and never after nightfall. During two weeks I drove behind them every day, and never once saw them separate. Drebber himself was drunk half the time, but Stangerson was not to be caught napping. I watched them late and early, but never saw the ghost of a chance; but I was not discouraged, for something told me that the hour had almost come. My only fear was that this thing in my chest might burst a little too soon and leave my work undone.
“At last, one evening I was driving up and down Torquay Terrace, as the street was called in which they boarded, when I saw a cab drive up to their door. Presently some luggage was brought out, and after a time Drebber and Stangerson followed it, and drove off. I whipped up my horse and kept within sight of them, feeling very ill at ease, for I feared that they were going to shift their quarters. At Euston Station they got out, and I left a boy to hold my horse, and followed them on to the platform. I heard them ask for the Liverpool train, and the guard answer that one had just gone and there would not be another for some hours. Stangerson seemed to be put out at that, but Drebber was rather pleased than otherwise. I got so close to them in the bustle that I could hear every word that passed between them. Drebber said that he had a little business of his own to do, and that if the other would wait for him he would soon rejoin him. His companion remonstrated with him, and reminded him that they had resolved to stick together. Drebber answered that the matter was a delicate one, and that he must go alone. I could not catch what Stangerson said to that, but the other burst out swearing, and reminded him that he was nothing more than his paid servant, and that he must not presume to dictate to him. On that the Secretary gave it up as a bad job, and simply bargained with him that if he missed the last train he should rejoin him at Halliday’s Private Hotel; to which Drebber answered that he would be back on the platform before eleven, and made his way out of the station.
“The moment for which I had waited so long had at last come. I had my enemies within my power. Together they could protect each other, but singly they were at my mercy. I did not act, however, with undue precipitation. My plans were already formed. There is no satisfaction in vengeance unless the offender has time to realize who it is that strikes him, and why retribution has come upon him. I had my plans arranged by which I should have the opportunity of making the man who had wronged me understand that his old sin had found him out. It chanced that some days before a gentleman who had been engaged in looking over some houses in the Brixton Road had dropped the key of one of them in my carriage. It was claimed that same evening, and returned; but in the interval I had taken a moulding of it, and had a duplicate constructed. By means of this I had access to at least one spot in this great city where I could rely upon being free from interruption. How to get Drebber to that house was the difficult problem which I had now to solve.
“He walked down the road and went into one or two liquor shops, staying for nearly half-an-hour in the last of them. When he came out he staggered in his walk, and was evidently pretty well on. There was a hansom just in front of me, and he hailed it. I followed it so close that the nose of my horse was within a yard of his driver the whole way. We rattled across Waterloo Bridge and through miles of streets, until, to my astonishment, we found ourselves back in the Terrace in which he had boarded. I could not imagine what his intention was in returning there; but I went on and pulled up my cab a hundred yards or so from the house. He entered it, and his hansom drove away. Give me a glass of water, if you please. My mouth gets dry with the talking.”
I handed him the glass, and he drank it down.
“That’s better,” he said. “Well, I waited for a quarter of an hour, or more, when suddenly there came a noise like people struggling inside the house. Next moment the door was flung open and two men appeared, one of whom was Drebber, and the other was a young chap whom I had never seen before. This fellow had Drebber by the collar, and when they came to the head of the steps he gave him a shove and a kick which sent him half across the road. ‘You hound,’ he cried, shaking his stick at him; ‘I’ll teach you to insult an honest girl!’ He was so hot that I think he would have thrashed Drebber with his cudgel, only that the cur staggered away down the road as fast as his legs would carry him. He ran as far as the corner, and then, seeing my cab, he hailed me and jumped in. ‘Drive me to Halliday’s Private Hotel,’ said he.
“When I had him fairly inside my cab, my heart jumped so with joy that I feared lest at this last moment my aneurism might go wrong. I drove along slowly, weighing in my own mind what it was best to do. I might take him right out into the country, and there in some deserted lane have my last interview with him. I had almost decided upon this, when he solved the problem for me. The craze for drink had seized him again, and he ordered me to pull up outside a gin palace. He went in, leaving word that I should wait for him. There he remained until closing time, and when he came out he was so far gone that I knew the game was in my own hands.
“Don’t imagine that I intended to kill him in cold blood. It would only have been rigid justice if I had done so, but I could not bring myself to do it. I had long determined that he should have a show for his life if he chose to take advantage of it. Among the many billets which I have filled in America during my wandering life, I was once janitor and sweeper out of the laboratory at York College. One day the professor was lecturing on poisons, and he showed his students some alkaloid, as he called it, which he had extracted from some South American arrow poison, and which was so powerful that the least grain meant instant death. I spotted the bottle in which this preparation was kept, and when they were all gone, I helped myself to a little of it. I was a fairly good dispenser, so I worked this alkaloid into small, soluble pills, and each pill I put in a box with a similar pill made without the poison. I determined at the time that when I had my chance, my gentlemen should each have a draw out of one of these boxes, while I ate the pill that remained. It would be quite as deadly, and a good deal less noisy than firing across a handkerchief. From that day I had always my pill boxes about with me, and the time had now come when I was to use them.
“It was nearer one than twelve, and a wild, bleak night, blowing hard and raining in torrents. Dismal as it was outside, I was glad within-so glad that I could have shouted out from pure exultation. If any of you gentlemen have ever pined for a thing, and longed for it during twenty long years, and then suddenly found it within your reach, you would understand my feelings. I lit a cigar, and puffed at it to steady my nerves, but my hands were trembling, and my temples throbbing with excitement. As I drove, I could see old John Ferrier and sweet Lucy looking at me out of the darkness and smiling at me, just as plain as I see you all in this room. All the way they were ahead of me, one on each side of the horse until I pulled up at the house in the Brixton Road.
“There was not a soul to be seen, nor a sound to be heard, except the dripping of the rain. When I looked in at the window, I found Drebber all huddled together in a drunken sleep. I shook him by the arm, ‘It’s time to get out,’ I said.
“‘All right, cabby,’ said he.
“I suppose he thought we had come to the hotel that he had mentioned, for he got out without another word, and followed me down the garden. I had to walk beside him to keep him steady, for he was still a little top-heavy. When we came to the door, I opened it, and led him into the front room. I give you my word that all the way, the father and the daughter were walking in front of us.
“‘It’s infernally dark,’ said he, stamping about.
“‘We’ll soon have a light,’ I said, striking a match and putting it to a wax candle which I had brought with me. ‘Now, Enoch Drebber,’ I continued, turning to him, and holding the light to my own face, ‘who am I?’
“He gazed at me with bleared, drunken eyes for a moment, and then I saw a horror spring up in them, and convulse his whole features, which showed me that he knew me. He staggered back with a livid face, and I saw the perspiration break out upon his brow, while his teeth chattered in his head. At the sight, I leaned my back against the door and laughed loud and long. I had always known that vengeance would be sweet, but I had never hoped for the contentment of soul which now possessed me.
“‘You dog!’ I said; ‘I have hunted you from Salt Lake City to St. Petersburg, and you have always escaped me. Now, at last your wanderings have come to an end, for either you or I shall never see to-morrow’s sun rise.’ He shrunk still further away as I spoke, and I could see on his face that he thought I was mad. So I was for the time. The pulses in my temples beat like sledge-hammers, and I believe I would have had a fit of some sort if the blood had not gushed from my nose and relieved me.
“‘What do you think of Lucy Ferrier now?’ I cried, locking the door, and shaking the key in his face. ‘Punishment has been slow in coming, but it has overtaken you at last.’ I saw his coward lips tremble as I spoke. He would have begged for his life, but he knew well that it was useless.
“‘Would you murder me?’ he stammered.
“‘There is no murder,’ I answered. ‘Who talks of murdering a mad dog? What mercy had you upon my poor darling, when you dragged her from her slaughtered father, and bore her away to your accursed and shameless harem.’
“‘It was not I who killed her father,’ he cried.
“‘But it was you who broke her innocent heart,’ I shrieked, thrusting the box before him. ‘Let the high God judge between us. Choose and eat. There is death in one and life in the other. I shall take what you leave. Let us see if there is justice upon the earth, or if we are ruled by chance.’
“He cowered away with wild cries and prayers for mercy, but I drew my knife and held it to his throat until he had obeyed me. Then I swallowed the other, and we stood facing one another in silence for a minute or more, waiting to see which was to live and which was to die. Shall I ever forget the look which came over his face when the first warning pangs told him that the poison was in his system? I laughed as I saw it, and held Lucy’s marriage ring in front of his eyes. It was but for a moment, for the action of the alkaloid is rapid. A spasm of pain contorted his features; he threw his hands out in front of him, staggered, and then, with a hoarse cry, fell heavily upon the floor. I turned him over with my foot, and placed my hand upon his heart. There was no movement. He was dead!
“The blood had been streaming from my nose, but I had taken no notice of it. I don’t know what it was that put it into my head to write upon the wall with it. Perhaps it was some mischievous idea of setting the police upon a wrong track, for I felt light-hearted and cheerful. I remembered a German being found in New York with RACHE written up above him, and it was argued at the time in the newspapers that the secret societies must have done it. I guessed that what puzzled the New Yorkers would puzzle the Londoners, so I dipped my finger in my own blood and printed it on a convenient place on the wall. Then I walked down to my cab and found that there was nobody about, and that the night was still very wild. I had driven some distance when I put my hand into the pocket in which I usually kept Lucy’s ring, and found that it was not there. I was thunderstruck at this, for it was the only memento that I had of her. Thinking that I might have dropped it when I stooped over Drebber’s body, I drove back, and leaving my cab in a side street, I went boldly up to the house-for I was ready to dare anything rather than lose the ring. When I arrived there, I walked right into the arms of a police-officer who was coming out, and only managed to disarm his suspicions by pretending to be hopelessly drunk.
“That was how Enoch Drebber came to his end. All I had to do then was to do as much for Stangerson, and so pay off John Ferrier’s debt. I knew that he was staying at Halliday’s Private Hotel, and I hung about all day, but he never came out. I fancy that he suspected something when Drebber failed to put in an appearance. He was cunning, was Stangerson, and always on his guard. If he thought he could keep me off by staying indoors he was very much mistaken. I soon found out which was the window of his bedroom, and early next morning I took advantage of some ladders which were lying in the lane behind the hotel, and so made my way into his room in the grey of the dawn. I woke him up and told him that the hour had come when he was to answer for the life he had taken so long before. I described Drebber’s death to him, and I gave him the same choice of the poisoned pills. Instead of grasping at the chance of safety which that offered him, he sprang from his bed and flew at my throat. In self-defence I stabbed him to the heart. It would have been the same in any case, for Providence would never have allowed his guilty hand to pick out anything but the poison.
“I have little more to say, and it’s as well, for I am about done up. I went on cabbing it for a day or so, intending to keep at it until I could save enough to take me back to America. I was standing in the yard when a ragged youngster asked if there was a cabby there called Jefferson Hope, and said that his cab was wanted by a gentleman at 221B, Baker Street. I went round, suspecting no harm, and the next thing I knew, this young man here had the bracelets on my wrists, and as neatly shackled as ever I saw in my life. That’s the whole of my story, gentlemen. You may consider me to be a murderer; but I hold that I am just as much an officer of justice as you are.”
So thrilling had the man’s narrative been, and his manner was so impressive that we had sat silent and absorbed. Even the professional detectives, blasé as they were in every detail of crime, appeared to be keenly interested in the man’s story. When he finished we sat for some minutes in a stillness which was only broken by the scratching of Lestrade’s pencil as he gave the finishing touches to his shorthand account.
“There is only one point on which I should like a little more information,” Sherlock Holmes said at last. “Who was your accomplice who came for the ring which I advertised?”
The prisoner winked at my friend jocosely. “I can tell my own secrets,” he said, “but I don’t get other people into trouble. I saw your advertisement, and I thought it might be a plant, or it might be the ring which I wanted. My friend volunteered to go and see. I think you’ll own he did it smartly.”
“Not a doubt of that,” said Holmes heartily.
“Now, gentlemen,” the Inspector remarked gravely, “the forms of the law must be complied with. On Thursday the prisoner will be brought before the magistrates, and your attendance will be required. Until then I will be responsible for him.” He rang the bell as he spoke, and Jefferson Hope was led off by a couple of warders, while my friend and I made our way out of the Station and took a cab back to Baker Street.
