CHƯƠNG 7. GIA ĐÌNH STAPLETON Ở NHÀ MERRIPIT
Vẻ đẹp thanh khiết của buổi sáng hôm sau đã xua tan phần nào dư âm ảm đạm, xám xịt còn vương lại trong lòng chúng tôi sau đêm đầu tiên ở Trang viên Baskerville. Khi tôi và Ngài Henry ngồi bên bàn ăn sáng, ánh nắng tràn ngập qua những ô cửa sổ vòm cao, ném xuống những vệt màu nhàn nhạt từ các tấm huy hiệu gia tộc treo phía trên. Những tấm ốp gỗ sẫm màu bừng sáng lên tựa như đồng thau dưới những tia nắng vàng rực rỡ. Thật khó lòng tin rằng đây lại chính là căn phòng đã gieo vào tâm hồn chúng tôi một nỗi u sầu nặng trĩu chỉ mới đêm hôm trước.
"Tôi đoán lỗi là ở chúng ta, chứ không phải ở ngôi nhà này!" vị nam tước cất tiếng. "Chúng ta mệt nhoài sau chặng đường dài, rồi lạnh cóng vì ngồi xe ngựa, thành thử nhìn đâu cũng thấy xám xịt. Giờ thì đã khỏe khoắn, tỉnh táo cả rồi, mọi thứ lại bừng lên tươi vui hết cả."
"Nhưng không hẳn tất cả chỉ là tưởng tượng đâu," tôi đáp lời. "Ngài có tình cờ nghe thấy tiếng ai đó - tôi nghĩ là một người phụ nữ - nức nở trong đêm không?"
"Lạ thật đấy, vì lúc đang mơ màng tôi cũng thấy hình như có tiếng gì đó tương tự. Tôi đợi một lúc khá lâu mà không nghe thêm gì nữa, nên tôi nghĩ chắc cũng chỉ là một giấc mơ thôi."
"Tôi nghe rất rõ, và tôi chắc chắn đó thực sự là tiếng khóc của một người phụ nữ."
"Vậy thì chúng ta phải hỏi ngay mới được." Ngài rung chuông và hỏi Barrymore liệu ông ta có cắt nghĩa được những âm thanh chúng tôi đã nghe thấy hay không. Tôi có cảm giác khuôn mặt vốn đã nhợt nhạt của viên quản gia lại càng tái thêm một chút khi ông ta tiếp nhận câu hỏi của chủ nhân.
"Trong nhà này chỉ có hai phụ nữ thôi, thưa Ngài Henry," ông ta trả lời. "Một là cô hầu gái phụ bếp, cô ấy ngủ ở khu nhà bên kia. Còn lại là vợ tôi, và tôi dám khẳng định rằng âm thanh ấy không thể nào phát ra từ cô ấy."
Nhưng ông ta đã nói dối. Tình cờ sau bữa sáng, tôi chạm mặt bà Barrymore ở hành lang dài, nơi ánh nắng rọi thẳng vào gương mặt bà ta. Đó là một người đàn bà to lớn, vẻ mặt vô cảm, những đường nét thô kệch với khóe miệng khép chặt đầy nghiêm nghị. Nhưng đôi mắt đã tố cáo bà - chúng đỏ hoe và nhìn tôi qua đôi mi sưng mọng. Vậy ra chính bà ta là người đã khóc trong đêm, và nếu bà ta khóc, chồng bà chắc chắn phải biết chứ. Thế nhưng, ông ta vẫn đánh liều tuyên bố ngược lại. Tại sao ông ta lại làm vậy? Và điều gì đã khiến bà ta khóc lóc thảm thiết đến thế? Dường như một bầu không khí bí ẩn và u ám đã bắt đầu bao trùm quanh người đàn ông có khuôn mặt nhợt nhạt, đẹp trai với bộ râu đen ấy. Chính ông ta là kẻ đầu tiên phát hiện ra thi hài của Ngài Charles, và mọi tình tiết dẫn đến cái chết của cụ, chúng tôi đều chỉ nghe qua một mình miệng ông ta. Liệu có phải Barrymore chính là người đàn ông chúng tôi đã nhìn thấy trên chiếc xe ngựa ở phố Regent1? Bộ râu thì trùng khớp đấy. Người đánh xe đã mô tả một kẻ thấp hơn một chút, nhưng ấn tượng kiểu ấy hoàn toàn có thể sai lệch. Tôi phải giải quyết dứt điểm điểm này bằng cách nào đây? Rõ ràng điều đầu tiên cần làm là đến gặp người trưởng bưu điện vùng Grimpen, tìm hiểu xem liệu bức điện tín thử nghiệm có thực sự được trao tận tay Barrymore hay không. Dù câu trả lời có ra sao, chí ít tôi cũng sẽ có điều gì đó để báo cáo với Sherlock Holmes.
Sau bữa sáng, Ngài Henry còn khối giấy tờ cần xem xét, bởi vậy đây là lúc thuận tiện cho chuyến đi của tôi. Đó là một cuộc tản bộ thú vị chừng bốn dặm dọc theo rìa vùng đầm lầy, cuối cùng đưa tôi đến một ngôi làng nhỏ xám xịt. Trong làng có hai tòa nhà vươn cao hơn hẳn phần còn lại - đó là quán trọ và nhà của bác sĩ Mortimer. Người trưởng bưu điện, cũng đồng thời là chủ tiệm tạp hóa của làng, vẫn còn nhớ rất rõ về bức điện tín.
"Chắc chắn rồi, thưa ngài," ông ta nói, "tôi đã cho chuyển bức điện đến ông Barrymore đúng y như chỉ thị."
"Ai là người chuyển nó?"
"Là con trai tôi đây. Này James, tuần trước con đã chuyển bức điện đó cho ông Barrymore ở Trang viên, phải không?"
"Vâng, thưa cha, chính con đã chuyển ạ."
"Trao tận tay ông ấy chứ?" tôi hỏi.
"Chà, lúc đó ông ấy đang ở trên gác xép, nên con không thể trao tận tay được, nhưng con đã đưa nó vào tận tay bà Barrymore rồi ạ. Bà ấy hứa sẽ chuyển cho ông ấy ngay."
"Cậu có nhìn thấy ông Barrymore không?"
"Dạ không, thưa ngài. Con đã thưa là ông ấy ở trên gác xép mà."
"Nếu cậu không nhìn thấy, thì sao cậu biết ông ấy đang ở trên gác xép?"
"Ồ, vợ ông ấy còn không biết ông ấy ở đâu hay sao?" viên trưởng bưu điện cáu kỉnh chen lời. "Rốt cuộc thì ông ấy có nhận được bức điện không? Nếu có bất cứ sai sót gì thì chính ông Barrymore phải là người đứng ra phàn nàn mới phải."
Gặng hỏi thêm cũng dường như vô vọng. Rõ ràng, bất chấp mưu lược của Holmes, chúng tôi chẳng có một bằng chứng nào xác nhận rằng Barrymore không hề ở London trong suốt khoảng thời gian đó. Cứ cho là như vậy đi - cứ cho rằng cái kẻ cuối cùng nhìn thấy Ngài Charles lúc còn sống, và cũng là kẻ đầu tiên theo dõi người thừa kế mới khi ngài trở về nước Anh, chính là Barrymore. Nhưng rồi sao? Ông ta chỉ là tay sai cho một kẻ khác, hay đang ấp ủ một âm mưu nham hiểm nào đó của riêng mình? Việc hãm hại dòng họ Baskerville thì mang lại cho ông ta lợi lộc gì đây? Tôi chợt nhớ tới lời cảnh báo kỳ lạ được cắt ra từ bài xã luận của tờ Times. Liệu đó có phải là việc của ông ta, hay là hành động của một ai đó đang quyết tâm chống lại những mưu đồ của ông ta? Động cơ duy nhất có thể hình dung được chính là điều Ngài Henry từng suy đoán: rằng nếu gia đình Baskerville bị hù dọa đến mức phải bỏ đi, thì vợ chồng Barrymore sẽ được hưởng một mái ấm thoải mái và vĩnh viễn. Nhưng một cách giải thích như thế vẫn hoàn toàn không thỏa đáng để lý giải cho những mưu mô sâu xa và tinh vi đang dường như giăng kín một tấm lưới vô hình quanh vị nam tước trẻ tuổi. Chính Holmes đã nói rằng chưa từng có vụ án nào phức tạp hơn thế này đến tay anh trong suốt cả một chuỗi những cuộc điều tra đầy giật gân của mình. Trên bước đường trở về dọc theo con đường xám xịt, vắng tanh, tôi thầm cầu mong người bạn của mình sớm gác lại những mối bận tâm trước mắt để xuống đây và đỡ lấy gánh nặng trách nhiệm to lớn này khỏi đôi vai tôi.
Dòng suy nghĩ của tôi chợt bị cắt ngang. Phía sau vang lên tiếng bước chân chạy rầm rập và một giọng nói gọi tên tôi. Tôi quay lại, cứ ngỡ sẽ thấy bác sĩ Mortimer, nhưng thật bất ngờ, đó lại là một người hoàn toàn xa lạ đang hối hả đuổi theo. Một người đàn ông nhỏ nhắn, mảnh khảnh, cạo râu nhẵn nhụi. Khuôn mặt ông ta đoan trang, mái tóc màu lanh, quai hàm gầy gò. Trông ông ta trạc ba mươi đến bốn mươi tuổi, khoác trên mình bộ vest màu xám và đội một chiếc mũ rơm. Trên vai, một chiếc hộp thiếc đựng các mẫu thực vật đeo lủng lẳng, và một tay ông ta nắm chặt chiếc vợt bắt bướm màu xanh lá cây.
"Tôi chắc chắn ngài sẽ bỏ qua cho sự đường đột của tôi, bác sĩ Watson," ông ta vừa nói vừa thở hổn hển, chạy đến chỗ tôi đứng. "Ở vùng vùng đầm lầy này, chúng tôi chỉ là những người dân quê mùa giản dị, chẳng quen với những thủ tục giới thiệu trang trọng. Có lẽ ngài đã nghe Mortimer, người bạn chung của chúng ta, nhắc đến tên tôi rồi. Tôi là Stapleton, ở nhà Merripit."
"Chiếc vợt và chiếc hộp của anh đã nói cho tôi biết điều đó," tôi đáp. "Tôi biết ông Stapleton là một nhà tự nhiên học. Nhưng làm sao anh biết tôi?"
"Tôi vừa đến thăm Mortimer, và ngài ấy đã chỉ cho tôi thấy bác sĩ từ cửa sổ phòng khám khi bác sĩ đi ngang qua. Vì chúng ta đi cùng đường nên tôi nghĩ mình sẽ đuổi theo ngài và tự giới thiệu. Tôi hi vọng Ngài Henry không bị mệt sau chuyến đi chứ?"
"Ngài ấy rất khỏe, cảm ơn anh."
"Tất cả chúng tôi đều khá e ngại rằng sau cái chết đáng buồn của Ngài Charles, vị nam tước mới có thể sẽ từ chối sống ở đây. Đòi hỏi một người đàn ông giàu có xuống tận nơi này và chôn vùi bản thân ở một chốn như thế quả là một việc to tát. Nhưng tôi không cần phải nói với bác sĩ rằng sự hiện diện của ngài ấy có ý nghĩa to lớn đến nhường nào đối với vùng nông thôn này. Tôi đoán Ngài Henry không có những nỗi sợ hãi mê tín về chuyện này chứ?"
"Tôi không nghĩ điều đó là có thể."
"Tất nhiên bác sĩ biết truyền thuyết về con chó quỷ ám ảnh dòng họ này chứ?"
"Tôi có nghe nói."
"Thật phi thường khi những người nông dân quanh đây lại nhẹ dạ cả tin đến thế! Rất nhiều người trong số họ sẵn sàng thề thốt rằng họ đã nhìn thấy một sinh vật như vậy trên vùng đầm lầy." Ông ta nói với một nụ cười, nhưng tôi dường như đọc được trong mắt ông ta rằng ông ta coi vấn đề này nghiêm túc hơn thế. "Câu chuyện đó đã ám ảnh tâm trí Ngài Charles rất nhiều, và tôi không nghi ngờ gì rằng nó đã dẫn đến cái kết bi thảm của ông cụ."
"Nhưng bằng cách nào?"
"Thần kinh của ông cụ đã quá căng thẳng đến mức sự xuất hiện của bất kỳ con chó nào cũng có thể gây ra hậu quả chí mạng đối với trái tim mang bệnh của ông cụ. Tôi cho rằng ông cụ thực sự đã nhìn thấy thứ gì đó tương tự vào đêm cuối cùng ở lối đi trồng thủy tùng. Tôi đã lo sợ rằng một thảm kịch nào đó có thể xảy ra, vì tôi rất quý mến ông cụ, và tôi biết tim ông cụ rất yếu."
"Làm sao anh biết điều đó?"
"Bạn tôi, Mortimer, đã nói với tôi."
"Vậy anh nghĩ rằng có một con chó nào đó đã đuổi theo Ngài Charles, và do đó ông cụ đã chết vì quá sợ hãi sao?"
"Bác sĩ có lời giải thích nào tốt hơn không?"
"Tôi chưa đưa ra bất kỳ kết luận nào."
"Thế còn ngài Sherlock Holmes thì sao?"
Lời nói đó khiến tôi nín thở trong giây lát, nhưng một cái liếc nhìn khuôn mặt điềm tĩnh và đôi mắt kiên định của người bạn đồng hành cho thấy ông ta không hề có ý định gây bất ngờ.
"Thật vô ích khi chúng ta cứ giả vờ không biết bác sĩ, bác sĩ Watson ạ," ông ta nói. "Những ghi chép về vị thám tử của bác sĩ đã đến tận chỗ chúng tôi rồi, và bác sĩ không thể tôn vinh ngài ấy mà bản thân mình lại không được ai biết đến. Khi Mortimer nói cho tôi biết tên bác sĩ, ngài ấy không thể phủ nhận danh tính của bác sĩ. Nếu bác sĩ ở đây, thì suy ra ngài Sherlock Holmes đang quan tâm đến vấn đề này, và lẽ tự nhiên tôi tò mò muốn biết ngài ấy có thể có cái nhìn như thế nào."
"Tôi e rằng tôi không thể trả lời câu hỏi đó."
"Tôi có thể hỏi liệu chính ngài ấy có định vinh dự đến thăm chúng tôi không?"
"Ngài ấy hiện không thể rời khỏi thành phố. Ngài ấy còn những vụ án khác cần quan tâm."
"Thật đáng tiếc! Ngài ấy có thể làm sáng tỏ những điều còn quá đỗi tối tăm đối với chúng tôi. Nhưng về những nghiên cứu của riêng bác sĩ, nếu có bất kỳ cách nào tôi có thể giúp ích cho bác sĩ, tôi hy vọng bác sĩ sẽ sai bảo tôi. Nếu tôi có bất kỳ manh mối nào về bản chất những nghi ngờ của bác sĩ hoặc cách bác sĩ định điều tra vụ án, có lẽ ngay bây giờ tôi cũng có thể giúp đỡ hoặc cho bác sĩ vài lời khuyên."
"Tôi đảm bảo với anh rằng tôi chỉ ở đây để thăm bạn tôi, Ngài Henry, và tôi không cần bất kỳ sự giúp đỡ nào cả."
"Tuyệt vời!" Stapleton nói. "Bác sĩ hoàn toàn đúng khi cảnh giác và thận trọng. Tôi đáng bị khiển trách vì những gì tôi cảm thấy là một sự xâm phạm không thể bào chữa được, và tôi hứa với bác sĩ rằng tôi sẽ không nhắc lại chuyện này nữa."
Chúng tôi đã đi đến một đoạn mà ở đó có một lối mòn nhỏ hẹp phủ đầy cỏ rẽ khỏi con đường chính và uốn lượn băng qua vùng đầm lầy. Một ngọn đồi dốc đứng nằm bên phải, rải rác những tảng đá. Thuở xưa, ngọn đồi này đã bị đục đẽo thành một mỏ đá granite. Mặt đồi hướng về phía chúng tôi tạo thành một vách đá tối tăm, với những cây dương xỉ và bụi mâm xôi mọc len lỏi trong các hốc đá. Từ một sườn đồi thoai thoải đằng xa, một cuộn khói xám trôi nổi lững lờ.
"Một cuốc đi dạo vừa phải dọc theo lối mòn trên vùng đầm lầy này sẽ đưa chúng ta đến nhà Merripit," ông ta nói. "Có lẽ bác sĩ sẽ bớt chút thời gian khoảng một tiếng đồng hồ để tôi có hân hạnh giới thiệu bác sĩ với em gái tôi."
Ý nghĩ đầu tiên lóe lên trong tôi là tôi nên ở bên cạnh Ngài Henry. Nhưng rồi tôi nhớ đến đống giấy tờ và hóa đơn nằm la liệt trên bàn làm việc của ngài ấy. Chắc chắn là tôi không thể giúp gì được với những thứ đó. Và Holmes đã căn dặn rõ ràng rằng tôi nên tìm hiểu những người hàng xóm trên vùng đầm lầy. Tôi nhận lời mời của Stapleton, và chúng tôi cùng nhau rẽ xuống lối mòn.
"Đây là một nơi tuyệt vời, cái vùng đầm lầy này," ông ta nói, đưa mắt nhìn quanh những vùng đất nhấp nhô, những triền cỏ xanh dài uốn lượn như sóng, với đỉnh là những phiến đá granite lởm chởm sủi bọt như những con sóng kỳ dị. "Bác sĩ sẽ không bao giờ cảm thấy nhàm chán với vùng đầm lầy đâu. Bác sĩ không thể tưởng tượng được những bí mật kỳ diệu mà nó chứa đựng. Nó quá rộng lớn, quá cằn cỗi và quá đỗi bí ẩn."
"Vậy ra anh biết rõ về nó sao?"
"Tôi mới đến đây được hai năm. Những người dân ở đây hẳn sẽ gọi tôi là lính mới. Chúng tôi đến đây không lâu sau khi Ngài Charles định cư. Nhưng sở thích của tôi đã thúc đẩy tôi khám phá mọi ngóc ngách của vùng nông thôn xung quanh đây, và tôi dám nghĩ rằng có rất ít người hiểu rõ nơi này hơn tôi."
"Việc tìm hiểu nó có khó không?"
"Rất khó. Ví dụ bác sĩ thấy đấy, vùng đồng bằng rộng lớn ở phía bắc này với những ngọn đồi kỳ dị nhô lên khỏi mặt đất. Bác sĩ có nhận ra điều gì đặc biệt về nó không?"
"Đó hẳn là một nơi hiếm có để phi ngựa."
"Bác sĩ tự nhiên sẽ nghĩ vậy, và suy nghĩ đó đã khiến không ít người phải trả giá bằng mạng sống từ trước đến nay. Bác sĩ có để ý thấy những đốm màu xanh lá cây tươi sáng nằm rải rác dày đặc trên đó không?"
"Có, chúng có vẻ màu mỡ hơn phần còn lại."
Stapleton bật cười. "Đó là Đại đầm lầy Grimpen đấy," ông ta nói. "Một bước chân sai lầm ở đằng kia đồng nghĩa với cái chết cho con người hoặc con vật. Chỉ mới hôm qua thôi, tôi đã thấy một trong những con ngựa lùn trên vùng đầm lầy đi lạc vào đó. Nó không bao giờ quay ra nữa. Tôi đã nhìn thấy đầu nó ngóc lên khỏi hố sình lầy khá lâu, nhưng cuối cùng nó cũng bị hút chửng. Ngay cả trong những mùa khô ráo, việc băng qua nó cũng đã là một mối hiểm nguy, nhưng sau những trận mưa thu này thì đó quả là một nơi khủng khiếp. Vậy mà tôi có thể tìm được đường đi vào tận tâm của nó và quay trở về sống sót. Lạy Chúa, lại thêm một con ngựa non tội nghiệp nữa kìa!"
Một vật gì đó màu nâu đang cuộn tròn và vật vã giữa đám cói xanh. Sau đó, một cái cổ dài quằn quại đau đớn phóng vọt lên và một tiếng kêu kinh hoàng vang vọng khắp vùng đầm lầy. Cảnh tượng đó khiến tôi lạnh sống lưng vì kinh hãi, nhưng thần kinh của người bạn đồng hành dường như mạnh mẽ hơn tôi rất nhiều.
"Nó biến mất rồi!" ông ta nói. "Đầm lầy đã nuốt chửng nó. Hai con trong hai ngày, và có lẽ còn nhiều con nữa, vì chúng có thói quen đi vào đó trong thời tiết khô ráo và không bao giờ nhận ra sự khác biệt cho đến khi đầm lầy đã giữ chặt chúng trong móng vuốt của nó. Đó là một nơi tồi tệ, cái Đại đầm lầy Grimpen ấy."
"Và anh nói anh có thể thâm nhập vào đó sao?"
"Đúng vậy, có một hoặc hai lối mòn mà một người đàn ông rất nhanh nhẹn có thể đi theo. Tôi đã tìm ra chúng."
"Nhưng tại sao anh lại muốn đi vào một nơi khủng khiếp như vậy?"
"Chà, bác sĩ có nhìn thấy những ngọn đồi ở đằng xa không? Chúng thực chất là những hòn đảo bị cắt đứt mọi phía bởi bãi sình lầy không thể vượt qua, thứ đã bò bao quanh chúng trong suốt những năm qua. Đó là nơi sinh trưởng của những loài thực vật và bươm bướm quý hiếm, nếu bác sĩ có đủ trí khôn để tiếp cận chúng."
"Một ngày nào đó tôi sẽ thử vận may của mình."
Ông ta nhìn tôi với khuôn mặt ngạc nhiên. "Vì Chúa, hãy gạt ngay ý nghĩ đó ra khỏi đầu đi," ông ta nói. "Cái chết của bác sĩ sẽ giáng xuống đầu tôi mất. Tôi cam đoan với bác sĩ rằng sẽ không có mảy may cơ hội nào để bác sĩ có thể quay về sống sót đâu. Chỉ nhờ ghi nhớ một số điểm mốc phức tạp mà tôi mới có thể làm được điều đó."
"Này!" tôi thốt lên. "Tiếng gì vậy?"
Một tiếng rên dài, trầm thấp, buồn bã đến không thể tả xiết, quét qua vùng đầm lầy. Nó lấp đầy toàn bộ bầu không khí, vậy mà không thể nói rõ nó phát ra từ đâu. Từ một tiếng gầm gừ âm ỉ, nó lớn dần thành một tiếng rống trầm đục, rồi lại chìm xuống thành một tiếng rên rỉ nghẹn ngào sầu thảm một lần nữa. Stapleton nhìn tôi với một biểu cảm kỳ lạ trên khuôn mặt.
"Nơi kỳ lạ, cái vùng đầm lầy này!" ông ta nói.
"Nhưng nó là tiếng gì?"
"Những người nông dân nói rằng đó là tiếng Chó quỷ nhà Baskerville đang gọi mồi. Tôi đã nghe thấy một hoặc hai lần trước đây, nhưng chưa bao giờ to đến vậy."
Tôi nhìn quanh, trong lòng dâng lên một nỗi sợ hãi ớn lạnh, đưa mắt quét khắp vùng đồng bằng khổng lồ nhấp nhô, lốm đốm những mảng cỏ xanh rờn. Không có bất kỳ sinh vật nào chuyển động trên dải đất rộng lớn đó, ngoại trừ một đôi quạ đang kêu những tiếng lớn từ một ngọn đồi đá phía sau chúng tôi.
"Anh là một người có học. Anh không tin vào những điều nhảm nhí đó chứ?" tôi nói. "Anh nghĩ nguyên nhân của một âm thanh kỳ lạ đến thế là gì?"
"Các hố lầy thỉnh thoảng cũng tạo ra những âm thanh kỳ lạ. Đó là do bùn lắng xuống, hoặc nước dâng lên, hay đại loại thế."
"Không, không, đó là giọng nói của một sinh vật sống."
"Chà, có lẽ là vậy. Bác sĩ đã bao giờ nghe thấy tiếng vạc kêu thâm trầm chưa?"
"Chưa, tôi chưa bao giờ."
"Đó là một loài chim rất hiếm - gần như đã tuyệt chủng - ở Anh Quốc hiện nay, nhưng mọi chuyện đều có thể xảy ra trên vùng đầm lầy. Vâng, tôi sẽ không ngạc nhiên nếu biết rằng những gì chúng ta vừa nghe thấy là tiếng kêu của con chim vạc cuối cùng."
"Đó là âm thanh kỳ quái nhất, lạ lùng nhất mà tôi từng nghe trong đời."
"Vâng, nhìn chung đây là một nơi khá kỳ bí. Hãy nhìn sườn đồi ở đằng kia xem. Bác sĩ nghĩ sao về những thứ đó?"
Toàn bộ sườn đồi dốc đứng phủ đầy những vòng đá tròn màu xám, ít nhất cũng phải có tới hai chục cái.
"Chúng là gì vậy? Chuồng cừu à?"
"Không, đó là nhà của những tổ tiên đáng kính của chúng ta. Người tiền sử đã sống đông đúc trên vùng đầm lầy, và vì từ đó đến nay không có cư dân nào khác sinh sống ở đó, nên chúng ta tìm thấy tất cả những cách bài trí nhỏ bé của họ vẫn y nguyên như khi họ rời đi. Đây là những túp lều hình nón không có mái che của họ. Bác sĩ thậm chí có thể nhìn thấy lò sưởi và giường ngủ của người tiền sử nếu bác sĩ tò mò muốn vào trong."
"Nhưng đó là cả một thị trấn. Nó có người ở vào lúc nào?"
"Người thời đại Đồ Đá Mới - không rõ niên đại."
"Họ đã làm gì?"
"Họ chăn thả gia súc trên những sườn đồi này, và họ học cách đào thiếc khi thanh kiếm đồng bắt đầu thay thế chiếc rìu đá. Hãy nhìn vào cái rãnh lớn trên ngọn đồi đối diện. Đó là dấu vết của người tiền sử. Vâng, bác sĩ sẽ khám phá ra một vài điểm rất độc đáo về vùng đầm lầy, bác sĩ Watson ạ. Ồ, xin lỗi bác sĩ một lát! Chắc chắn đó là loài Cyclopides2."
Một con ruồi hay bướm đêm nhỏ xíu vừa bay ngang qua lối mòn của chúng tôi, và trong nháy mắt Stapleton đã lao tới với một nguồn năng lượng và tốc độ phi thường để đuổi theo nó. Trước sự sửng sốt của tôi, sinh vật đó bay thẳng về phía bãi sình lầy lớn, và người quen của tôi không dừng lại một giây nào, nhảy từ búi cỏ này sang búi cỏ khác đuổi theo nó, chiếc vợt màu xanh lá cây vẫy vùng trong không trung. Bộ quần áo màu xám và những bước chạy giật cục, ngoằn ngoèo, bất thường của ông ta khiến ông ta trông không khác gì một con bướm đêm khổng lồ. Tôi đang đứng quan sát cuộc rượt đuổi của ông ta với một mớ cảm xúc lẫn lộn, vừa thán phục sự nhanh nhẹn phi thường của ông ta vừa lo sợ ông ta sẽ mất đà trượt chân ngã vào bãi sình lầy nguy hiểm, thì tôi nghe thấy tiếng bước chân. Tôi quay lại và thấy một người phụ nữ đang tiến lại gần tôi trên lối mòn. Cô ấy đi từ hướng có cuộn khói chỉ điểm vị trí của nhà Merripit, nhưng chỗ trũng của vùng đầm lầy đã che khuất cô ấy cho đến khi cô ấy đến rất gần.
Tôi không chút nghi ngờ rằng người phụ nữ đang bước tới chính là cô Stapleton mà tôi từng nghe nhắc đến - bởi trên cả vùng đầm lầy vu này, phụ nữ thuộc bất kỳ hạng người nào cũng hiếm hoi vô cùng, và tôi còn nhớ ai đó đã miêu tả cô như một tuyệt sắc giai nhân. Quả thực, người thiếu phụ đang tiến về phía tôi xứng đáng với lời ngợi ca ấy, và nhan sắc của cô thuộc về một kiểu hoàn toàn khác lạ. Khó lòng tưởng tượng nổi hai anh em họ lại có thể đối lập nhau đến thế: Stapleton mang một vẻ nhợt nhạt, mái tóc nhạt màu cùng đôi mắt xám lạnh, còn cô em lại sở hữu làn da ngăm ngăm sẫm hơn bất kỳ cô gái tóc nâu nào tôi từng gặp trên đất Anh - dáng người mảnh khảnh, thanh tao và cao ráo. Gương mặt cô kiêu hãnh với những đường nét sắc sảo, hài hòa đến độ tưởng chừng như vô cảm, nếu không có đôi môi mọng đầy nhạy cảm và cặp mắt đen tuyệt mỹ chất chứa bao niềm khát khao. Với vóc dáng hoàn mỹ cùng bộ váy lịch lãm, cô thực sự là một bóng hình kỳ lạ giữa lối mòn hẻo lánh chốn đồng hoang. Khi tôi quay đầu lại, ánh mắt cô vẫn đang dán chặt vào người anh trai, rồi cô rảo bước nhanh hơn về phía tôi. Tôi vừa kịp nhấc mũ và định cất lời giải thích, thì chính những lời nói của cô đã lập tức xoay chuyển mọi suy nghĩ của tôi sang một hướng hoàn toàn mới.
"Hãy quay về đi!" cô nói. "Hãy đi thẳng về London, ngay lập tức."
Tôi chỉ còn biết đứng nhìn cô trong cơn ngỡ ngàng ngớ ngẩn. Đôi mắt cô rực lên như có lửa khi nhìn tôi, và đôi chân cô sốt ruột gõ nhịp xuống mặt đất.
"Tại sao tôi phải quay về?" tôi hỏi.
"Tôi không thể giải thích được." Giọng cô trầm và gấp gáp, pha vào đó một âm sắc ngọng nghịu thật lạ lùng trong cách phát âm. "Nhưng vì Chúa, xin ngài hãy làm điều tôi cầu khẩn. Hãy quay về, và đừng bao giờ đặt chân lên vùng đầm lầy này nữa."
"Nhưng tôi vừa mới tới đây thôi mà."
"Trời ơi, trời ơi!" cô kêu lên. "Lẽ nào ngài không nhận ra một lời cảnh báo là vì lợi ích của chính mình sao? Hãy trở về London đi! Ngay tối nay! Bằng mọi giá, hãy rời khỏi nơi này! Suỵt, anh trai tôi đang đến kia! Đừng hé một lời nào về những điều tôi vừa nói. Ngài có phiền hái giúp tôi bông phong lan kia không - ở trong bụi đuôi ngựa đằng kia ấy? Ở vùng đầm lầy chúng tôi có rất nhiều phong lan, dĩ nhiên rồi, nhưng ngài đến hơi muộn mất rồi, chẳng còn kịp chiêm ngưỡng vẻ đẹp của nơi này nữa."
Stapleton đã từ bỏ cuộc truy đuổi, thở hồng hộc quay trở lại chỗ chúng tôi, khuôn mặt đỏ bừng sau những nỗ lực vừa rồi.
"Chào, Beryl!" Hắn lên tiếng, và tôi thoáng cảm nhận một điều gì đó không mấy thân thiện trong giọng nói của hắn.
"Chà, Jack, trông anh nóng bừng hết cả lên kìa."
"Ừ, anh vừa đuổi theo một con Cyclopides. Một giống hiếm lắm, cuối thu ít khi bắt gặp. Tiếc thật, anh vồ hụt mất rồi!" Hắn nói với vẻ dửng dưng, nhưng đôi mắt nhỏ sáng màu của hắn không ngừng đảo qua đảo lại giữa cô gái và tôi.
"Anh thấy hai người đã tự làm quen rồi nhỉ."
"Vâng. Em đang nói với Ngài Henry rằng đã quá muộn để ngài ấy có thể thấy được vẻ đẹp thực sự của vùng đầm lầy."
"Ồ, em nghĩ vị này là ai vậy?"
"Em tưởng hẳn đây phải là Ngài Henry Baskerville."
"Không, không," tôi đính chính. "Tôi chỉ là một thường dân khiêm tốn thôi, nhưng là bạn của ngài ấy. Tên tôi là bác sĩ Watson."
Một nét bực dọc thoáng lướt qua gương mặt đầy biểu cảm của cô. "Chúng ta đã nói chuyện chệch hướng mất rồi," cô nói.
"Ô hay, hai người có mấy phút ngắn ngủi thôi, làm gì có nhiều thời gian để trò chuyện cơ chứ," người anh trai nhận xét, với ánh mắt vẫn đầy vẻ xoi mói như trước.
"Em nói chuyện cứ như thể bác sĩ Watson là cư dân ở đây chứ không phải chỉ là khách ghé thăm vậy," cô đáp. "Hoa phong lan nở sớm hay muộn thì có ý nghĩa gì nhiều nhặn đối với ngài ấy đâu. Nhưng thưa ngài, ngài sẽ tiếp tục đi cùng chúng tôi và ghé thăm nhà Merripit chứ ạ?"
Một quãng đi bộ ngắn đã đưa chúng tôi đến nơi - một ngôi nhà ảm đạm nép mình trên vùng đầm lầy, thuở trước từng là trang trại của một người chăn nuôi gia súc nào đó trong những ngày thái bình xa xưa, nay đã được tu sửa lại thành một chốn cư ngụ tân thời. Một vườn cây ăn quả bao bọc lấy nó, nhưng những gốc cây - như thường thấy trên vùng đầm lầy - đều còi cọc, xơ xác, và tổng thể nơi này toát lên một vẻ tiều tụy, sầu thảm khôn nguôi. Chúng tôi được một người hầu già đón tiếp - một lão già gầy guộc, kỳ dị, khoác chiếc áo bạc phếch màu, trông thật ăn khớp với vẻ ngoài của căn nhà. Thế nhưng bước vào bên trong, những căn phòng rộng lớn lại được bài trí bằng nội thất thanh nhã mà tôi thoáng nhận ra gu thẩm mỹ của vị tiểu thư nọ. Qua những ô cửa sổ, tôi nhìn ra vùng đầm lầy lổn nhổn đá granite trải dài vô tận, chạy không một vết đứt đoạn đến tận chân trời xa thẳm, và lòng tôi không khỏi tự hỏi: điều gì đã có thể đưa một người đàn ông học vấn uyên thâm cùng một người phụ nữ xinh đẹp đến sống giữa chốn hoang vu heo hút thế này.
"Quả là một nơi kỳ lạ để chọn làm chốn dung thân, phải không thưa bác sĩ?" - gã cất tiếng, như thế đang đọc được suy nghĩ của tôi vậy. "Ấy vậy mà chúng tôi vẫn xoay xở để sống khá hạnh phúc, phải không Beryl?"
"Hết sức hạnh phúc," nàng đáp, nhưng lời nói không mang theo lấy một chút âm vang thuyết phục nào.
"Tôi từng có một ngôi trường," Stapleton kể. "Nó nằm ở miền bắc. Đối với một kẻ có tính khí như tôi, công việc ấy quả thực nhàm chán và rập khuôn, nhưng đặc ân được sống cùng tuổi trẻ, được góp phần uốn nắn những tâm hồn non nớt ấy, được khắc sâu vào chúng những lý tưởng và tính cách của chính mình - đó là điều vô cùng đáng quý đối với tôi. Thế nhưng số phận đã trêu ngươi chúng tôi. Một trận dịch bệnh hiểm nghèo bùng phát trong trường, và ba cậu bé đã tử vong. Ngôi trường không bao giờ gượng dậy nổi sau cú sốc ấy, và phần lớn vốn liếng của tôi đã bị nuốt chửng, không cách gì cứu vãn được nữa. Dù sao, nếu không phải vì nỗi đau mất đi sự đồng hành đáng mến của lũ trẻ, tôi đã có thể vui mừng trước bất hạnh của chính mình, bởi với niềm đam mê mãnh liệt dành cho thực vật học và động vật học, tôi tìm thấy ở nơi đây một lĩnh vực nghiên cứu vô tận, và em gái tôi cũng hết lòng yêu mến Thiên nhiên chẳng kém gì tôi. Tất cả những điều ấy, bác sĩ Watson ạ, đã hiện lên trên gương mặt bác sĩ khi bác sĩ đứng bên cửa sổ nhà chúng tôi mà quan sát vùng đầm lầy đấy."
"Hẳn trong đầu tôi đã thoáng qua ý nghĩ rằng chốn này có thể hơi tẻ nhạt đôi chút - có lẽ đối với anh thì ít tẻ nhạt hơn so với em gái của anh."
"Không, không, tôi chẳng bao giờ thấy tẻ nhạt cả," nàng vội vàng lên tiếng.
"Chúng tôi có sách vở, chúng tôi có những công trình nghiên cứu của mình, và chúng tôi có những người hàng xóm thú vị. Bác sĩ Mortimer là một người cực kỳ uyên bác trong lĩnh vực chuyên môn của ngài ấy. Ngài Charles tội nghiệp cũng là một người bạn đồng hành tuyệt diệu. Chúng tôi rất mực thấu hiểu ông cụ, và nhớ ông cụ nhiều hơn những gì tôi có thể nói ra. Bác sĩ có nghĩ tôi sẽ quấy rầy không nếu tôi ghé thăm vào chiều nay để làm quen với Ngài Henry?"
"Tôi chắc chắn ngài ấy sẽ hết sức vui mừng."
"Vậy thì có lẽ bác sĩ sẽ vui lòng nhắc rằng tôi có ý định như thế. Trong khả năng khiêm tốn của mình, chúng tôi có thể làm đôi điều để giúp ngài ấy đỡ bỡ ngỡ cho đến khi quen với môi trường mới. Bác sĩ có muốn lên lầu không, bác sĩ Watson, để xem qua bộ sưu tập Lepidoptera3 của tôi? Tôi tin đây là bộ sưu tập đầy đủ nhất ở vùng tây nam nước Anh. Đến khi bác sĩ xem xong thì bữa trưa cũng đã gần như sẵn sàng."
Nhưng tôi đang nóng lòng muốn quay về với nhiệm vụ của mình. Sự sầu thảm của vùng đầm lầy, cái chết của con ngựa non tội nghiệp, âm thanh kỳ quái gắn liền với truyền thuyết tàn khốc của dòng họ Baskerville - tất cả những điều ấy đã phủ một màu u ám lên tâm trí tôi. Và trên tất cả những ấn tượng mơ hồ chồng chất ấy, còn có lời cảnh báo rành rọt và dứt khoát của cô Stapleton - được thốt ra với một sự tha thiết mãnh liệt đến nỗi tôi không thể nghi ngờ rằng có một lý do nghiêm trọng và sâu xa nào đó ẩn giấu đằng sau. Tôi khước từ mọi lời nài nỉ ở lại dùng bữa trưa, rồi ngay lập tức lên đường quay về, men theo con đường mòn cỏ mọc um tùm mà chúng tôi đã đi qua.
Thế nhưng, dường như phải có một lối tắt nào đó dành cho những kẻ thông thạo địa hình nơi này, bởi trước khi tôi kịp ra đến con đường lớn, tôi đã sững sờ bắt gặp cô Stapleton đang ngồi trên một phiến đá ven lối mòn. Gương mặt nàng ửng hồng rạng rỡ sau quãng gắng sức vừa rồi, đôi tay ghì chặt lấy hông.
"Tôi đã chạy suốt cả quãng đường để đón đầu bác sĩ đấy, bác sĩ Watson ạ," nàng cất tiếng. "Đến cả đội mũ tôi còn chẳng kịp nữa là. Tôi không thể nấn ná lâu, kẻo anh trai tôi sẽ phát hiện ra tôi vắng mặt mất. Tôi muốn thưa với bác sĩ rằng tôi vô cùng lấy làm tiếc về sự nhầm lẫn ngớ ngẩn mà tôi đã mắc phải khi nghĩ bác sĩ là Ngài Henry. Xin bác sĩ hãy quên đi những lời tôi đã nói - chúng không hề nhắm đến bác sĩ."
"Nhưng tôi không thể quên chúng được, cô Stapleton ạ," tôi đáp. "Tôi là bằng hữu của Ngài Henry, và sự an nguy của ngài ấy là điều tôi vô cùng trăn trở. Xin cô hãy cho tôi biết, vì sao cô lại nóng lòng muốn Ngài Henry trở về London đến vậy?"
"Chỉ là một phút bốc đồng của phụ nữ thôi mà, bác sĩ Watson. Khi nào hiểu tôi hơn, bác sĩ sẽ thấy rằng không phải lúc nào tôi cũng có thể đưa ra lý lẽ cho những điều mình nói hay làm."
"Không, không. Tôi còn nhớ như in tiếng run rẩy trong giọng nói của cô. Tôi còn nhớ cả ánh mắt của cô nữa. Xin cô, xin cô hãy thành thực với tôi, cô Stapleton, bởi ngay từ lúc đặt chân đến chốn này, tôi đã cảm nhận được những bóng đen đang vây bủa quanh mình. Cuộc sống nơi đây đã trở nên tựa như cái Đầm Grimpen mênh mông kia, với vô vàn những mảng xanh nhỏ bé rải rác khắp nơi mà người ta có thể sa chân chìm nghỉm bất cứ lúc nào, lại chẳng có lấy một người dẫn đường nào chỉ lối. Vậy nên, hãy cho tôi biết cô thực sự muốn ám chỉ điều gì, và tôi xin hứa sẽ chuyển lời cảnh báo của cô đến Ngài Henry."
Một thoáng do dự vụt qua gương mặt nàng trong khoảnh khắc, nhưng rồi đôi mắt nàng lại trở nên cứng rắn khi đáp lời tôi.
"Bác sĩ làm quá lên rồi, bác sĩ Watson ạ," nàng nói. "Anh trai tôi và tôi đều vô cùng bàng hoàng trước cái chết của Ngài Charles. Chúng tôi vô cùng thấu hiểu ông cụ, bởi cuộc tản bộ yêu thích của ông là băng qua vùng đầm lầy để đến nhà chúng tôi. Ông cụ bị ám ảnh sâu sắc bởi lời nguyền treo lơ lửng trên dòng họ, và khi thảm kịch ập đến, lẽ tự nhiên tôi có cảm giác rằng ắt hẳn phải có cơ sở nào đó cho những nỗi sợ mà ông cụ đã từng bày tỏ. Chính vì thế, tôi vô cùng đau lòng khi một thành viên khác của gia tộc lại xuống đây sinh sống, và tôi cảm thấy ngài ấy cần phải được cảnh báo về mối hiểm họa mà ngài ấy sắp đối mặt. Đó là tất cả những gì tôi định truyền đạt."
"Nhưng mối hiểm họa ấy là gì?"
"Bác sĩ có biết câu chuyện về con chó săn không?"
"Tôi không tin vào mấy chuyện nhảm nhí ấy."
"Nhưng tôi thì tin. Nếu bác sĩ có chút ảnh hưởng nào với Ngài Henry, xin hãy đưa ngài ấy rời khỏi một nơi luôn mang đến tai ương cho dòng họ của ngài ấy. Thế giới này rộng lớn lắm. Cớ sao ngài ấy lại nhất quyết sống ở một nơi đầy rẫy hiểm nguy như thế?"
"Bởi vì đó chính là nơi đầy rẫy hiểm nguy. Đấy là bản tính của Ngài Henry. Tôi e rằng trừ phi cô có thể cung cấp cho tôi điều gì cụ thể hơn những lời này, bằng không thì chẳng thể nào khiến ngài ấy rời đi được."
"Tôi không thể nói bất cứ điều gì cụ thể, bởi tôi chẳng hề biết điều gì cụ thể cả."
"Vậy tôi xin hỏi cô thêm một câu nữa, cô Stapleton. Nếu ngay từ đầu, lời cô nói với tôi không hề mang tính nhắm vào cá nhân như thế, thì tại sao cô lại không muốn anh trai mình nghe lén những gì cô nói? Có điều gì trong đó khiến anh ấy, hay bất kỳ ai khác, phải phản đối đâu."
"Anh trai tôi vô cùng mong mỏi có người đến sống ở Trang viên, bởi anh ấy nghĩ điều đó tốt cho những người dân nghèo khổ trên vùng đầm lầy. Anh ấy sẽ hết sức tức giận nếu biết tôi đã thốt ra bất cứ lời nào có thể khiến Ngài Henry rời đi. Nhưng giờ tôi đã làm tròn bổn phận của mình rồi, và tôi sẽ không nói thêm gì nữa. Tôi phải quay về đây, kẻo anh ấy sẽ nhận ra tôi vắng mặt mà nghi ngờ rằng tôi đã gặp bác sĩ. Tạm biệt bác sĩ!" Nàng quay lưng, và chỉ trong ít phút đã khuất dạng giữa những khối đá lởm chởm, còn tôi - với tâm hồn ngập tràn những nỗi sợ mơ hồ - lại tiếp tục lê bước trên đường về Trang viên Baskerville.
Chapter 7. The Stapletons of Merripit House
The fresh beauty of the following morning did something to efface from our minds the grim and grey impression which had been left upon both of us by our first experience of Baskerville Hall. As Sir Henry and I sat at breakfast the sunlight flooded in through the high mullioned windows, throwing watery patches of colour from the coats of arms which covered them. The dark panelling glowed like bronze in the golden rays, and it was hard to realise that this was indeed the chamber which had struck such a gloom into our souls upon the evening before.
“I guess it is ourselves and not the house that we have to blame!” said the baronet. “We were tired with our journey and chilled by our drive, so we took a grey view of the place. Now we are fresh and well, so it is all cheerful once more.”
“And yet it was not entirely a question of imagination,” I answered. “Did you, for example, happen to hear someone, a woman I think, sobbing in the night?”
“That is curious, for I did when I was half asleep fancy that I heard something of the sort. I waited quite a time, but there was no more of it, so I concluded that it was all a dream.”
“I heard it distinctly, and I am sure that it was really the sob of a woman.”
“We must ask about this right away.” He rang the bell and asked Barrymore whether he could account for our experience. It seemed to me that the pallid features of the butler turned a shade paler still as he listened to his master’s question.
“There are only two women in the house, Sir Henry,” he answered. “One is the scullery-maid, who sleeps in the other wing. The other is my wife, and I can answer for it that the sound could not have come from her.”
And yet he lied as he said it, for it chanced that after breakfast I met Mrs. Barrymore in the long corridor with the sun full upon her face. She was a large, impassive, heavy-featured woman with a stern set expression of mouth. But her telltale eyes were red and glanced at me from between swollen lids. It was she, then, who wept in the night, and if she did so her husband must know it. Yet he had taken the obvious risk of discovery in declaring that it was not so. Why had he done this? And why did she weep so bitterly? Already round this pale-faced, handsome, black-bearded man there was gathering an atmosphere of mystery and of gloom. It was he who had been the first to discover the body of Sir Charles, and we had only his word for all the circumstances which led up to the old man’s death. Was it possible that it was Barrymore, after all, whom we had seen in the cab in Regent Street? The beard might well have been the same. The cabman had described a somewhat shorter man, but such an impression might easily have been erroneous. How could I settle the point forever? Obviously the first thing to do was to see the Grimpen postmaster and find whether the test telegram had really been placed in Barrymore’s own hands. Be the answer what it might, I should at least have something to report to Sherlock Holmes.
Sir Henry had numerous papers to examine after breakfast, so that the time was propitious for my excursion. It was a pleasant walk of four miles along the edge of the moor, leading me at last to a small grey hamlet, in which two larger buildings, which proved to be the inn and the house of Dr. Mortimer, stood high above the rest. The postmaster, who was also the village grocer, had a clear recollection of the telegram.
“Certainly, sir,” said he, “I had the telegram delivered to Mr. Barrymore exactly as directed.”
“Who delivered it?”
“My boy here. James, you delivered that telegram to Mr. Barrymore at the Hall last week, did you not?”
“Yes, father, I delivered it.”
“Into his own hands?” I asked.
“Well, he was up in the loft at the time, so that I could not put it into his own hands, but I gave it into Mrs. Barrymore’s hands, and she promised to deliver it at once.”
“Did you see Mr. Barrymore?”
“No, sir; I tell you he was in the loft.”
“If you didn’t see him, how do you know he was in the loft?”
“Well, surely his own wife ought to know where he is,” said the postmaster testily. “Didn’t he get the telegram? If there is any mistake it is for Mr. Barrymore himself to complain.”
It seemed hopeless to pursue the inquiry any farther, but it was clear that in spite of Holmes’s ruse we had no proof that Barrymore had not been in London all the time. Suppose that it were so-suppose that the same man had been the last who had seen Sir Charles alive, and the first to dog the new heir when he returned to England. What then? Was he the agent of others or had he some sinister design of his own? What interest could he have in persecuting the Baskerville family? I thought of the strange warning clipped out of the leading article of the Times. Was that his work or was it possibly the doing of someone who was bent upon counteracting his schemes? The only conceivable motive was that which had been suggested by Sir Henry, that if the family could be scared away a comfortable and permanent home would be secured for the Barrymores. But surely such an explanation as that would be quite inadequate to account for the deep and subtle scheming which seemed to be weaving an invisible net round the young baronet. Holmes himself had said that no more complex case had come to him in all the long series of his sensational investigations. I prayed, as I walked back along the grey, lonely road, that my friend might soon be freed from his preoccupations and able to come down to take this heavy burden of responsibility from my shoulders.
Suddenly my thoughts were interrupted by the sound of running feet behind me and by a voice which called me by name. I turned, expecting to see Dr. Mortimer, but to my surprise it was a stranger who was pursuing me. He was a small, slim, clean-shaven, prim-faced man, flaxen-haired and lean-jawed, between thirty and forty years of age, dressed in a grey suit and wearing a straw hat. A tin box for botanical specimens hung over his shoulder and he carried a green butterfly-net in one of his hands.
“You will, I am sure, excuse my presumption, Dr. Watson,” said he as he came panting up to where I stood. “Here on the moor we are homely folk and do not wait for formal introductions. You may possibly have heard my name from our mutual friend, Mortimer. I am Stapleton, of Merripit House.”
“Your net and box would have told me as much,” said I, “for I knew that Mr. Stapleton was a naturalist. But how did you know me?”
“I have been calling on Mortimer, and he pointed you out to me from the window of his surgery as you passed. As our road lay the same way I thought that I would overtake you and introduce myself. I trust that Sir Henry is none the worse for his journey?”
“He is very well, thank you.”
“We were all rather afraid that after the sad death of Sir Charles the new baronet might refuse to live here. It is asking much of a wealthy man to come down and bury himself in a place of this kind, but I need not tell you that it means a very great deal to the countryside. Sir Henry has, I suppose, no superstitious fears in the matter?”
“I do not think that it is likely.”
“Of course you know the legend of the fiend dog which haunts the family?”
“I have heard it.”
“It is extraordinary how credulous the peasants are about here! Any number of them are ready to swear that they have seen such a creature upon the moor.” He spoke with a smile, but I seemed to read in his eyes that he took the matter more seriously. “The story took a great hold upon the imagination of Sir Charles, and I have no doubt that it led to his tragic end.”
“But how?”
“His nerves were so worked up that the appearance of any dog might have had a fatal effect upon his diseased heart. I fancy that he really did see something of the kind upon that last night in the yew alley. I feared that some disaster might occur, for I was very fond of the old man, and I knew that his heart was weak.”
“How did you know that?”
“My friend Mortimer told me.”
“You think, then, that some dog pursued Sir Charles, and that he died of fright in consequence?”
“Have you any better explanation?”
“I have not come to any conclusion.”
“Has Mr. Sherlock Holmes?”
The words took away my breath for an instant but a glance at the placid face and steadfast eyes of my companion showed that no surprise was intended.
“It is useless for us to pretend that we do not know you, Dr. Watson,” said he. “The records of your detective have reached us here, and you could not celebrate him without being known yourself. When Mortimer told me your name he could not deny your identity. If you are here, then it follows that Mr. Sherlock Holmes is interesting himself in the matter, and I am naturally curious to know what view he may take.”
“I am afraid that I cannot answer that question.”
“May I ask if he is going to honour us with a visit himself?”
“He cannot leave town at present. He has other cases which engage his attention.”
“What a pity! He might throw some light on that which is so dark to us. But as to your own researches, if there is any possible way in which I can be of service to you I trust that you will command me. If I had any indication of the nature of your suspicions or how you propose to investigate the case, I might perhaps even now give you some aid or advice.”
“I assure you that I am simply here upon a visit to my friend, Sir Henry, and that I need no help of any kind.”
“Excellent!” said Stapleton. “You are perfectly right to be wary and discreet. I am justly reproved for what I feel was an unjustifiable intrusion, and I promise you that I will not mention the matter again.”
We had come to a point where a narrow grassy path struck off from the road and wound away across the moor. A steep, boulder-sprinkled hill lay upon the right which had in bygone days been cut into a granite quarry. The face which was turned towards us formed a dark cliff, with ferns and brambles growing in its niches. From over a distant rise there floated a grey plume of smoke.
“A moderate walk along this moor-path brings us to Merripit House,” said he. “Perhaps you will spare an hour that I may have the pleasure of introducing you to my sister.”
My first thought was that I should be by Sir Henry’s side. But then I remembered the pile of papers and bills with which his study table was littered. It was certain that I could not help with those. And Holmes had expressly said that I should study the neighbours upon the moor. I accepted Stapleton’s invitation, and we turned together down the path.
“It is a wonderful place, the moor,” said he, looking round over the undulating downs, long green rollers, with crests of jagged granite foaming up into fantastic surges. “You never tire of the moor. You cannot think the wonderful secrets which it contains. It is so vast, and so barren, and so mysterious.”
“You know it well, then?”
“I have only been here two years. The residents would call me a newcomer. We came shortly after Sir Charles settled. But my tastes led me to explore every part of the country round, and I should think that there are few men who know it better than I do.”
“Is it hard to know?”
“Very hard. You see, for example, this great plain to the north here with the queer hills breaking out of it. Do you observe anything remarkable about that?”
“It would be a rare place for a gallop.”
“You would naturally think so and the thought has cost several their lives before now. You notice those bright green spots scattered thickly over it?”
“Yes, they seem more fertile than the rest.”
Stapleton laughed. “That is the great Grimpen Mire,” said he. “A false step yonder means death to man or beast. Only yesterday I saw one of the moor ponies wander into it. He never came out. I saw his head for quite a long time craning out of the bog-hole, but it sucked him down at last. Even in dry seasons it is a danger to cross it, but after these autumn rains it is an awful place. And yet I can find my way to the very heart of it and return alive. By George, there is another of those miserable ponies!”
Something brown was rolling and tossing among the green sedges. Then a long, agonised, writhing neck shot upward and a dreadful cry echoed over the moor. It turned me cold with horror, but my companion’s nerves seemed to be stronger than mine.
“It’s gone!” said he. “The mire has him. Two in two days, and many more, perhaps, for they get in the way of going there in the dry weather and never know the difference until the mire has them in its clutches. It’s a bad place, the great Grimpen Mire.”
“And you say you can penetrate it?”
“Yes, there are one or two paths which a very active man can take. I have found them out.”
“But why should you wish to go into so horrible a place?”
“Well, you see the hills beyond? They are really islands cut off on all sides by the impassable mire, which has crawled round them in the course of years. That is where the rare plants and the butterflies are, if you have the wit to reach them.”
“I shall try my luck some day.”
He looked at me with a surprised face. “For God’s sake put such an idea out of your mind,” said he. “Your blood would be upon my head. I assure you that there would not be the least chance of your coming back alive. It is only by remembering certain complex landmarks that I am able to do it.”
“Halloa!” I cried. “What is that?”
A long, low moan, indescribably sad, swept over the moor. It filled the whole air, and yet it was impossible to say whence it came. From a dull murmur it swelled into a deep roar, and then sank back into a melancholy, throbbing murmur once again. Stapleton looked at me with a curious expression in his face.
“Queer place, the moor!” said he.
“But what is it?”
“The peasants say it is the Hound of the Baskervilles calling for its prey. I’ve heard it once or twice before, but never quite so loud.”
I looked round, with a chill of fear in my heart, at the huge swelling plain, mottled with the green patches of rushes. Nothing stirred over the vast expanse save a pair of ravens, which croaked loudly from a tor behind us.
“You are an educated man. You don’t believe such nonsense as that?” said I. “What do you think is the cause of so strange a sound?”
“Bogs make queer noises sometimes. It’s the mud settling, or the water rising, or something.”
“No, no, that was a living voice.”
“Well, perhaps it was. Did you ever hear a bittern booming?”
“No, I never did.”
“It’s a very rare bird-practically extinct-in England now, but all things are possible upon the moor. Yes, I should not be surprised to learn that what we have heard is the cry of the last of the bitterns.”
“It’s the weirdest, strangest thing that ever I heard in my life.”
“Yes, it’s rather an uncanny place altogether. Look at the hillside yonder. What do you make of those?”
The whole steep slope was covered with grey circular rings of stone, a score of them at least.
“What are they? Sheep-pens?”
“No, they are the homes of our worthy ancestors. Prehistoric man lived thickly on the moor, and as no one in particular has lived there since, we find all his little arrangements exactly as he left them. These are his wigwams with the roofs off. You can even see his hearth and his couch if you have the curiosity to go inside.”
“But it is quite a town. When was it inhabited?”
“Neolithic man-no date.”
“What did he do?”
“He grazed his cattle on these slopes, and he learned to dig for tin when the bronze sword began to supersede the stone axe. Look at the great trench in the opposite hill. That is his mark. Yes, you will find some very singular points about the moor, Dr. Watson. Oh, excuse me an instant! It is surely Cyclopides.”
A small fly or moth had fluttered across our path, and in an instant Stapleton was rushing with extraordinary energy and speed in pursuit of it. To my dismay the creature flew straight for the great mire, and my acquaintance never paused for an instant, bounding from tuft to tuft behind it, his green net waving in the air. His grey clothes and jerky, zigzag, irregular progress made him not unlike some huge moth himself. I was standing watching his pursuit with a mixture of admiration for his extraordinary activity and fear lest he should lose his footing in the treacherous mire, when I heard the sound of steps and, turning round, found a woman near me upon the path. She had come from the direction in which the plume of smoke indicated the position of Merripit House, but the dip of the moor had hid her until she was quite close.
I could not doubt that this was the Miss Stapleton of whom I had been told, since ladies of any sort must be few upon the moor, and I remembered that I had heard someone describe her as being a beauty. The woman who approached me was certainly that, and of a most uncommon type. There could not have been a greater contrast between brother and sister, for Stapleton was neutral tinted, with light hair and grey eyes, while she was darker than any brunette whom I have seen in England-slim, elegant, and tall. She had a proud, finely cut face, so regular that it might have seemed impassive were it not for the sensitive mouth and the beautiful dark, eager eyes. With her perfect figure and elegant dress she was, indeed, a strange apparition upon a lonely moorland path. Her eyes were on her brother as I turned, and then she quickened her pace towards me. I had raised my hat and was about to make some explanatory remark when her own words turned all my thoughts into a new channel.
“Go back!” she said. “Go straight back to London, instantly.”
I could only stare at her in stupid surprise. Her eyes blazed at me, and she tapped the ground impatiently with her foot.
“Why should I go back?” I asked.
“I cannot explain.” She spoke in a low, eager voice, with a curious lisp in her utterance. “But for God’s sake do what I ask you. Go back and never set foot upon the moor again.”
“But I have only just come.”
“Man, man!” she cried. “Can you not tell when a warning is for your own good? Go back to London! Start tonight! Get away from this place at all costs! Hush, my brother is coming! Not a word of what I have said. Would you mind getting that orchid for me among the mare’s-tails yonder? We are very rich in orchids on the moor, though, of course, you are rather late to see the beauties of the place.”
Stapleton had abandoned the chase and came back to us breathing hard and flushed with his exertions.
“Halloa, Beryl!” said he, and it seemed to me that the tone of his greeting was not altogether a cordial one.
“Well, Jack, you are very hot.”
“Yes, I was chasing a Cyclopides. He is very rare and seldom found in the late autumn. What a pity that I should have missed him!” He spoke unconcernedly, but his small light eyes glanced incessantly from the girl to me.
“You have introduced yourselves, I can see.”
“Yes. I was telling Sir Henry that it was rather late for him to see the true beauties of the moor.”
“Why, who do you think this is?”
“I imagine that it must be Sir Henry Baskerville.”
“No, no,” said I. “Only a humble commoner, but his friend. My name is Dr. Watson.”
A flush of vexation passed over her expressive face. “We have been talking at cross purposes,” said she.
“Why, you had not very much time for talk,” her brother remarked with the same questioning eyes.
“I talked as if Dr. Watson were a resident instead of being merely a visitor,” said she. “It cannot much matter to him whether it is early or late for the orchids. But you will come on, will you not, and see Merripit House?”
A short walk brought us to it, a bleak moorland house, once the farm of some grazier in the old prosperous days, but now put into repair and turned into a modern dwelling. An orchard surrounded it, but the trees, as is usual upon the moor, were stunted and nipped, and the effect of the whole place was mean and melancholy. We were admitted by a strange, wizened, rusty-coated old manservant, who seemed in keeping with the house. Inside, however, there were large rooms furnished with an elegance in which I seemed to recognize the taste of the lady. As I looked from their windows at the interminable granite-flecked moor rolling unbroken to the farthest horizon I could not but marvel at what could have brought this highly educated man and this beautiful woman to live in such a place.
“Queer spot to choose, is it not?” said he as if in answer to my thought. “And yet we manage to make ourselves fairly happy, do we not, Beryl?”
“Quite happy,” said she, but there was no ring of conviction in her words.
“I had a school,” said Stapleton. “It was in the north country. The work to a man of my temperament was mechanical and uninteresting, but the privilege of living with youth, of helping to mould those young minds, and of impressing them with one’s own character and ideals was very dear to me. However, the fates were against us. A serious epidemic broke out in the school and three of the boys died. It never recovered from the blow, and much of my capital was irretrievably swallowed up. And yet, if it were not for the loss of the charming companionship of the boys, I could rejoice over my own misfortune, for, with my strong tastes for botany and zoology, I find an unlimited field of work here, and my sister is as devoted to Nature as I am. All this, Dr. Watson, has been brought upon your head by your expression as you surveyed the moor out of our window.”
“It certainly did cross my mind that it might be a little dull-less for you, perhaps, than for your sister.”
“No, no, I am never dull,” said she quickly.
“We have books, we have our studies, and we have interesting neighbours. Dr. Mortimer is a most learned man in his own line. Poor Sir Charles was also an admirable companion. We knew him well and miss him more than I can tell. Do you think that I should intrude if I were to call this afternoon and make the acquaintance of Sir Henry?”
“I am sure that he would be delighted.”
“Then perhaps you would mention that I propose to do so. We may in our humble way do something to make things more easy for him until he becomes accustomed to his new surroundings. Will you come upstairs, Dr. Watson, and inspect my collection of Lepidoptera? I think it is the most complete one in the south-west of England. By the time that you have looked through them lunch will be almost ready.”
But I was eager to get back to my charge. The melancholy of the moor, the death of the unfortunate pony, the weird sound which had been associated with the grim legend of the Baskervilles, all these things tinged my thoughts with sadness. Then on the top of these more or less vague impressions there had come the definite and distinct warning of Miss Stapleton, delivered with such intense earnestness that I could not doubt that some grave and deep reason lay behind it. I resisted all pressure to stay for lunch, and I set off at once upon my return journey, taking the grass-grown path by which we had come.
It seems, however, that there must have been some short cut for those who knew it, for before I had reached the road I was astounded to see Miss Stapleton sitting upon a rock by the side of the track. Her face was beautifully flushed with her exertions and she held her hand to her side.
“I have run all the way in order to cut you off, Dr. Watson,” said she. “I had not even time to put on my hat. I must not stop, or my brother may miss me. I wanted to say to you how sorry I am about the stupid mistake I made in thinking that you were Sir Henry. Please forget the words I said, which have no application whatever to you.”
“But I can’t forget them, Miss Stapleton,” said I. “I am Sir Henry’s friend, and his welfare is a very close concern of mine. Tell me why it was that you were so eager that Sir Henry should return to London.”
“A woman’s whim, Dr. Watson. When you know me better you will understand that I cannot always give reasons for what I say or do.”
“No, no. I remember the thrill in your voice. I remember the look in your eyes. Please, please, be frank with me, Miss Stapleton, for ever since I have been here I have been conscious of shadows all round me. Life has become like that great Grimpen Mire, with little green patches everywhere into which one may sink and with no guide to point the track. Tell me then what it was that you meant, and I will promise to convey your warning to Sir Henry.”
An expression of irresolution passed for an instant over her face, but her eyes had hardened again when she answered me.
“You make too much of it, Dr. Watson,” said she. “My brother and I were very much shocked by the death of Sir Charles. We knew him very intimately, for his favourite walk was over the moor to our house. He was deeply impressed with the curse which hung over the family, and when this tragedy came I naturally felt that there must be some grounds for the fears which he had expressed. I was distressed therefore when another member of the family came down to live here, and I felt that he should be warned of the danger which he will run. That was all which I intended to convey.”
“But what is the danger?”
“You know the story of the hound?”
“I do not believe in such nonsense.”
“But I do. If you have any influence with Sir Henry, take him away from a place which has always been fatal to his family. The world is wide. Why should he wish to live at the place of danger?”
“Because it is the place of danger. That is Sir Henry’s nature. I fear that unless you can give me some more definite information than this it would be impossible to get him to move.”
“I cannot say anything definite, for I do not know anything definite.”
“I would ask you one more question, Miss Stapleton. If you meant no more than this when you first spoke to me, why should you not wish your brother to overhear what you said? There is nothing to which he, or anyone else, could object.”
“My brother is very anxious to have the Hall inhabited, for he thinks it is for the good of the poor folk upon the moor. He would be very angry if he knew that I have said anything which might induce Sir Henry to go away. But I have done my duty now and I will say no more. I must go back, or he will miss me and suspect that I have seen you. Good-bye!” She turned and had disappeared in a few minutes among the scattered boulders, while I, with my soul full of vague fears, pursued my way to Baskerville Hall.