CHƯƠNG NĂM: CHUYẾN ĐI VĨ ĐẠI

Suốt sáu tuần liền, họ dong buồm lướt đi mãi, đi mãi trên mặt biển cuộn sóng, kiên trì bám theo con chim nhạn bay vút trước mũi tàu dẫn đường. Đêm xuống, chim nhạn ngậm một chiếc lồng đèn bé xíu xiu để mọi người không bị mất dấu giữa đêm tối mịt mù; những thủy thủ trên các con tàu đi ngang qua nhìn thấy ánh sáng nhấp nháy ấy đều bảo rằng đó hẳn là một ngôi sao băng vụt sáng.

Càng tiến sâu về phía Nam, tiết trời càng trở nên ấm áp. Vẹt Polynesia, khỉ Chee-Chee và anh bạn cá sấu vô cùng khoan khoái đắm mình dưới ánh nắng chói chang. Chúng mặc sức chạy nhảy tung tăng, cười đùa rộn rã và liên tục ngóng cổ qua mạn tàu xem đã thấy bóng dáng châu Phi đâu chưa.

Trái lại, lợn, chó và cú Too-Too thì rệu rã người, chẳng làm được việc gì dưới cái nóng hầm hập này. Cả bọn chỉ biết ngồi yên ở đuôi tàu, thu mình dưới bóng râm của một chiếc thùng gỗ lớn, thè lưỡi thở hổn hển và uống từng ngụm nước chanh.

Riêng vịt Dab-Dab lại có cách giải nhiệt cho riêng mình bằng việc nhảy ùm xuống biển và bơi thong thả theo sau đuôi tàu. Thỉnh thoảng, khi cảm thấy đỉnh đầu nóng ran quá đỗi, cô nàng lại ngụp lặn tuốt xuống dưới gầm tàu rồi ngoi lên ở phía mạn bên kia. Tiện thể, cô nàng cũng thường trổ tài bắt cá trích vào mỗi ngày thứ Ba và thứ Sáu-đó là những ngày cả đoàn chuyển sang ăn cá để dành thịt bò cho chặng đường dài phía trước.

Lúc tàu tiến đến gần vùng Xích đạo, mọi người bắt gặp một đàn cá chuồn đang hối hả lướt tới. Bọn cá ríu rít hỏi vẹt xem đây có đúng là tàu của bác sĩ Dolittle không. Khi cô nàng gật đầu xác nhận, bầy cá liền vui vẻ cất lời, bảo rằng chúng mừng rỡ biết bao, bởi lũ khỉ ở châu Phi đang rất lo lắng sợ rằng ông sẽ chẳng bao giờ đến kịp. Polynesia bèn hỏi bầy cá xem còn cách đích đến bao xa; những chú cá chuồn mau mắn đáp rằng chỉ còn vỏn vẹn năm mươi lăm dặm nữa thôi là chạm đến bờ biển châu Phi rồi.

Lần khác, cả một đàn cá heo thi nhau bật nhảy vút qua những ngọn sóng nhấp nhô tiến lại gần tàu; chúng cùng lao xao hỏi Polynesia xem đây có phải là con tàu của vị bác sĩ lừng danh hay không. Nghe vẹt gật đầu xác nhận, chúng liền hỏi thăm xem bác sĩ có cần lấy thêm chút gì cho chuyến hành trình không.

Và Polynesia lên tiếng đáp: "Có chứ. Chúng tôi đã cạn sạch hành tây¹ mất rồi."

"Có một hòn đảo nằm cách đây không xa," đàn cá heo đáp lời, "nơi đám hành tây dại mọc lên rất cao và xanh tốt. Cô cứ đi thẳng nhé-chúng tôi sẽ rẽ qua đó hái một ít rồi nhanh chóng đuổi theo cô."

Thế là đàn cá heo thoắt cái lao đi qua làn nước biển. Và cũng chẳng bao lâu sau, vẹt lại thấy chúng bơi đến từ phía sau, kéo theo hàng mớ hành tây đựng trong những tấm lưới lớn bện bằng rong biển.

Chiều hôm sau, khi bóng chiều tà đang dần buông xuống, bác sĩ cất tiếng:

"Chee-Chee này, cậu lấy giúp tôi chiếc kính viễn vọng nào. Con tàu của chúng ta sắp cập bến rồi. Chỉ một loáng nữa thôi là bờ biển châu Phi sẽ hiện ra trước mắt."

Và quả nhiên, chừng nửa giờ sau, họ lờ mờ thấy thứ gì đó ở phía trước có vẻ như là đất liền. Nhưng trời cứ tối dần, tối dần khiến chẳng ai dám chắc chắn.

Đột nhiên, một cơn bão lớn ập đến cùng sấm chớp đùng đoàng. Gió rít gào thét; mưa trút xuống xối xả; và những con sóng bạc đầu dâng cao đến mức đánh ập qua cả boong tàu.

Chợt một tiếng "RẦM" chát chúa vang lên! Con tàu khựng lại rồi lật nghiêng sang một bên.

"Có chuyện gì thế?" bác sĩ hỏi khi vừa từ hầm tàu bước lên.

"Tôi cũng không rõ nữa," vẹt Polynesia đáp; "nhưng tôi nghĩ chúng ta bị đắm tàu rồi. Bác sĩ bảo vịt lặn ra ngoài xem sao đi."

Nghe vậy, Dab-Dab lập tức ngụp lặn dưới những con sóng dữ. Vừa ngoi lên mặt nước, cô nàng lên tiếng báo rằng con tàu đã tông trúng một tảng đá ngầm; đáy tàu bị thủng một lỗ to tướng; nước biển đang ồ ạt tràn vào và con tàu đang chìm rất nhanh.

"Hẳn là chúng ta đã đâm sầm vào châu Phi rồi," bác sĩ thốt lên. "Trời đất ơi, trời đất ơi!-Chà-tất cả chúng ta đành bơi vào bờ thôi."

Ngặt nỗi, khỉ Chee-Chee và lợn Gub-Gub lại chẳng hề biết bơi.

"Mau lôi cuộn dây thừng ra đây!" Polynesia kêu to. "Tôi đã bảo ông là thế nào nó cũng có lúc dùng đến mà. Vịt đâu rồi? Lại đây nào, Dab-Dab. Ngậm lấy đầu dây này, bay vút vào bờ rồi buộc chặt nó vào một thân cây cọ nhé; còn chúng tôi sẽ giữ đầu dây bên kia ở trên tàu. Sau đó, những ai không rành bơi lội cứ việc đu dọc theo sợi dây cho đến khi đặt chân lên đất liền. Đó là thứ người ta gọi là 'dây cứu sinh' đấy."

"Hẳn là chúng ta đã đâm sầm vào châu Phi rồi"

Nhờ sáng kiến ấy, cả bọn đều vào bờ bình an vô sự-kẻ thì tự bơi, người thì sải cánh bay; còn những ai đu bám dọc theo sợi dây thì mang theo luôn cả chiếc rương lẫn túi xách của bác sĩ.

Riêng con tàu thì đã hỏng bét-với một lỗ thủng to tướng dưới đáy; và chẳng mấy chốc, những con sóng hung hãn đã đập nó vỡ vụn vào các vách đá, chỉ còn trơ lại những mảnh ván gỗ lênh đênh trôi dạt khắp nơi.

Lên đến bờ, cả bọn đi vào trú ẩn trong một hang động khô ráo và sạch sẽ nằm tít trên vách đá cao, ngồi đợi bão tan.

Khi mặt trời ló rạng vào sáng hôm sau, cả đoàn đi xuống bãi cát phơi nắng cho khô ráo.

"Ôi Châu Phi!" Polynesia thở dài. "Được trở về thật tốt biết bao. Cứ thử nghĩ mà xem-tính đến ngày mai là chẵn một trăm sáu mươi chín năm kể từ lần cuối tôi đặt chân đến đây đấy! Ấy vậy mà nơi này chẳng mảy may thay đổi!-Vẫn là những rặng cọ quen thuộc ấy; vẫn là dải đất màu đỏ ấy; và vẫn là lũ kiến đen ấy! Quả thực, chẳng đâu sánh bằng quê nhà!"

Và rồi, những người bạn khác chợt nhận ra đôi mắt cô nàng đang rưng rưng nước mắt-cô vẹt đã quá đỗi sung sướng khi lại được trông thấy cố hương một lần nữa.

Chính lúc đó, bác sĩ chợt nhận ra mình đã mất chiếc mũ chóp cao; bởi nó đã bị gió thổi bay xuống biển đêm qua. Thế là, Dab-Dab vỗ cánh bay đi tìm. Và chẳng bao lâu sau, cô nàng đã nom thấy chiếc mũ trôi dạt phía xa xa, bập bềnh trên sóng nước trông hệt như một chiếc thuyền đồ chơi nhỏ bé.

Khi chao liệng xuống để quắp chiếc mũ lên, cô vịt phát hiện ra một chú chuột trắng đang ngồi bên trong, vô cùng hoảng sợ.

"Cậu làm gì ở đây vậy?" cô vịt lên tiếng. "Cậu đã được dặn là phải ở nhà bên Puddleby cơ mà."

"Tôi không muốn bị bỏ lại đâu," chú chuột lí nhí đáp. "Tôi cũng muốn biết châu Phi trông ra sao-tôi còn cả họ hàng ở bên đó nữa. Thế nên, tôi đã lẻn vào đống hành lý và được khuân lên tàu cùng đám bánh quy cứng². Khi con tàu chìm nghỉm, tôi đã vô cùng hoảng sợ-vì tôi đâu có bơi được xa. Tôi đã cố bơi được chừng nào hay chừng ấy, nhưng rồi chẳng mấy chốc tôi đã rã rời chân tay và đinh ninh rằng mình sắp chìm lỉm. Thế rồi, ngay đúng khoảnh khắc ấy, chiếc mũ của ông lão bỗng trôi ngang qua; vậy là tôi liền chui ngay vào trong vì không muốn bị chết đuối."

Và thế là, cô vịt quắp chiếc mũ có chú chuột đang thu mình bên trong bay về phía bờ cát, mang về cho bác sĩ. Cả hội xúm lại để xem sự tình.

"Đó chính là thứ mà người ta vẫn hay gọi là 'kẻ đi lậu vé' đấy," cô vẹt nói.

Một lát sau, giữa lúc cả bọn đang tìm một chỗ trong chiếc rương cho chú chuột trắng nằm, khỉ Chee-Chee bỗng lên tiếng:

"Suỵt! Tôi nghe có tiếng bước chân đang tiến lại từ trong rừng!"

Tất cả lập tức ngừng nói chuyện và lắng nghe. Chẳng mấy chốc, một người đàn ông da đen từ giữa những tán cây rậm rạp bước ra, lên tiếng hỏi xem họ đang làm gì ở chốn này.

"Tôi chui tọt vào trong vì chẳng muốn bị chết đuối"

"Tên tôi là John Dolittle - một bác sĩ y khoa," vị bác sĩ đáp lời. "Tôi được mời đến tận châu Phi để chữa bệnh cho họ nhà khỉ."

"Tất cả các người phải theo tôi đi yết kiến Đức vua," người đàn ông da đen nói.

"Đức vua nào cơ chứ?" bác sĩ hỏi lại, bởi ông chẳng hề muốn lãng phí thêm giây phút nào nữa.

"Đức vua của vương quốc Jolliginki," người đàn ông đáp. "Toàn bộ vùng đất này đều thuộc quyền cai quản của ngài; và bất kỳ kẻ lạ mặt nào cũng phải được dẫn giải đến trình diện trước mặt ngài. Hãy đi theo tôi."

Thế là cả đoàn đành thu dọn mớ hành lý rồi đi theo người đàn ông, rảo bước đi sâu vào khu rừng rậm rạp.

THE FIFTH CHAPTER THE GREAT JOURNEY

NOW for six whole weeks they went sailing on and on, over the rolling sea, following the swallow who flew before the ship to show them the way. At night she carried a tiny lantern, so they should not miss her in the dark; and the people on the other ships that passed said that the light must be a shooting star.

As they sailed further and further into the South, it got warmer and warmer. Polynesia, Chee-Chee and the crocodile enjoyed the hot sun no end. They ran about laughing and looking over the side of the ship to see if they could see Africa yet.

But the pig and the dog and the owl, Too-Too, could do nothing in such weather, but sat at the end of the ship in the shade of a big[38] barrel, with their tongues hanging out, drinking lemonade.

Dab-Dab, the duck, used to keep herself cool by jumping into the sea and swimming behind the ship. And every once in a while, when the top of her head got too hot, she would dive under the ship and come up on the other side. In this way, too, she used to catch herrings on Tuesdays and Fridays-when everybody on the boat ate fish to make the beef last longer.

When they got near to the Equator they saw some flying-fishes coming towards them. And the fishes asked the parrot if this was Doctor Dolittle’s ship. When she told them it was, they said they were glad, because the monkeys in Africa were getting worried that he would never come. Polynesia asked them how many miles they had yet to go; and the flying-fishes said it was only fifty-five miles now to the coast of Africa.

And another time a whole school of porpoises came dancing through the waves; and they too asked Polynesia if this was the ship of the famous[39] doctor. And when they heard that it was, they asked the parrot if the Doctor wanted anything for his journey.

And Polynesia said, “Yes. We have run short of onions.”

“There is an island not far from here,” said the porpoises, “where the wild onions grow tall and strong. Keep straight on-we will get some and catch up to you.”

So the porpoises dashed away through the sea. And very soon the parrot saw them again, coming up behind, dragging the onions through the waves in big nets made of seaweed.

The next evening, as the sun was going down, the Doctor said,

“Get me the telescope, Chee-Chee. Our journey is nearly ended. Very soon we should be able to see the shores of Africa.”

And about half an hour later, sure enough, they thought they could see something in front that might be land. But it began to get darker and darker and they couldn’t be sure.

Then a great storm came up, with thunder[40] and lightning. The wind howled; the rain came down in torrents; and the waves got so high they splashed right over the boat.

Presently there was a big BANG! The ship stopped and rolled over on its side.

“What’s happened?” asked the Doctor, coming up from downstairs.

“I’m not sure,” said the parrot; “but I think we’re ship-wrecked. Tell the duck to get out and see.”

So Dab-Dab dived right down under the waves. And when she came up she said they had struck a rock; there was a big hole in the bottom of the ship; the water was coming in; and they were sinking fast.

“We must have run into Africa,” said the Doctor. “Dear me, dear me!-Well-we must all swim to land.”

But Chee-Chee and Gub-Gub did not know how to swim.

“Get the rope!” said Polynesia. “I told you it would come in handy. Where’s that duck? Come here, Dab-Dab. Take this end of the rope, fly to the shore and tie it on to a palm-tree;[41] and we’ll hold the other end on the ship here. Then those that can’t swim must climb along the rope till they reach the land. That’s what you call a ‘life-line.’”

“‘We must have run into Africa’”

So they all got safely to the shore-some swimming, some flying; and those that climbed along the rope brought the Doctor’s trunk and hand-bag with them.

But the ship was no good any more-with the[42] big hole in the bottom; and presently the rough sea beat it to pieces on the rocks and the timbers floated away.

Then they all took shelter in a nice dry cave they found, high up in the cliffs, till the storm was over.

When the sun came out next morning they went down to the sandy beach to dry themselves.

“Dear old Africa!” sighed Polynesia. “It’s good to get back. Just think-it’ll be a hundred and sixty-nine years to-morrow since I was here! And it hasn’t changed a bit!-Same old palm-trees; same old red earth; same old black ants! There’s no place like home!”

And the others noticed she had tears in her eyes-she was so pleased to see her country once again.

Then the Doctor missed his high hat; for it had been blown into the sea during the storm. So Dab-Dab went out to look for it. And presently she saw it, a long way off, floating on the water like a toy-boat.

When she flew down to get it, she found one[43] of the white mice, very frightened, sitting inside it.

“What are you doing here?” asked the duck. “You were told to stay behind in Puddleby.”

“I didn’t want to be left behind,” said the mouse. “I wanted to see what Africa was like-I have relatives there. So I hid in the baggage and was brought on to the ship with the hard-tack. When the ship sank I was terribly frightened-because I cannot swim far. I swam as long as I could, but I soon got all exhausted and thought I was going to sink. And then, just at that moment, the old man’s hat came floating by; and I got into it because I did not want to be drowned.”

So the duck took up the hat with the mouse in it and brought it to the Doctor on the shore. And they all gathered round to have a look.

“That’s what you call a ‘stowaway,’” said the parrot.

Presently, when they were looking for a place in the trunk where the white mouse could travel comfortably, the monkey, Chee-Chee, suddenly said,

[44]

“Sh! I hear footsteps in the jungle!”

They all stopped talking and listened. And soon a black man came down out of the woods and asked them what they were doing there.

“‘I got into it because I did not want to be drowned’”

“My name is John Dolittle-M.D.,” said the Doctor. “I have been asked to come to Africa to cure the monkeys who are sick.”

[45]

“You must all come before the King,” said the black man.

“What king?” asked the Doctor, who didn’t want to waste any time.

“The King of the Jolliginki,” the man answered. “All these lands belong to him; and all strangers must be brought before him. Follow me.”

So they gathered up their baggage and went off, following the man through the jungle.

[46]
[47]