CHƯƠNG SÁU: POLYNESIA VÀ NHÀ VUA

Đi xuyên qua khu rừng rậm rạp được một đoạn ngắn, cả đoàn tiến tới một bãi đất rộng rãi, quang đãng. Tại đây, hiện ra trước mắt họ là cung điện của nhà vua được đắp bằng bùn.
Đó là nơi nhà vua chung sống cùng Hoàng hậu Ermintrude và cậu con trai, Hoàng tử Bumpo. Lúc này, Hoàng tử đang bắt cá hồi bên bờ sông. Còn Nhà vua và Hoàng hậu thì ngồi nghỉ dưới một chiếc ô lớn ngay trước cửa cung điện. Hoàng hậu Ermintrude đang say giấc.
Khi bác sĩ tiến đến cung điện, nhà vua cất tiếng hỏi ngài đến đây có việc gì. Bác sĩ bèn giải thích lý do ngài tới châu Phi.
"Nhà ngươi không được phép đi qua vùng đất của ta," nhà vua nói. "Nhiều năm về trước, từng có một gã da trắng cập bến nơi này, và ta đã tiếp đón hắn vô cùng nồng hậu. Nhưng rồi hắn đền đáp lại bằng cách đào đất để lấy vàng bạc, giết voi rừng để lấy ngà1, rồi dong buồm bỏ trốn-thậm chí chẳng màng để lại một lời 'Cảm ơn' Từ nay về sau, sẽ không một kẻ da trắng nào được phép bước chân qua xứ sở Jolliginki2 này nữa."

"Và Hoàng hậu Ermintrude đang ngủ gật"
Nói đoạn, nhà vua quay sang ra lệnh cho mấy thị vệ da đen đứng cạnh đó: "Hãy lôi gã lang băm này đi-cùng với tất cả đám thú vật của hắn, và tống cổ chúng vào nhà ngục kiên cố nhất của ta."
Thế là sáu thị vệ da đen đưa bác sĩ cùng đám thú cưng đi, nhốt tất cả vào một nhà ngục bằng đá. Căn ngục chỉ có độc một ô cửa sổ bé tí xíu, nằm tít trên cao, chắn bằng những song sắt; còn cánh cửa chính thì dày cộp và kiên cố vô cùng.
Tất cả bọn họ đều rất buồn bã; và chú lợn Gub-Gub bắt đầu thút thít. Nhưng Chee-Chee bảo sẽ đánh đòn em nếu em cứ tiếp tục tạo ra thứ âm thanh khủng khiếp ấy; thế là chú lợn đành im lặng.
"Tất cả chúng ta đều ở đây cả chứ?" bác sĩ cất tiếng hỏi, sau khi mắt ông đã dần quen với thứ ánh sáng lờ mờ trong ngục.
"Vâng, tôi đoán vậy," cô vịt đáp lời rồi bắt đầu lẩm nhẩm đếm.
"Polynesia đâu rồi?" cá sấu thắc mắc. "Cô ấy không có ở đây."
"Cậu có chắc không?" bác sĩ ngạc nhiên. "Tìm lại xem nào. Polynesia! Polynesia! Cô đâu rồi?"
"Tôi đoán cô ấy đã chuồn êm rồi," cá sấu càu nhàu. "Chà, đúng là bản tính của cô ấy!-Cứ bạn bè gặp rắc rối là lỉnh ngay vào rừng trốn mất tăm."
"Tôi chẳng phải loại chim chóc như thế nhé," cô vẹt lên tiếng, lồm cồm bò ra khỏi chiếc túi ở vạt đuôi tôm trên áo khoác3 của bác sĩ. "Mọi người thấy đấy, tôi đủ nhỏ để lách qua mấy song sắt cửa sổ kia; và tôi e rằng thay vì nhốt chung ở đây thì họ sẽ tống tôi vào lồng mất. Thế nên lúc nhà vua đang bận nói chuyện, tôi đã lẻn vào túi áo của bác sĩ-và tôi ở đây! Người ta gọi đó là 'mưu trí' đấy," cô nói, lấy mỏ vuốt vuốt lại bộ lông cho mượt mà.
"Trời đất ơi!" bác sĩ kêu lên. "Cô còn may là tôi chưa ngồi lên cô đấy."
"Giờ thì nghe này," Polynesia thì thầm, "tối nay, ngay khi màn đêm buông xuống, tôi sẽ lách qua những song sắt trên cửa sổ kia rồi bay sang cung điện. Và rồi-mọi người cứ chờ mà xem-tôi sẽ mau chóng tìm ra cách khiến nhà vua phải thả tất cả chúng ta ra ngoài."
"Ồ, cô thì có thể giúp được gì cho bọn cháu kia chứ?" Gub-Gub hếch mõm lên bĩu môi và lại bắt đầu sụt sùi khóc. "Cô cũng chỉ là một con chim thôi mà!"
"Khá đúng đấy," cô vẹt đáp. "Nhưng cậu đừng có quên rằng dù chỉ là một con chim, tôi lại có thể nói tiếng người-và tôi hiểu đám người da đen này."
Thế rồi đêm đó, khi ánh trăng chiếu qua rặng cọ, mọi người đều đã ngủ, cô vẹt lách mình qua song sắt nhà lao, bay về phía cung điện. Một quả bóng tennis đã làm vỡ ô kính nơi phòng chứa thức ăn từ tuần trước; Polynesia bèn chui tọt qua cái lỗ thủng ấy.
Cô nghe rõ tiếng ngáy của Hoàng tử Bumpo từ phòng ngủ phía sau cung điện. Thế rồi, cô khẽ khàng nhón từng bước lên cầu thang, tiến thẳng đến trước phòng ngủ của nhà vua. Cô nhẹ nhàng hé cửa, nhìn trộm vào bên trong.
Đêm đó, Hoàng hậu đã đi khiêu vũ ở nhà người anh họ; chỉ còn lại nhà vua đang nằm ngủ say trên giường.
Polynesia rón rén bò vào, vô cùng cẩn trọng, rồi lẻn ngay xuống gầm giường.
Đoạn, cô cất tiếng ho-giống y đúc cái hắng giọng quen thuộc của bác sĩ Dolittle. Polynesia có thể bắt chước giọng của bất cứ ai.
Nhà vua hé mắt, ngái ngủ nói: "Là nàng đó ư, Ermintrude?" (Ông ta đinh ninh rằng Hoàng hậu đã đi khiêu vũ về.)
Thế nhưng, cô vẹt lại tiếp tục ho-lần này lớn hơn, hệt như tiếng của một người đàn ông trưởng thành. Nhà vua ngồi bật dậy, nói: "Ai đó?"
"Ta là bác sĩ Dolittle," cô vẹt đáp lại-cái giọng điệu không lẫn vào đâu được của bác sĩ.
"Ngươi đang làm gì trong phòng ngủ của ta?" nhà vua nói. "Sao ngươi dám trốn khỏi nhà ngục! Ngươi đang trốn ở đâu?-Sao ta không thấy mặt mũi ngươi đâu."

"'Ai đó?'"
Nhưng đáp lại chỉ là tiếng cười-một tràng cười thật dài, trầm ấm và sảng khoái, hệt như điệu cười đặc trưng của bác sĩ.
"Ngừng cười và bước ra đây, để ta còn thấy ngươi," nhà vua nói.
"Nhà vua thật là ngốc nghếch!" Polynesia lên tiếng. "Nhà vua quên béng mất rằng nhà vua đang nói chuyện với John Dolittle, Bác sĩ Y khoa-người đàn ông vĩ đại nhất cõi đời này rồi sao? Tất nhiên nhà vua làm sao mà thấy ta được. Ta đã tàng hình rồi. Trên đời này có chuyện gì mà ta không làm được cơ chứ. Giờ thì nghe đây: Đêm nay ta đến đây là để cảnh báo nhà vua. Nếu nhà vua không chịu để ta và bầy thú của ta đi qua vương quốc, ta sẽ khiến cả nhà vua lẫn muôn dân trăm họ phải mắc bệnh hệt như lũ khỉ kia. Bởi lẽ ta có thể chữa cho người ta khỏe lại, và ta cũng có thể làm cho bất kỳ ai đổ bệnh-chỉ bằng một cái nhấc ngón tay út. Hãy mau sai lính gác đi mở cửa ngục, bằng không nhà vua sẽ phải mắc bệnh quai bị trước cả khi mặt trời mọc trên những ngọn đồi xứ Jolliginki."
Nghe đến đây, nhà vua rất sợ hãi, toàn thân bắt đầu run rẩy.
"Bác sĩ," ông ta van nài, "tôi xin nghe theo mọi điều ngài nói. Làm ơn, xin ngài đừng nhấc ngón tay út lên nhé!" Dứt lời, ông ta vội bước khỏi giường, chạy đi sai lính mở cửa ngục.
Ngay khi ông ta vừa khuất bóng, Polynesia khẽ khàng bò xuống cầu thang rồi lẻn ra khỏi cung điện qua ô cửa sổ của phòng chứa thức ăn.
Thế nhưng, đúng lúc Hoàng hậu mở khóa bước vào bằng cửa sau, bà đã bắt gặp cảnh cô vẹt chui tọt ra ngoài qua một tấm kính vỡ. Vừa thấy nhà vua quay lại giường, bà liền kể hết cho ông nghe những gì mình vừa nhìn thấy.
Nhà vua tức thì nhận ra mình đã mắc lừa, ông ta rất tức giận. Không chần chừ, ông ta vội vã quay lại nhà ngục.
Nhưng mọi thứ đã quá muộn. Cánh cửa ngục mở toang. Bên trong trống không. Bác sĩ cùng tất cả đám thú cưng của ông đã không cánh mà bay.
-
Chi tiết này phản ánh bối cảnh lịch sử có thật vào thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, khi những nhà thám hiểm và thực dân châu Âu đến châu Phi khai thác tài nguyên thiên nhiên (vàng, kim cương) và săn bắt động vật hoang dã để lấy ngà, gây ra nhiều tổn thất cho vùng đất và con người bản địa. ↩
-
Jolliginki là một vương quốc châu Phi hư cấu do tác giả Hugh Lofting sáng tạo ra cho câu chuyện, hoàn toàn không có thật trên bản đồ thế giới. ↩
-
Áo khoác đuôi tôm (tailcoat) là trang phục nam trang trọng phổ biến vào thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, có phần vạt áo phía sau xẻ dài giống như đuôi chim én. Ở phần vạt áo sau này đôi khi được may thêm một chiếc túi nhỏ giấu kín. ↩
THE SIXTH CHAPTER POLYNESIA AND THE KING

WHEN they had gone a little way through the thick forest, they came to a wide, clear space; and they saw the King’s palace which was made of mud.
This was where the King lived with his Queen, Ermintrude, and their son, Prince Bumpo. The Prince was away fishing for salmon in the river. But the King and Queen were sitting under an umbrella before the palace door. And Queen Ermintrude was asleep.
When the Doctor had come up to the palace the King asked him his business; and the Doctor told him why he had come to Africa.
“You may not travel through my lands,” said the King. “Many years ago a white man came[48] to these shores; and I was very kind to him. But after he had dug holes in the ground to get the gold, and killed all the elephants to get their ivory tusks, he went away secretly in his ship- without so much as saying ‘Thank you.’ Never again shall a white man travel through the lands of Jolliginki.”

“And Queen Ermintrude was asleep”
Then the King turned to some of the black men who were standing near and said, “Take[49] away this medicine-man-with all his animals, and lock them up in my strongest prison.”
So six of the black men led the Doctor and all his pets away and shut them up in a stone dungeon. The dungeon had only one little window, high up in the wall, with bars in it; and the door was strong and thick.
Then they all grew very sad; and Gub-Gub, the pig, began to cry. But Chee-Chee said he would spank him if he didn’t stop that horrible noise; and he kept quiet.
“Are we all here?” asked the Doctor, after he had got used to the dim light.
“Yes, I think so,” said the duck and started to count them.
“Where’s Polynesia?” asked the crocodile. “She isn’t here.”
“Are you sure?” said the Doctor. “Look again. Polynesia! Polynesia! Where are you?”
“I suppose she escaped,” grumbled the crocodile. “Well, that’s just like her!-Sneaked off into the jungle as soon as her friends got into trouble.”
[50]
“I’m not that kind of a bird,” said the parrot, climbing out of the pocket in the tail of the Doctor’s coat. “You see, I’m small enough to get through the bars of that window; and I was afraid they would put me in a cage instead. So while the King was busy talking, I hid in the Doctor’s pocket-and here I am! That’s what you call a ‘ruse,’” she said, smoothing down her feathers with her beak.
“Good Gracious!” cried the Doctor. “You’re lucky I didn’t sit on you.”
“Now listen,” said Polynesia, “to-night, as soon as it gets dark, I am going to creep through the bars of that window and fly over to the palace. And then-you’ll see-I’ll soon find a way to make the King let us all out of prison.”
“Oh, what can you do?” said Gub-Gub, turning up his nose and beginning to cry again. “You’re only a bird!”
“Quite true,” said the parrot. “But do not forget that although I am only a bird, I can talk like a man-and I know these darkies.”
So that night, when the moon was shining through the palm-trees and all the King’s men[51] were asleep, the parrot slipped out through the bars of the prison and flew across to the palace. The pantry window had been broken by a tennis ball the week before; and Polynesia popped in through the hole in the glass.
She heard Prince Bumpo snoring in his bedroom at the back of the palace. Then she tip-toed up the stairs till she came to the King’s bedroom. She opened the door gently and peeped in.
The Queen was away at a dance that night at her cousin’s; but the King was in bed fast asleep.
Polynesia crept in, very softly, and got under the bed.
Then she coughed-just the way Doctor Dolittle used to cough. Polynesia could mimic any one.
The King opened his eyes and said sleepily: “Is that you, Ermintrude?” (He thought it was the Queen come back from the dance.)
Then the parrot coughed again-loud, like a man. And the King sat up, wide awake, and said, “Who’s that?”
[52]
“I am Doctor Dolittle,” said the parrot-just the way the Doctor would have said it.
“What are you doing in my bedroom?” cried the King. “How dare you get out of prison! Where are you?-I don’t see you.”

“‘Who’s that?’”
But the parrot just laughed-a long, deep, jolly laugh, like the Doctor’s.
“Stop laughing and come here at once, so I can see you,” said the King.
[53]
“Foolish King!” answered Polynesia. “Have you forgotten that you are talking to John Dolittle, M.D.-the most wonderful man on earth? Of course you cannot see me. I have made myself invisible. There is nothing I cannot do. Now listen: I have come here to-night to warn you. If you don’t let me and my animals travel through your kingdom, I will make you and all your people sick like the monkeys. For I can make people well: and I can make people ill-just by raising my little finger. Send your soldiers at once to open the dungeon door, or you shall have mumps before the morning sun has risen on the hills of Jolliginki.”
Then the King began to tremble and was very much afraid.
“Doctor,” he cried, “it shall be as you say. Do not raise your little finger, please!” And he jumped out of bed and ran to tell the soldiers to open the prison door.
As soon as he was gone, Polynesia crept downstairs and left the palace by the pantry window.
But the Queen, who was just letting herself in at the backdoor with a latch-key, saw the parrot[54] getting out through the broken glass. And when the King came back to bed she told him what she had seen.
Then the King understood that he had been tricked, and he was dreadfully angry. He hurried back to the prison at once.
But he was too late. The door stood open. The dungeon was empty. The Doctor and all his animals were gone.
[55]