CHƯƠNG CUỐI: VỀ LẠI QUÊ NHÀ

Gió tháng Ba thổi qua rồi ngớt dần, những cơn mưa rào tháng Tư cũng đã dứt; nụ hoa tháng Năm bắt đầu hé nở, để nắng tháng Sáu trải vàng trên những thảm cỏ xanh êm đềm. Chính vào lúc ấy, sau một chuyến đi xa, cuối cùng John Dolittle cũng đặt chân về lại quê nhà.

Thế nhưng, bác sĩ vẫn chưa quay về ngôi nhà nhỏ ở Puddleby ngay. Thay vào đó, ông cùng con Pushmi-Pullyu rong ruổi khắp chốn trên một cỗ xe ngựa mang dáng dấp du mục, ghé ngang mọi phiên chợ quê nhộn nhịp. Cứ thế, len giữa một bên là gánh xiếc nhào lộn và một bên là rạp múa rối Punch-and-Judy¹, họ căng lên một tấm biển to tướng với dòng chữ: "Mời vào xem Sinh Vật Hai Đầu Kỳ Diệu đến từ Rừng rậm Châu Phi. Giá vé Sáu xu."

Và con Pushmi-Pullyu thường ở lại trong xe, trong khi những con vật khác nằm quanh quẩn dưới gầm. Bác sĩ ngồi trên ghế ở phía trước, nhận lấy những đồng sáu xu và mỉm cười với từng người bước vào. Còn Dab-Dab thì cứ lăng xăng, bận rộn càu nhàu trách móc bác sĩ, bởi lẽ hễ cô rời mắt đi là ông lại để cho tụi trẻ con lẻn vào xem miễn phí.

Đã có không ít những tay chủ rạp thú và người làm xiếc tìm đến tận nơi, sẵn sàng trả một số tiền khổng lồ để mua lại sinh vật kỳ lạ ấy. Nhưng đáp lại, bác sĩ luôn kiên quyết lắc đầu:

"Không đâu. Tôi sẽ chẳng bao giờ nhốt Pushmi-Pullyu trong lồng cả. Chú ấy phải luôn được tự do đi lại, hệt như tôi và các anh vậy."

Trải qua cuộc đời rày đây mai đó này, họ đã chứng kiến biết bao cảnh tượng lạ lùng và kỳ thú; song thảy đều chẳng thấm vào đâu nếu đem so với những chuyến phiêu lưu vĩ đại mà cả hội từng trải qua cùng nhau nơi xứ lạ. Ban đầu, cảm giác được hòa mình vào đoàn xiếc cũng thật thú vị và mới mẻ; nhưng chỉ dăm ba tuần trôi qua, mọi người dần cảm thấy chán nản. Giờ đây, cả bác sĩ lẫn bầy thú cưng đều luôn nóng lòng, chỉ mong sớm được trở về ngôi nhà thân thuộc.

"Bác sĩ ngồi trên băng ghế trước"

Chẳng mấy chốc, dòng người lần lượt kéo đến vây quanh cỗ xe ngựa nhỏ bé, ai nấy đều sẵn sàng rút ra sáu xu để được tận mắt nhìn ngắm con Pushmi-Pullyu. Số tiền thu được nhiều đến mức bác sĩ đã có thể thoải mái dừng lại công việc biểu diễn ồn ào này.

Và rồi, vào một ngày nắng ấm khi những đóa hoa thục quỳ đang nở rộ, ông trở về Puddleby như một người giàu có, trở lại với cuộc sống tĩnh lặng trong ngôi nhà nhỏ bên khu vườn rộng thênh thang.

Chú ngựa già thọt chân nơi góc chuồng tỏ ra mừng rỡ khi thấy ông; bầy chim nhạn từng làm tổ dưới mái hiên nay đã ấp nở một đàn chim non cũng vui vẻ đón chào. Dab-Dab thì không cần phải nói, cô vô cùng mừng rỡ khi lại được quay về ngôi nhà quá đỗi thân quen - dẫu cho có hằng hà sa số việc dọn dẹp đang chờ đón, bởi mạng nhện đã chăng mắc khắp mọi ngóc ngách.

Và sau khi Jip đã đi khoe chiếc vòng cổ bằng vàng của mình với con chó chăn cừu kiêu ngạo nhà hàng xóm, cậu chạy về rồi lùng sục khắp vườn, tìm kiếm những khúc xương mà cậu đã chôn từ lâu, và xua lũ chuột ra khỏi nhà chứa nông cụ; cùng lúc đó, Gub-Gub hì hục húc mõm đào bới đám củ cải ngựa mọc cao lêu nghêu tới tận ba feet ở tít góc tường.

"Cậu chàng bắt đầu chạy quanh vườn như một kẻ điên"

Về phần bác sĩ, ông đi tìm người thủy thủ dạo nọ đã cho mượn thuyền. Ông sắm cho anh ta hai chiếc thuyền hoàn toàn mới, kèm theo một con búp bê thật xinh xắn để tặng em bé nhà anh; sau đó, ông ghé qua thanh toán hết nợ nần cho ông chủ tiệm tạp hóa vì số lương thực đã vay mượn cho chuyến hải trình tới châu Phi. Ông thậm chí còn mua một cây đàn piano mới tinh để cho những chú chuột bạch dọn vào ở - vì bọn chúng cứ phàn nàn mãi rằng cái ngăn kéo tủ dạo này hay bị gió lùa lạnh lẽo.

Dẫu bác sĩ đã xếp đầy những đồng tiền vàng vào chiếc hộp đựng tiền cũ kĩ nằm trên giá để bát đĩa, số tiền thừa vẫn còn lại rất nhiều; thế là ông phải ra ngoài mua thêm ba chiếc hộp to y như vậy để cất cho kỳ hết phần còn lại.

"Tiền bạc ấy à," ông chép miệng, "đúng là một thứ rắc rối khủng khiếp. Nhưng kể ra cũng thật tuyệt diệu khi từ nay chẳng còn phải bận tâm lo nghĩ về nó nữa."

"Vâng thưa bác sĩ," Dab-Dab điềm đạm đáp lời, đang bận rộn nướng những chiếc bánh muffin² nóng hổi cho bữa trà của ông, "cháu cũng thấy quả đúng là như vậy ạ!"

Thế rồi mùa Đông lại tới. Trong khi những bông tuyết nhẹ rơi ngoài khung cửa sổ nhà bếp, vị bác sĩ cùng bầy thú cưng lại quây quần quanh ngọn lửa ấm áp sau bữa tối. Và ông lại cất giọng, đọc những cuốn sách thú vị cho cả bọn cùng nghe.

Thế nhưng, ở tận châu Phi xa xôi, nơi bầy khỉ vẫn trò chuyện trên những tán cọ trước giờ đi ngủ dưới ánh trăng sáng, chúng vẫn thường rầm rì kể cho nhau nghe:

"Chúng mình cứ tự hỏi không biết Người Tốt Bụng giờ này đang làm gì nhỉ - ở tít tắp phương xa, nơi Xứ sở của Người Da trắng ấy! Các cậu có nghĩ rằng rồi ông ấy sẽ quay trở lại không?"

Và từ trong những bụi dây leo um tùm, cô vẹt Polynesia lại cất giọng the thé lanh lảnh:

"Tôi nghĩ ông ấy sẽ về - tôi đoán ông ấy sẽ về - tôi hy vọng ông ấy sẽ về thưa các bạn!"

Ngay sau đó, giọng con cá sấu lại làu bàu vọng lên từ bãi bùn đen ngòm dưới lòng sông:

"Ta thì CHẮC CHẮN ông ấy sẽ về - Ngủ đi các ngươi!"

THE LAST CHAPTER HOME AGAIN

MARCH winds had come and gone; April’s showers were over; May’s buds had opened into flower; and the June sun was shining on the pleasant fields, when John Dolittle at last got back to his own country.

But he did not yet go home to Puddleby. First he went traveling through the land with the pushmi-pullyu in a gipsy-wagon, stopping at all the country-fairs. And there, with the acrobats on one side of them and the Punch-and-Judy show on the other, they would hang out a big sign which read, “Come and See the Marvelous Two-Headed Animal from the Jungles of Africa. Admission Sixpence.”

And the pushmi-pullyu would stay inside the wagon, while the other animals would lie about[175] underneath. The Doctor sat in a chair in front taking the sixpences and smiling on the people as they went in; and Dab-Dab was kept busy all the time scolding him because he would let the children in for nothing when she wasn’t looking.

And menagerie-keepers and circus-men came and asked the Doctor to sell them the strange creature, saying they would pay a tremendous lot of money for him. But the Doctor always shook his head and said,

“No. The pushmi-pullyu shall never be shut up in a cage. He shall be free always to come and go, like you and me.”

Many curious sights and happenings they saw in this wandering life; but they all seemed quite ordinary after the great things they had seen and done in foreign lands. It was very interesting at first, being sort of part of a circus; but after a few weeks they all got dreadfully tired of it and the Doctor and all of them were longing to go home.

“The Doctor sat in a chair in front”

But so many people came flocking to the little wagon and paid the sixpence to go inside and[176]
[177] see the pushmi-pullyu that very soon the Doctor was able to give up being a showman.

And one fine day, when the hollyhocks were in full bloom, he came back to Puddleby a rich man, to live in the little house with the big garden.

And the old lame horse in the stable was glad to see him; and so were the swallows who had already built their nests under the eaves of his roof and had young ones. And Dab-Dab was glad, too, to get back to the house she knew so well-although there was a terrible lot of dusting to be done, with cobwebs everywhere.

And after Jip had gone and shown his golden collar to the conceited collie next-door, he came back and began running round the garden like a crazy thing, looking for the bones he had buried long ago, and chasing the rats out of the tool-shed; while Gub-Gub dug up the horseradish which had grown three feet high in the corner by the garden-wall.

“He began running round the garden like a crazy thing”

And the Doctor went and saw the sailor who had lent him the boat, and he bought two new ships for him and a rubber-doll for his baby;[178]
[179] and he paid the grocer for the food he had lent him for the journey to Africa. And he bought another piano and put the white mice back in it-because they said the bureau-drawer was drafty.

Even when the Doctor had filled the old money-box on the dresser-shelf, he still had a lot of money left; and he had to get three more money-boxes, just as big, to put the rest in.

“Money,” he said, “is a terrible nuisance. But it’s nice not to have to worry.”

“Yes,” said Dab-Dab, who was toasting muffins for his tea, “it is indeed!”

And when the Winter came again, and the snow flew against the kitchen-window, the Doctor and his animals would sit round the big, warm fire after supper; and he would read aloud to them out of his books.

But far away in Africa, where the monkeys chattered in the palm-trees before they went to bed under the big yellow moon, they would say to one another,

“I wonder what The Good Man’s doing now-over[180] there, in the Land of the White Men! Do you think he ever will come back?”

And Polynesia would squeak out from the vines,

“I think he will-I guess he will-I hope he will!”

And then the crocodile would grunt up at them from the black mud of the river,

“I’m SURE he will-Go to sleep!”

Transcriber’s Notes:

Page 79, period added at end of sentence (had not seen before.)

Page 119, single closing quote added to caption about rats.