ALADDIN VÀ CÂY ĐÈN THẦN
Aladdin vốn là đứa con trai độc nhất của một bà góa nghèo khổ nơi đất nước Trung Hoa1 rộng lớn. Cậu chẳng buồn phụ giúp mẹ kiếm cái ăn, để mặc mẹ phải làm lụng vất vả. Cậu chỉ mải mê la cà, rong chơi lêu lổng khắp nơi.
Vào một ngày nọ, khi cậu đang nô đùa trên phố sầm uất, một người đàn ông lạ mặt tiến đến gần. Lão tự xưng là anh trai của người cha quá cố, nhận cậu là đứa cháu ruột thịt đã thất lạc từ bấy lâu nay. Aladdin xưa nay chưa từng nghe cha nhắc đến người anh em nào, nhưng vì người lạ mặt kia đưa cho cậu những đồng tiền sáng bóng, hứa hẹn sắm sửa áo quần đẹp đẽ và mở hẳn một cửa hiệu buôn bán, cậu liền tin tưởng nghe theo lời ông ta. Thật ra, kẻ ấy là một tay phù thủy, muốn lợi dụng sự ngây thơ của Aladdin để thực hiện mưu đồ riêng của mình.
Ngày hôm sau, gã lạ mặt quay lại đúng hẹn. Lão mang đến cho Aladdin một bộ y phục thật đẹp, cho cậu ăn nhiều món ngon rồi dẫn cậu đi một quãng đường dài. Dọc đường đi, lão liên tục kể chuyện để cậu khỏi cảm thấy buồn tẻ. Cuối cùng, họ đi đến một thung lũng hẹp, hai bên là những ngọn núi cao vút, u ám. Aladdin bắt đầu thấy thấm mệt, và cảnh sắc nơi đây khiến cậu cảm thấy e dè. Cậu thầm muốn quay về, nhưng gã lạ mặt gạt phắt đi. Lão yêu cầu Aladdin tiếp tục đi sâu hơn, cho đến khi đến đúng nơi lão đã định trước. Sau đó, lão sai Aladdin đi nhặt nhạnh củi khô để nhóm một đống lửa lớn. Khi ngọn lửa vừa bùng lên liếm lấy những nhánh củi, lão liền ném vào đó một thứ bột kỳ dị, miệng lẩm nhẩm những câu thần chú ma quái mà Aladdin nghe chẳng hiểu mô tê gì.
Ngay tức thì, một luồng khói mù mịt đặc quánh bốc lên bao trùm lấy cả hai người. Mặt đất dưới chân bỗng chốc rung chuyển dữ dội rồi nứt toác ra làm đôi. Từ trong lòng đất, một phiến đá lớn bằng phẳng hiện ra, bên trên gắn chặt một chiếc vòng đồng hoen gỉ. Quá đỗi sợ hãi, Aladdin toan quay đầu bỏ chạy, nhưng gã phù thủy lập tức tát cậu một cái mạnh đến mức cậu ngã lăn ra đất.
Cậu bé từ từ đứng dậy, đôi mắt ngấn lệ cất tiếng: "Chú ơi, cháu đã làm gì nên tội mà chú lại nỡ đối xử với cháu như vậy?"
"Cháu không nên cố chạy trốn khỏi chú," gã phù thủy lạnh lùng đáp, "khi chú cất công đưa cháu đến tận nơi này cũng chỉ vì tương lai của chính cháu thôi. Cháu có biết không, dưới phiến đá kia đang cất giấu một kho báu khổng lồ, đủ sức biến cháu thành kẻ giàu có hơn cả những bậc quân vương vĩ đại nhất cõi đời này. Nhưng trớ trêu thay, chỉ duy nhất một mình cháu mới được phép chạm tay vào nó. Nếu chú giúp cháu dù chỉ một chút, bùa chú bảo vệ sẽ bị phá vỡ. Còn nếu cháu một lòng nghe lời chú dặn, cả hai ta sẽ được sống trong sự sung túc. Lại đây, hãy nắm chắc chiếc vòng đồng kia và nhấc bổng tảng đá lên đi!"
Bao nhiêu sợ hãi trong Aladdin bỗng chốc tan biến sạch khi cậu nghĩ đến một kho báu rực rỡ. Cậu bước tới, nắm lấy chiếc vòng đồng. Lạ lùng thay, phiến đá nặng trịch bỗng nhúc nhích theo lực kéo của cậu. Cậu dễ dàng nhấc bổng nó lên rồi gạt sang một bên, bên dưới là một bậc thang dẫn sâu xuống lòng đất tối tăm.
"Hãy bước xuống những bậc thang này," gã phù thủy nghiêm giọng ra lệnh, "và khi chạm đến đáy, cháu sẽ thấy một hang động rộng lớn vô ngần, chia làm ba gian phòng chứa đầy những món đồ bằng vàng bạc. Nhưng phải nhớ kỹ cho chú, tuyệt đối không được táy máy đụng chạm vào chúng. Chỉ cần cháu khẽ chạm vào bất cứ thứ gì trong ba gian phòng ấy, cháu sẽ mất mạng ngay lập tức. Băng qua gian phòng thứ ba, cháu sẽ lạc vào một khu vườn diệu kỳ trồng đầy những cây ăn quả tuyệt sắc. Khi đi hết khu vườn đó, cháu sẽ bắt gặp một khoảng sân hiên. Nơi ấy có một hốc tường, và đặt bên trong là một cây đèn đang leo lét cháy. Cháu hãy lấy cây đèn ấy xuống, đổ sạch dầu đi, dập tắt lửa rồi mang nó lên đây cho chú. Nếu cháu thèm hái chút quả ngọt trong vườn, cháu cứ tự nhiên hái thỏa thích, miễn là đừng la cà nán lại quá lâu."
Nói đoạn, gã phù thủy tháo một chiếc nhẫn kỳ lạ đeo vào ngón tay Aladdin, miệng lẩm nhẩm bảo rằng nó sẽ là tấm bùa hộ mệnh che chở cậu khỏi mọi tai ương ập đến. Xong xuôi, lão giục giã cậu mau chóng bước xuống hang sâu.
Mọi thứ hiện ra trước mắt Aladdin quả đúng y như từng lời gã phù thủy miêu tả. Cậu cẩn thận bước qua ba gian phòng chứa đầy vàng bạc, băng ngang qua khu vườn, rồi nhẹ nhàng lấy cây đèn từ hốc tường xuống. Sau khi trút sạch dầu, cậu giấu kỹ cây đèn vào sâu trong ngực áo rồi quay bước trở ra.
Khi bước xuống từ khoảng sân hiên, cậu mải mê dừng lại ngắm nhìn những tán cây trong vườn đang oằn mình trĩu nặng những chùm quả lạ kỳ. Trong mắt Aladdin, những trái cây ấy nom chẳng khác gì những mảnh kính màu lấp lánh, nhưng thực chất đó chính là những viên ngọc vô cùng quý giá. Bị thu hút bởi vẻ lấp lánh ấy, cậu nhặt một ít và nhét đầy túi những viên ngọc kia, dù không hề biết đến giá trị thực sự của chúng. Cậu chất lên người nhiều châu báu đến độ khi khệ nệ lết tới được chân bậc thang, thân hình cậu đã nặng trĩu, chẳng thể nào tự mình trèo lên nếu không có ai kéo giúp.
"Chú ơi," cậu gọi vọng lên, "xin chú đưa tay kéo cháu lên với."
"Đưa cây đèn cho chú trước đã," gã phù thủy lạnh nhạt đáp.
"Thật tình, chú ơi, cháu không thể đưa được cho đến khi cháu chui ra khỏi cái lỗ này," Aladdin nhăn nhó trả lời, bởi hai tay cậu đã khư khư ôm đầy những quả ngọc nên chẳng tài nào thò tay vào ngực áo mà lấy cây đèn ra được.
Thế nhưng, gã phù thủy nhất quyết chối từ việc kéo cậu lên nếu chưa cầm chắc cây đèn trong tay. Về phần Aladdin, cậu cũng bướng bỉnh không chịu giao đèn ra cho đến khi thoát khỏi hang tối. Cuối cùng, gã phù thủy nổi trận lôi đình, giận dữ đến tột độ. Lão vung tay ném thêm một vốc bột vào ngọn lửa tàn và gầm gừ đọc những câu thần chú ma quái một lần nữa. Lão vừa dứt lời, một tiếng sấm chát chúa nổ vang trời, phiến đá nặng nề lập tức lăn rầm rầm về vị trí cũ, đóng sập lại, nhốt chặt Aladdin trong lòng hang u ám. Cậu bé tội nghiệp lớn tiếng kêu gào, cầu cứu người chú giả mạo, nhưng mọi âm thanh đều chìm vào hư không, chẳng ai nghe thấu tiếng khóc của cậu. Ngay cả những cánh cửa thông ra khu vườn cũng đã bị phép thuật hắc ám phong ấn chặt cứng. Aladdin ngồi ủ rũ trên những bậc thang đá trong sự tuyệt vọng, cậu hiểu rằng cơ hội được gặp lại mẹ một lần nữa giờ đây vô cùng nhỏ nhoi.
Suốt hai ngày liền, cậu nằm im trong hang tối, chờ đợi cái chết đến gần. Đến ngày thứ ba, khi nhận ra cái chết đã kề cận, cậu chắp hai tay lại với nhau, buồn bã nghĩ đến nỗi đau của mẹ, và trong lúc siết chặt đôi bàn tay, cậu vô tình chà xát mạnh vào chiếc nhẫn mà gã phù thủy đã đeo vào ngón tay cậu khi trước.
Ngay lập tức, một vị thần với thân hình khổng lồ, vạm vỡ trỗi dậy từ cõi đất sâu thẳm, và khi Aladdin giật lùi lại trong sự kinh hãi tột độ, vị thần cúi đầu cất giọng ầm vang:
"Cậu chủ muốn thần làm gì?"
"Ngươi... ngươi là ai?" Aladdin hổn hển lắp bắp hỏi.
"Thần là nô lệ của chiếc nhẫn2. Thần sẵn sàng tuân theo mọi mệnh lệnh của cậu chủ," tiếng đáp vang lên, trầm hùng như sấm rền.
Aladdin vẫn còn run rẩy, nhưng tình thế hiểm nghèo đã thúc giục cậu, khiến cậu đáp lại không chút do dự: "Vậy thì, nếu ngươi có thể, ta cầu xin ngươi, hãy cứu ta thoát khỏi nơi này."
Cậu vừa dứt lời, chớp mắt một cái, cậu đã thấy mình nằm úp sấp trên nền đất nhám, ngay tại chính cái nơi mà gã phù thủy độc ác đã lừa đưa cậu đến lúc ban đầu.
Aladdin vội vã chạy thục mạng về nhà tìm mẹ. Thấy con trai bình an trở về, bà bật khóc nức nở vì cứ ngỡ cậu đã bỏ mạng ngoài kia. Vừa kể lại toàn bộ câu chuyện, Aladdin vừa xin mẹ chút đồ ăn, bởi cậu đã nhịn đói suốt ba ngày liền.
"Trời ơi, con trai!" mẹ cậu xót xa đáp, "Mẹ chẳng còn mẩu bánh mì nào cho con cả."
"Không sao đâu mẹ," Aladdin an ủi, "con sẽ mang bán cây đèn cũ nhặt được này. Chắc chắn nó sẽ đổi được chút tiền."
Người mẹ với tay lấy cây đèn xuống. Thấy nó bám đầy bụi đất, bà nghĩ thầm nếu đánh bóng sạch sẽ thì hẳn sẽ bán được giá hơn. Thế nhưng, bà chỉ vừa mới chà mạnh tay lên thân đèn, một vị thần mang hình thù gớm ghiếc đã hiện hình ngay trước mặt. Bằng một chất giọng vang rền như sấm sét, hắn cất lời:
"Bà muốn thần làm gì? Thần sẵn sàng tuân lệnh bà, thần cùng tất cả những nô lệ khác của cây đèn này."
Chỉ vừa nhìn thấy sinh vật dị hợm ấy, mẹ Aladdin đã sợ hãi đến mức ngất lịm đi. Trái lại, nhờ từng chạm trán vị thần nhẫn trước đó, Aladdin không hề nao núng. Cậu dõng dạc ra lệnh:
"Ta đang đói mờ cả mắt đây, mau mang cho ta thứ gì đó để lót dạ!"
Vị thần thoắt cái biến mất, nhưng chỉ trong chớp mắt đã xuất hiện trở lại. Hắn bưng theo mười hai chiếc đĩa bạc chạm trổ tinh xảo, chất đầy những tảng thịt thơm lừng, sáu ổ bánh mì trắng muốt khổng lồ, cùng hai chai rượu hảo hạng và cặp cúp bạc sáng loáng. Nhanh như cắt, vị thần bày biện mọi thứ tinh tươm lên bàn rồi tan biến vào không trung.
Thấy vậy, Aladdin vội vàng đi lấy chút nước, hắt lên mặt mẹ để giúp bà tỉnh lại.
Vừa từ từ hé mở đôi mắt, bà lão đã sững sờ ngẩn ngơ trước một bàn ngập tràn món ngon vật lạ.
"Trời đất ơi, chúng ta mang ơn ai mà lại có được bữa tiệc thịnh soạn thế này?" bà thốt lên đầy kinh ngạc. "Phải chăng Đức vua nhân từ đã thấu hiểu nỗi cơ cực của mẹ con ta, nên rủ lòng thương ban xuống những món sơn hào hải vị từ chính mâm tiệc của ngài?"
"Mẹ đừng bận tâm xem chúng từ đâu tới làm gì," Aladdin hớn hở giục. "Mình cứ ăn cho no đã, rồi con sẽ kể hết đầu đuôi cho mẹ nghe."
Sau khi hai mẹ con cùng nhau đánh chén một bữa no nê thỏa thuê, Aladdin mới tường thuật lại chuyện chính vị thần đèn đã hóa phép ra mâm cỗ ấy. Nghe xong, mẹ cậu lại thêm một phen hoảng sợ. Bà van nài cậu từ nay đừng dính dáng gì đến những vị thần kia nữa, rồi khuyên con nên đem bán cây đèn ấy đi. Thế nhưng, Aladdin nhất quyết không chịu vứt bỏ một báu vật kỳ diệu như vậy. Cậu hạ quyết tâm phải cất giữ thật cẩn thận cả chiếc nhẫn phép lẫn cây đèn thần, phòng khi cần nhờ đến uy lực của chúng. Rồi cậu lấy ra những trái cây hái được trong khu vườn dưới lòng đất khoe với mẹ. Dẫu chẳng hề mường tượng được giá trị đích thực của những món đồ này, mẹ cậu vẫn không ngớt lời xuýt xoa trước sắc màu rực rỡ và vẻ lấp lánh chói lòa của chúng.
Vài ngày sau đó, khi Aladdin đang tản bộ trên phố, cậu bỗng nghe tiếng kèn đồng vang rền khắp chốn. Tiếng kèn báo hiệu Công chúa Badroulboudour, cô con gái độc nhất của Đức vua, đang ngự giá đi ngang qua. Aladdin dừng chân đứng ngắm, và trước vẻ đẹp lộng lẫy của nàng, cậu thầm yêu nàng ngay từ cái nhìn đầu tiên, tự thề với lòng nhất định phải cưới nàng làm vợ.
"Mẹ," cậu nài nỉ, "con không thể sống thiếu Công chúa Badroulboudour. Mẹ phải đến cầu kiến Đức vua, xin ngài gả nàng cho con."
Mẹ Aladdin bật cười trước ý nghĩ đó của cậu con trai. Bà gạt đi, bảo cậu hãy mau bỏ ý định đó ra khỏi đầu. Thế nhưng, chẳng lời nói nào làm thay đổi được tình cảm của Aladdin dành cho nàng công chúa. Lúc này, cậu đã nhận ra những trái cây hái từ khu vườn dưới lòng đất thực chất là những viên ngọc vô giá. Cậu khẩn khoản nài xin mẹ mang chúng đến dâng lên Đức vua làm sính lễ để cầu hôn công chúa.
Bà lão vô cùng sợ hãi. Bà đinh ninh Đức vua sẽ nổi giận vì sự yêu cầu quá đáng này. Nhưng Aladdin bướng bỉnh không nghe bất kỳ lời thoái thác nào. Cuối cùng, bà đành run rẩy lên đường. Bà xếp cẩn thận những viên ngọc lên một chiếc đĩa sứ rồi lấy khăn tay bọc kín lại.
Vào chầu Đức vua, bà quỳ rạp xuống, miệng không ngớt lời tạ tội và cúi xin ngài lượng thứ. Rồi bà thưa rõ về tình yêu say đắm mà con trai bà dành cho Công chúa Badroulboudour. Đức vua mỉm cười trước ý nghĩ ngông cuồng của chàng trai bần hàn nọ. Ngài hỏi bà lão đang giấu vật gì dưới nếp khăn kia. Nhưng khi người mẹ run rẩy mở bọc ngọc ra, Đức vua kinh ngạc đến mức bật phắt dậy khỏi ngai vàng. Từ thuở cha sinh mẹ đẻ, chưa từng có lúc nào ngài được chiêm ngưỡng những viên ngọc to lớn, rực rỡ và lộng lẫy đến thế hội tụ cùng một nơi. Ngài thầm nghĩ Aladdin ắt hẳn phải là một nhân vật vô cùng xuất chúng và quyền uy thì mới có thể dâng báu vật vô giá nhường này. Bất giác, ngài bắt đầu suy tính xem có nên gả con gái cưng cho cậu hay không. Dù vậy, ngài vẫn muốn thử thách thêm để nắm rõ sự giàu sang và quyền lực thực sự của chàng rể tương lai. Thế là, quay sang bà lão, ngài dõng dạc phán:
"Này bà lão, hãy về bảo con trai bà rằng, cậu ta sẽ cưới được Công chúa Badroulboudour ngay khi dâng cho ta bốn mươi chậu vàng ròng đúc đặc. Trong đó phải chứa đầy những viên ngọc quý giá như thế này, và do bốn mươi nam nô lệ da đen cùng bốn mươi nam nô lệ da trắng khiêng tới. Giờ hãy mau mau mang lời truyền của ta về cho cậu ta. Ta sẽ đợi bà quay lại."
Mẹ Aladdin thất kinh hồn vía trước yêu cầu oái oăm nọ.
"Aladdin đào đâu ra ngần ấy chậu vàng, ngọc ngà và nô lệ bây giờ?" bà thầm nghĩ bụng, đôi chân tất tả bước vội về nhà. Ngược lại, khi nghe mẹ truyền đạt lời Đức vua, Aladdin chỉ mỉm cười tự tin. Cậu khẽ chà xát vào cây đèn. Tức thì, Thần đèn vươn mình hiện ra, cất giọng ầm ĩ hỏi xem cậu chủ muốn sai bảo điều gì.
"Đi đi," Aladdin dõng dạc, "hãy mang cho ta bốn mươi chậu vàng ròng đúc đặc, đầy ắp ngọc ngà, do bốn mươi nam nô lệ da đen và bốn mươi nam nô lệ da trắng khiêng tới."
Trong chớp mắt, Thần đèn đã mang ngần ấy báu vật đến xếp chật cả sân. Aladdin liền giục mẹ dẫn đoàn tùy tùng ấy đi yết kiến Đức vua.
Đức vua kinh ngạc tột độ trước màn phô trương của cải đầy choáng ngợp và tốc độ thần kỳ mà chúng được đưa tới. Ngài lập tức truyền gọi Aladdin tiến cung.
Vào lúc này, Aladdin triệu gọi Thần đèn. Cậu truyền lệnh cho thần mang đến những bộ y phục lộng lẫy nhất, một con tuấn mã uy dũng và một đoàn tùy tùng rầm rộ, sao cho thật xứng tầm với vị phò mã tương lai của Đức vua. Ngay sau đó, cậu oai vệ lên đường tiến về hoàng cung. Theo sau cậu là một đoàn nô lệ đông đảo, tay bưng những món lễ vật xa hoa dâng lên Công chúa.
Vừa diện kiến chàng trai, Đức vua đã ưng thuận và muốn tổ chức hôn lễ gả con gái ngay tức khắc. Thế nhưng, Aladdin khéo léo xin ngài chờ đến rạng sáng hôm sau, bởi cậu muốn chuẩn bị một tòa lâu đài thật nguy nga để rước thê tử của mình.
Một lần nữa, Aladdin lại cậy nhờ đến phép thuật của Thần đèn. Cậu ra lệnh cho thần dựng lên một tòa lâu đài tráng lệ, lộng lẫy đến mức vượt xa mọi kỳ quan từng hiện diện trên thế gian này.
Khi ánh bình minh vừa hé rạng, Đức vua vươn vai tỉnh giấc. Ngài tình cờ đưa mắt nhìn qua khung cửa sổ và sững sờ trước cảnh tượng trước mắt: ngay đối diện hoàng cung ngự trị một tòa lâu đài huy hoàng chưa từng thấy. Những bức tường đồ sộ được đúc hoàn toàn từ vàng và bạc, lấp lánh muôn ngàn tia sáng của kim cương, hồng ngọc, ngọc lục bảo cùng vô số kỳ trân dị bảo khác. Nơi chuồng ngựa thì chật kín những giống ngựa quý hiếm bậc nhất. Quanh lâu đài là những khu vườn bách thảo đẹp như chốn bồng lai, và khắp mọi lối đi, hàng trăm nô lệ cùng kẻ hầu người hạ đã xếp hàng ngay ngắn, chực chờ sẵn sàng để hầu hạ Công chúa.
Cảm thấy vô cùng ấn tượng trước cung điện ấy, Đức vua quyết định cử hành hôn lễ cho con gái và Aladdin ngay trong ngày hôm đó. Và thế là, đôi uyên ương trẻ tuổi ngập tràn hạnh phúc dọn đến chung sống trong tòa lâu đài tuyệt mỹ do chính tay Thần đèn tạo nên.
Chuỗi ngày tháng êm đềm và hạnh phúc của họ cứ thế trôi qua. Thế nhưng, gã phù thủy thâm độc - kẻ từng bỏ mặc Aladdin chết mòn trong hang sâu tối tăm rồi trốn về tận châu Phi - rốt cuộc cũng nghe ngóng được những lời đồn đại về danh tiếng và sự giàu sang tột bậc của chàng. Lão xâu chuỗi mọi việc và lập tức đoán ngay ra ngọn nguồn của đống của cải kếch xù ấy. Chẳng chút chần chừ, lão quyết định lặn lội trở lại Trung Hoa thêm một lần nữa, thề bằng mọi giá phải đoạt lại cây đèn thần.
Lão cất công mua cả một mớ đèn mới sáng loáng, tuyệt đẹp, rồi cẩn thận hóa trang thành một gã ăn mày già nua, rách rưới. Rình chờ đúng lúc Aladdin vắng nhà đi săn, lão rảo bước đến ngay bên dưới cửa sổ cung điện và cất giọng rao lanh lảnh:
"Đèn mới đổi đèn cũ đây! Ai có đèn cũ đổi đèn mới không!"
Tiếng rao kỳ lạ lọt vào tai Công chúa khiến nàng cảm thấy vô cùng thích thú và tò mò.
"Để ta xem," nàng quay sang nói với các tỳ nữ, "liệu gã ngốc này có thật sự làm như lời hắn nói hay không. Ta nhớ trong phòng của Aladdin có một cây đèn cũ kỹ, xấu xí lắm." Nghĩ là làm, nàng bèn lấy cây đèn báu mà Aladdin luôn cẩn thận đặt ngay cạnh đầu giường, rồi sai một tỳ nữ mang ra cho lão già cùng mệnh lệnh:
"Các ngươi hãy đem cái này đổi cho ta một cây đèn mới!"
Khỏi phải nói gã phù thủy đã mừng rỡ đến nhường nào. Chỉ liếc mắt qua, lão đã nhận ra ngay báu vật mà mình hằng đêm khao khát. Lão đưa cho tỳ nữ của Công chúa cây đèn mới đẹp nhất để trao đổi, rồi vội vã chuồn mất tăm cùng báu vật trên tay. Ngay khi tìm được một chốn vắng vẻ không bóng người, lão lập tức gọi Thần đèn hiện lên. Bằng một giọng độc ác, lão ra lệnh cho vị thần quyền năng hãy bứng cả lão, toàn bộ cung điện lộng lẫy cùng Công chúa Badroulboudour bay đến tận vùng góc biển chân trời xa xôi, hẻo lánh nhất của lục địa châu Phi3. Và dĩ nhiên, Thần đèn lập tức cúi đầu tuân lệnh.
Sau chuyến đi săn trở về, Aladdin bàng hoàng phát hiện người vợ yêu quý cùng tòa lâu đài tráng lệ đã biến mất không để lại dấu vết. Cõi lòng cậu đau đớn tột cùng. Cậu linh cảm ngay gã phù thủy độc ác - kẻ thù không đội trời chung - bằng cách quỷ quyệt nào đó đã cướp mất cây đèn thần. Tại hoàng cung, Đức vua đang vô cùng đau xót và tức giận vì mất đi đứa con gái của mình. Ngài lập tức hạ lệnh đuổi Aladdin đi, đồng thời tuyên án răn đe: nếu trong vòng bốn mươi ngày mà cậu không thể đưa Công chúa bình an vô sự trở về, ngài sẽ chém đầu cậu không tha.
Bị trục xuất khỏi cung điện, Aladdin cất bước, chẳng biết phải đi đâu về đâu. Giữa lúc tuyệt vọng lang thang cùng cực, cậu sực nhớ ra chiếc nhẫn kỳ diệu vẫn luôn đeo trên ngón tay. Vừa chà xát vào chiếc nhẫn, trong chớp mắt, vị thần uy nghi đã hiện ra sừng sững trước mặt. Nhưng khi Aladdin ra lệnh mang cả lâu đài và Công chúa quay lại, vị thần lại lắc đầu đáp: "Điều cậu chủ yêu cầu nằm ngoài quyền năng của thần. Cậu chủ phải nhờ đến nô lệ của cây đèn. Thần chỉ là nô lệ của chiếc nhẫn." "Vậy thì," Aladdin kiên quyết nói, "nếu ngươi không thể mang lâu đài đến cho ta, ta ra lệnh cho ngươi đưa ta đến tận nơi lâu đài ấy đang tọa lạc!" Lời vừa dứt, cậu chợt thấy mình đang đứng giữa mảnh đất châu Phi xa xôi, sừng sững ngay bên cạnh tòa lâu đài vừa bị đánh cắp.
Về phần Công chúa Badroulboudour, từ lúc không may sa vào tay gã phù thủy tàn ác, nàng chỉ biết khóc lóc thảm thiết, ân hận tột cùng vì phút ngu ngốc đã đem đổi mất cây đèn thần. Thế rồi tình cờ nhìn qua khung cửa sổ, nàng thấy bóng dáng Aladdin. Vui mừng đến mức suýt ngất lịm, Công chúa vội vàng sai một nô lệ thân tín bí mật đưa chồng lẻn vào trong. Gặp lại nhau, hai người chụm đầu vạch ra một kế hoạch hoàn hảo để đánh bại gã phù thủy và đoạt lại cây đèn quý giá. Aladdin liền triệu gọi vị thần của chiếc nhẫn, xin một liều thuốc ngủ cực mạnh và cẩn thận giao cho Công chúa. Xong xuôi, cậu nấp kín đằng sau những tấm rèm trong phòng, còn nàng thì gửi lời mời gã phù thủy đến dự bữa tối cùng mình.
Nhận được lời mời của Công chúa, gã phù thủy sướng rơn, hân hoan nhận lời ngay tắp lự. Lão ta đắc ý vô cùng, chẳng mảy may nghi ngờ việc Aladdin đã tìm được đường đến tận châu Phi.
Giữa bữa tiệc linh đình, Công chúa lén trút lọ thuốc ngủ vào chén rượu của gã. Lão phù thủy không hề phòng bị, vừa nhấp một ngụm đã ngã vật xuống sàn, chìm ngay vào một giấc ngủ sâu như chết.
Thời cơ của Aladdin đã đến! Cậu lao như mũi tên ra khỏi tấm rèm, nhanh tay giật phắt cây đèn thần giấu trong ngực áo gã phù thủy, rồi vội vã chà xát gọi thần đèn đến tương trợ. Thần đèn hiện ra, thẳng tay ném gã phù thủy độc ác ra ngoài trời, rồi lập tức nhấc bổng cả tòa lâu đài cùng Công chúa và Aladdin bay qua muôn trùng mây, trở về đúng vị trí cũ yên bình.
Đức vua mừng rỡ khôn xiết khi lại được ôm cô con gái bé bỏng vào lòng. Cả vương quốc như vỡ òa trong niềm hân hoan, tưng bừng mở hội. Suốt mười ngày mười đêm, khắp hang cùng ngõ hẻm chỉ rộn rã tiếng trống, tiếng kèn và tiếng chũm chọe đinh tai. Đêm đến, cả kinh thành rực sáng ánh đèn và tràn ngập những bữa yến tiệc xa hoa để thiết đãi, vinh danh chuyến trở về bình an của Aladdin.
Tháng năm trôi qua, khi Đức vua băng hà, Aladdin và Công chúa đường hoàng bước lên kế vị ngai vàng. Vợ chồng họ chung sống hạnh phúc đến tận lúc răng long đầu bạc, và có với nhau những đứa con xinh đẹp tuyệt trần.

-
Trong nguyên tác tiếng Ả Rập của bộ Nghìn lẻ một đêm, câu chuyện Aladdin được đặt bối cảnh tại Trung Quốc (Trung Hoa), dù các tình tiết và phong tục trong truyện lại mang đậm màu sắc văn hóa Hồi giáo Trung Đông. Các bản chuyển thể hiện đại thường đổi bối cảnh sang vùng Ả Rập. ↩
-
Trong thần thoại Ả Rập, các Jinn (thần) là sinh vật siêu nhiên có quyền năng to lớn nhưng thường bị các pháp sư hùng mạnh phong ấn vào đồ vật. Họ buộc phải phục tùng vô điều kiện bất kỳ ai sở hữu đồ vật đó. ↩
-
Trong bản gốc, gã phù thủy đến từ vùng Maghreb (Bắc Phi). Trong văn hóa Ả Rập cổ đại, Bắc Phi thường được coi là một vùng đất xa xôi, bí ẩn và nổi tiếng là cái nôi của nhiều pháp sư, phù thủy có phép thuật hắc ám quyền năng. ↩
ALADDIN AND THE WONDERFUL LAMP
ALADDIN was the only son of a poor widow who lived in China; but instead of helping his mother to earn their living, he let her do all the hard work, while he himself only thought of idling and amusement.
One day, as he was playing in the streets, a stranger came up to him, saying that he was his father's brother, and claiming him as his long-lost nephew. Aladdin had never heard that his father had had a brother; but as the stranger gave him money and promised to buy him fine clothes and set him up in business, he was quite ready to believe all that he told him. The man was a magician, who wanted to use Aladdin for his own purposes.
The next day the stranger came again, brought Aladdin a beautiful suit of clothes, gave him many good things to eat, and took him for a long walk, telling him stories all the while to amuse him. After they had walked a long way, they came to a narrow valley, bounded on either side by tall, gloomy-looking mountains. Aladdin was beginning to feel tired, and he did not like the look of this place at all. He wanted to turn back; but the stranger would not let him. He made Aladdin follow him still farther, until at length they reached the place where he intended to carry out his evil design. Then he made Aladdin gather sticks to make a fire, and when they were in a blaze he threw into them some powder, at the same time saying some mystical words, which Aladdin could not understand.
Immediately they were surrounded with a thick cloud of smoke. The earth trembled, and burst open at their feet-disclosing a large flat stone with a brass ring fixed in it. Aladdin was so terribly frightened that he was about to run away; but the Magician gave him such a blow on the ear that he fell to the ground.
Poor Aladdin rose to his feet with eyes full of tears, and said, reproachfully-
"Uncle, what have I done that you should treat me so?"
"You should not have tried to run away from me," said the Magician, "when I have brought you here only for your own advantage. Under this stone there is hidden a treasure which will make you richer than the richest monarch in the world. You alone may touch it. If I assist you in any way the spell will be broken, but if you obey me faithfully, we shall both be rich for the rest of our lives. Come, take hold of the brass ring and lift the stone."
Aladdin forgot his fears in the hope of gaining this wonderful treasure, and took hold of the brass ring. It yielded at once to his touch, and he was able to lift the great stone quite easily and move it away, which disclosed a flight of steps, leading down into the ground.
"Go down these steps," commanded the Magician, "and at the bottom you will find a great cavern, divided into three halls, full of vessels of gold and silver; but take care you do not meddle with these. If you touch anything in the halls you will meet with instant death. The third hall will bring you into a garden, planted with fine fruit trees. When you have crossed the garden, you will come to a terrace, where you will find a niche, and in the niche a lighted lamp. Take the lamp down, and when you have put out the light and poured away the oil, bring it to me. If you would like to gather any of the fruit of the garden you may do so, provided you do not linger."
Then the Magician put a ring on Aladdin's finger, which he told him was to preserve him from evil, and sent him down into the cavern.
Aladdin found everything just as the Magician had said. He passed through the three halls, crossed the garden, took down the lamp from the niche, poured out the oil, put the lamp into his bosom, and turned to go back.
As he came down from the terrace, he stopped to look at the trees of the garden, which were laden with wonderful fruits. To Aladdin's eyes it appeared as if these fruits were only bits of colored glass, but in reality they were jewels of the rarest quality. Aladdin filled his pockets full of the dazzling things, for though he had no idea of their real value, yet he was attracted by their dazzling brilliance. He had so loaded himself with these treasures that when at last he came to the steps he was unable to climb them without assistance.
"Pray, Uncle," he said, "give me your hand to help me out."
"Give me the lamp first," replied the Magician.
"Really, Uncle, I cannot do so until I am out of this place," answered Aladdin, whose hands were, indeed, so full that he could not get at the lamp.
But the Magician refused to help Aladdin up the steps until he had handed over the lamp. Aladdin was equally determined not to give it up until he was out of the cavern, and, at last, the Magician fell into a furious rage. Throwing some more of the powder into the fire, he again said the magic words. No sooner had he done so than there was a tremendous thunder-clap, the stone rolled back into its place, and Aladdin was a prisoner in the cavern. The poor boy cried aloud to his supposed uncle to help him; but it was all in vain, his cries could not be heard. The doors in the garden were closed by the same enchantment, and Aladdin sat down on the steps in despair, knowing that there was little hope of his ever seeing his Mother again.
For two terrible days he lay in the cavern waiting for death. On the third day, realizing that it could not now be far off, he clasped his hands in anguish, thinking of his Mother's sorrow; and in so doing he accidently rubbed the ring which the Magician had put upon his finger.
Immediately a genie of enormous size rose out of the earth, and, as Aladdin started back in fright and horror, said to him:
"What wouldst thou have of me?"
"Who are you?" gasped Aladdin.
"I am the slave of the ring. I am ready to obey thy commands," came the answer.
Aladdin was still trembling; but the danger he was in already made him answer without hesitation:
"Then, if you are able, deliver me, I beseech you, from this place."
Scarcely had he spoken, when he found himself lying on the ground at the place to which the Magician had first brought him.
He hastened home to his Mother, who had mourned him as dead. As soon as he had told her all his adventures, he begged her to get him some food, for he had now been three days without eating.
"Alas, child!" replied his Mother, "I have not a bit of bread to give you."
"Never mind, Mother," said Aladdin, "I will go and sell the old lamp which I brought home with me. Doubtless I shall get a little money for it."
His Mother reached down the lamp; but seeing how dirty it was, she thought it would sell better if she cleaned it. But no sooner had she begun to rub it than a hideous genie appeared before her, and said in a voice like thunder:
"What wouldst thou have of me? I am ready to obey thy commands, I and all the other slaves of the lamp."
Aladdin's Mother fainted away at the sight of this creature; but Aladdin, having seen the genie of the ring, was not so frightened, and said boldly:
"I am hungry, bring me something to eat."
The genie disappeared, but returned in an instant with twelve silver dishes, filled with different kinds of savory meats, six large white loaves, two bottles of wine, and two silver drinking cups. He placed these things on the table and then vanished.
Aladdin fetched water, and sprinkling some on his Mother's face soon brought her back to life again.
When she opened her eyes and saw all the good things the genie had provided, she was overcome with astonishment.
"To whom are we indebted for this feast?" she cried. "Has the Sultan heard of our poverty and sent us these fine things from his own table?"
"Never mind now how they came here," said Aladdin. "Let us first eat, then I will tell you."
Mother and son made a hearty meal, and then Aladdin told his Mother that it was the genie of the lamp who had brought them the food. His Mother was greatly alarmed, and begged him to have nothing further to do with genies, advising him to sell the lamp at once. But Aladdin would not part with such a wonderful possession, and resolved to keep both the ring and the lamp safely, in case he should ever need them again. He showed his Mother the fruits which he had gathered in the garden, and his Mother admired their bright colors and dazzling radiance, though she had no idea of their real value.
Not many days after this, Aladdin was walking in the streets of the city, when he heard a fanfare of trumpets announcing the passing of the Princess Badroulboudour, the Sultan's only daughter. Aladdin stopped to see her go by, and was so struck by her great beauty that he fell in love with her on the spot and made up his mind to win her for his bride.
"Mother," he said, "I cannot live without the Princess Badroulboudour. You must go to the Sultan and demand her hand in marriage for me."
Aladdin's Mother burst out laughing at the idea of her son wishing to be the son-in-law of the Sultan, and told him to put such thoughts out of his head at once. But Aladdin was not to be laughed out of his fancy. He knew by this time that the fruits which he had gathered from the magic garden were jewels of great value, and he insisted upon his Mother taking them to the Sultan for a present, and asking the hand of the Princess in marriage for her son.
The poor woman was terribly frightened, fearing lest the Sultan should punish her for her impudence; but Aladdin would hear of no excuses, and at last she set forth in fear and trembling, bearing the jewels on a china dish covered with a napkin.
When she came before the Sultan, she told him, with many apologies and pleas for forgiveness, of her son's mad love for the Princess Badroulboudour. The Sultan smiled at the idea of the son of a poor old woman asking for the hand of his daughter, and asked her what she had under the napkin. But when the woman uncovered the jewels, he started up from his throne in amazement, for he had never before seen so many large and magnificent jewels collected together. He thought Aladdin must be a very unusual and extraordinary person to be able to make him such a valuable present, and he began to wonder whether it might not be worth while to bestow the Princess's hand upon him. However, he thought he would ask for some further proof of his wealth and power; so, turning to the woman, he said:
"Good Mother, tell your son he shall have the Princess Badroulboudour for his wife as soon as he sends me forty basins of gold, filled with jewels as valuable as these, and borne by forty black and forty white slaves. Hasten now and carry him my message. I will await your return."
Aladdin's Mother was dismayed at this request.
"Where can Aladdin get such basins and jewels and slaves?" she thought, as she hurried home to him. But Aladdin only smiled when his Mother gave him the Sultan's message. He rubbed the lamp, and at once the genie stood before him, asking him what was his pleasure.
"Go," said Aladdin, "fetch me forty basins all of massive gold, full of jewels, borne by forty black and forty white slaves."
The genie brought these things at once, and Aladdin then sent his Mother with them to the Sultan.
The Sultan was amazed at this wonderful show of wealth and at the quickness with which it had been brought, and he sent for Aladdin to come to the Court.
Aladdin first summoned the genie to bring him fine clothes and a splendid horse, and a retinue fit for the future son-in-law of the Sultan; and then, with a train of slaves bearing magnificent presents for the Princess, he set out for the Palace.
The Sultan would have married him to his daughter at once; but Aladdin asked him to wait until the next morning, when he hoped to have a Palace worthy to receive his wife.
Once again he summoned the genie to his aid, and commanded him to build a Palace that in beauty and magnificence should surpass any that had ever been built on the earth before.
The next morning when the Sultan awoke and looked out of his window, he saw, opposite to his own, the most wonderful Palace he had ever seen. The walls were built of gold and silver, and encrusted with diamonds, rubies and emeralds, and other rare and precious stones. The stables were filled with the finest horses; beautiful gardens surrounded the building, and everywhere were hundreds of slaves and servants to wait on the Princess.
The Sultan was so overcome with all this magnificence, that he insisted upon marrying his daughter to Aladdin that very day, and the young couple took up their residence in the Palace the genie had built.
For a time they lived very happily, but the Magician, who had gone to Africa after he had left Aladdin to perish in the cavern, at length happened to hear of Aladdin's fame and riches; and guessing at once the source of all this wealth, he returned once more to China, determined to gain possession of the magic lamp.
He bought a number of new and beautiful lamps, disguised himself as an old beggar-man, and then, waiting until Aladdin was out hunting, he came to the windows of the Palace, crying out:
"New lamps for old; new lamps for old."
When the Princess heard this strange cry she was very much amused.
"Let us see," she said to her ladies, "whether this foolish fellow means what he says; there is an ugly old lamp in Aladdin's room," and taking the precious lamp, which Aladdin always kept by his bedside, she sent it out to the old man by one of the slaves, saying-
"Give me a new lamp for this!"
The Magician was overjoyed. He saw at once that it was the very lamp he wanted, and giving the Princess the best of the new ones in exchange, he hurried away with his treasure. As soon as he found himself alone, he summoned the slave of the lamp, and told him to carry himself, the Palace, and the Princess Badroulboudour to the farthest corner of Africa. This order the genie at once obeyed.
When Aladdin returned from hunting and found that his wife and his Palace had vanished, he was overcome with anguish, guessing that his enemy, the Magician, had by some means got possession of the lamp. The Sultan, whose grief and anger at the loss of his daughter were terrible, ordered him to leave the Court at once, and told him that unless he returned in forty days with the Princess safe and well, he would have him beheaded.
Aladdin went out from the Sultan's presence, not knowing what to do or where to turn. But after he had wandered about for some time in despair, he remembered the ring which he still wore on his finger. He rubbed it, and in a moment the genie stood before him. But when Aladdin commanded him to bring back the Palace and the Princess, the genie answered-
"What you command is not in my power. You must ask the slave of the lamp. I am only the slave of the ring."
"Then," said Aladdin, "if you cannot bring my Palace to me, I command you to take me to my Palace." No sooner were the words out of his mouth than he found himself standing in Africa, close to the missing Palace.
The Princess Badroulboudour, who, since the moment when the Magician had had her in his power, had not ceased to weep and lament for her foolishness in exchanging the lamp, happened to be looking out of the window; and when she saw Aladdin she nearly fainted with joy, and sent a slave to bring him secretly into the Palace.
Then she and Aladdin made a plan to get the better of the Magician and to recover the lost lamp. Aladdin summoned the genie of the ring, who procured for him a very powerful sleeping-powder, which he gave to the Princess. Then Aladdin hid himself behind some curtains in the room, and the Princess sent a message to the Magician asking him to take supper with her.
The Magician was delighted at the Princess's invitation, and accepted it joyfully, never dreaming that Aladdin had found his way to Africa.
As they were eating and drinking together, the Princess put the sleeping-powder into the Magician's cup of wine-and no sooner had he tasted it than he fell down in a deep sleep as if dead.
This was Aladdin's chance. Hastily coming out from behind the curtains, he snatched the lamp from the Magician's bosom, and called the genie to come to his assistance.
The genie, having first thrown out the Magician, then carried the Palace with the Princess and Aladdin back to the spot from which it had been taken.
Great was the Sultan's joy at receiving back his daughter. The whole city was given over to rejoicings, and for ten days nothing was heard but the sound of drums and trumpets and cymbals, and nothing was seen but illuminations and gorgeous entertainments in honor of Aladdin's safe return.
Aladdin and the Princess ascended the throne after the Sultan died and they lived long and happily and had many beautiful children.
