CHƯƠNG V.

Chúng tôi quyết định không ghé qua London, mà rẽ ngang vùng thôn quê để tới Portsmouth1, từ đó sẽ lên tàu đi Havre2. Tôi tha thiết chọn lộ trình này chủ yếu bởi bản thân vô cùng sợ hãi khi phải nhìn lại những chốn xưa, nơi tôi từng tận hưởng những khoảnh khắc bình yên hiếm hoi bên Clerval yêu dấu. Nỗi kinh hoàng cứ thế dâng lên mỗi khi tôi nghĩ đến việc phải giáp mặt những người quen cũ, những người hẳn sẽ hỏi han về biến cố vừa qua. Chỉ cần gợi nhớ lại chuyện đó thôi, nỗi đau đớn tột cùng như thể một lần nữa cào xé tâm can tôi, y như cái khoảnh khắc tôi bàng hoàng nhìn chằm chằm vào thân xác vô hồn của anh tại quán trọ ở --.

Về phần cha tôi, mọi mong mỏi và nỗ lực của người giờ đây chỉ gói gọn trong một hy vọng duy nhất: được thấy con trai mình phục hồi sức khỏe và tìm lại sự bình yên trong tâm hồn. Sự ân cần và chu đáo của cha chẳng phút nào ngơi nghỉ. Dẫu cho nỗi đau buồn và bóng tối u ám vẫn ngang ngạnh bám rễ trong tôi, cha vẫn chưa một lần tuyệt vọng. Đôi lúc, cha lầm tưởng rằng tôi đang ôm nỗi nhục nhã ê chề khi phải đối mặt với cáo buộc giết người, nên người đã hết lời khuyên nhủ, cố gắng chứng minh cho tôi thấy sự vô nghĩa của thói kiêu hãnh càn rỡ.

"Ôi! Cha ơi," tôi thốt lên, "cha chẳng hiểu con chút nào. Phẩm giá của con người, với tất thảy những xúc cảm và khát vọng, sẽ thực sự bị chà đạp, nếu một kẻ khốn nạn như con mà vẫn còn dám kiêu hãnh. Justine, cô gái đáng thương và bất hạnh ấy, cô ấy cũng vô tội như con, thế mà lại phải gánh chịu cùng một lời buộc tội. Cô ấy đã bỏ mạng vì nó. Và con chính là nguồn cơn của mọi cớ sự - con đã giết cô ấy. William, Justine, rồi cả Henry - tất thảy họ đều chết bởi tay con."

Trong suốt quãng thời gian tôi bị giam cầm, cha đã quá quen với những lời thú tội vỡ vụn này. Mỗi bận tôi tự giày vò và buộc tội chính mình, có lúc, ánh mắt cha lóe lên khao khát một lời giải thích tỏ tường. Nhưng rồi những lúc khác, cha lại xót xa tin rằng đó chỉ là tàn dư của những cơn mê sảng; rằng trong những ngày tháng bạo bệnh, một ý nghĩ điên rồ đã nảy mầm trong trí tưởng tượng của tôi, và nó vẫn dai dẳng bám lấy tôi ngay cả khi thân xác đã hồi phục. Về phần mình, tôi lảng tránh mọi lời phân bua và chìm vào sự câm lặng miên viễn về con ác quỷ do chính tay tôi nhào nặn. Nỗi sợ hãi bị coi là một gã điên rồ đã vĩnh viễn khóa chặt môi tôi, dẫu cho từ sâu thẳm tâm can, tôi sẵn sàng đánh đổi cả thế giới chỉ để được trút bỏ bí mật chết người này.

Nghe những lời ấy, cha tôi lộ rõ vẻ sững sờ tột độ:

"Con đang nói gì vậy, Victor? Con điên rồi sao? Con trai yêu dấu của cha, cha van con, đừng bao giờ thốt ra những lời nhận tội như thế nữa."

"Con không điên," tôi gào lên cay đắng; "mặt trời và bầu trời vợi vợi kia, những nhân chứng từng chứng kiến tội lỗi của con, có thể làm chứng cho sự thật này. Con chính là kẻ sát nhân đã cướp đi sinh mạng của những con người vô tội đó; họ đã chết bởi bàn tay nhào nặn của con. Hàng ngàn lần con thà vắt cạn máu của chính mình, từng giọt, từng giọt một, để cứu lấy mạng sống của họ. Nhưng con không thể, cha ơi, con thực sự không thể đánh đổi sự tồn vong của toàn nhân loại."

Chính những lời vỡ òa cuối cùng ấy đã hoàn toàn thuyết phục cha tôi rằng tâm trí con trai mình thực sự đã hóa điên. Ngay lập tức, cha khéo léo lảng sang chuyện khác, cố gắng kéo tôi ra khỏi vũng lầy u ám của dòng suy nghĩ. Người khao khát gột sạch khỏi tâm trí tôi những ký ức kinh hoàng nơi đất Ireland, tự dặn lòng không bao giờ mảy may nhắc đến chúng, cũng như không để tôi có cơ hội xới lại những bất hạnh của chính mình.

Dấu chân của thời gian dần lướt qua, tôi trở nên điềm tĩnh hơn. Sự khốn cùng vẫn cắm rễ sâu trong trái tim tôi, nhưng tôi không còn lải nhải những lời vô nghĩa về tội ác của bản thân nữa; với tôi, chỉ cần tự thấu rõ mớ tội lỗi ấy là đã quá đủ rồi. Bằng nỗ lực kìm nén tột cùng, tôi đã bóp nghẹt tiếng thét gào của nỗi đau khổ, thứ đôi lúc chỉ trực trào xé toạc cổ họng để oán than với cả thế giới. Và thế là, dáng vẻ của tôi trở nên điềm tĩnh và bình thản hơn bất cứ lúc nào kể từ cái ngày định mệnh tôi đặt chân đến vùng biển băng giá.

Chúng tôi đặt chân đến Havre vào ngày 8 tháng Năm, rồi lập tức đi tiếp tới Paris. Tại đây, cha tôi vướng bận vài việc kinh doanh nên chúng tôi phải nán lại vài tuần. Chính tại chốn phồn hoa này, tôi đã nhận được lá thư sau đây từ Elizabeth:-


“Gửi Victor Frankenstein.

“Người Bạn Yêu Dấu Nhất Của Em,

“Em đã mừng rỡ xiết bao khi nhận được thư bác gửi từ Paris; thế là anh không còn ở một chốn xa xôi diệu vợi nữa, và em có thể ấp ủ hy vọng được tương phùng anh trong chưa đầy hai tuần. Hỡi người anh họ đáng thương của em, hẳn anh đã phải âm thầm chịu đựng biết bao cay đắng! Em chỉ sợ sẽ thấy anh tiều tụy, héo hon hơn cả lúc cất bước rời Geneva. Mùa đông qua đi bỏ lại bao nỗi xót xa, cõi lòng em liên tục bị dằn vặt bởi những âu lo thấp thỏm; nhưng em vẫn thầm mong sẽ lại thấy được vẻ bình yên hiện hữu trên gương mặt anh, và mong sao trái tim anh không hoàn toàn nguội lạnh, vắng bóng sự an ủi lẫn thanh thản.

“Thế nhưng em e rằng những giông bão cảm xúc từng khiến anh điêu đứng suốt một năm qua nay vẫn chưa tan biến, thậm chí có lẽ còn lớn dần theo năm tháng. Em vốn chẳng muốn quấy rầy anh vào lúc này, khi gánh nặng đau thương vẫn còn trĩu nặng trên vai anh; song, một cuộc chuyện trò giữa em và bác ngay trước lúc bác lên đường đã dấy lên vài khúc mắc cần được tỏ tường trước khi đôi ta hội ngộ.

“Giải thích ư! Có lẽ anh sẽ thốt lên như thế; Elizabeth thì có gì để mà phải giãi bày cơ chứ? Nếu anh thực sự nói vậy, thì những trăn trở của em đã có lời đáp, và em chẳng còn việc gì khác ngoài việc ký tên dưới tư cách người em họ yêu quý của anh. Nhưng anh đang ở quá xa em, và lời giãi bày này có thể khiến anh e sợ, mà cũng có thể khiến anh bằng lòng; và, đứng trước lằn ranh ấy, em không dám chần chừ thêm nữa mà quyết định trút cạn những nỗi niềm chất chứa trong lòng suốt những ngày anh vắng bóng, những điều em luôn khao khát tỏ bày nhưng chưa từng đủ can đảm để mở lời.

“Anh thừa hiểu, Victor ạ, rằng hôn sự của đôi ta đã là tâm nguyện được cha mẹ ấp ủ từ thuở đôi ta còn thơ bé. Chúng ta đã được nhồi nhét điều đó từ nhỏ, và được dạy dỗ để mong ngóng nó như một định mệnh tất yếu. Xuyên suốt những năm tháng ấu thơ, chúng ta là những người bạn nô đùa thân thiết, và em tin rằng, khi khôn lớn, chúng ta vẫn mãi trân trọng nhau. Nhưng anh em trong nhà thường nuôi dưỡng một tình cảm gắn bó sâu sắc dành cho nhau, mà chẳng hề thầm khát khao một sự gắn kết nồng nàn hơn, phải chăng trường hợp của đôi ta cũng giống như vậy? Hãy cho em biết đi, Victor yêu dấu. Hãy trả lời em, em van nài anh, vì hạnh phúc của cả hai chúng ta, bằng một sự thật giản đơn tột cùng-Anh có đang nặng lòng với người con gái khác không?

“Anh đã rong ruổi khắp nơi; anh đã dành trọn vài năm thanh xuân tại Ingolstadt; và em xin thú nhận với anh, người bạn tri kỷ của em, rằng vào mùa thu năm ngoái, khi chứng kiến anh chìm trong tận cùng sầu thảm, mải miết trốn chạy vào cõi cô liêu, lảng tránh vạn vật trên đời, em không thể không nghĩ rằng anh đang hối hận về sự gắn kết giữa hai ta. Em ngỡ rằng anh cảm thấy bị xiềng xích bởi danh dự, buộc phải tuân theo di nguyện của cha mẹ dù điều đó đi ngược lại với khao khát nơi con tim anh. Nhưng đó chỉ là một lối mòn suy nghĩ sai lầm. Em thú nhận với anh, người anh họ của em, rằng em yêu anh, và trong những giấc mộng về tương lai, anh luôn là bóng hình không thể thiếu vắng. Thế nhưng, chính hạnh phúc của anh, cũng như của bản thân em, mới là điều em thực sự mong cầu khi em tuyên bố rằng: cuộc hôn nhân này sẽ chỉ đẩy em vào vực thẳm đau khổ vĩnh hằng, trừ phi đó là sự lựa chọn tự nguyện từ chính anh. Ngay lúc này đây, nước mắt em tuôn rơi khi nghĩ đến cảnh, mặc dù đang bị đè nát bởi những tai ương tàn khốc nhất, anh vẫn có thể bóp nghẹt mọi hy vọng về tình yêu và hạnh phúc-thứ duy nhất có thể giúp anh tìm lại chính mình-chỉ vì hai chữ danh dự. Em, người mang trong tim một thứ tình cảm vị tha dành cho anh, lại có thể nhân lên gấp mười lần nỗi đọa đày của anh, nếu em vô tình trở thành rào cản ngăn bước những ước nguyện của anh. Ôi, Victor, xin hãy tin chắc rằng người em họ, người bạn thanh mai trúc mã của anh, mang một tình yêu quá đỗi chân thành dành cho anh để không bao giờ cho phép mình bị dằn vặt bởi những suy nghĩ ấy. Hãy sống thật hạnh phúc nhé, người bạn của em; và nếu anh lắng nghe em trong thỉnh cầu duy nhất này, hãy cứ yên tâm rằng chẳng có giông tố nào trên thế gian này có thể tước đi sự bình yên nơi cõi lòng em.

“Đừng để lá thư này làm phiền muộn lòng anh; anh chẳng cần phải hồi âm vào ngày mai, hay ngày kia, hay thậm chí là cho đến tận lúc anh quay về, nếu điều đó khiến anh đau nhói. Bác sẽ gửi cho em tin tức về sức khỏe của anh; và khi đôi ta trùng phùng, nếu em chỉ cần thoáng thấy một nụ cười vương trên môi anh, dẫu là nhờ lá thư này hay bất kỳ nỗ lực nào khác từ em, thế là đã quá đủ cho mọi niềm hạnh phúc của đời em.

“Elizabeth Lavenza.

“Geneva, ngày 18 tháng 5, năm 17-.”


Lá thư này đã đánh thức trong tâm trí tôi một ký ức kinh hoàng mà tôi từng cố chôn vùi, lời đe dọa rợn người của con ác quỷ-“Ta sẽ ở cùng ngươi vào đêm tân hôn!” Đó chính là bản án tử hình dành cho tôi. Trong cái đêm định mệnh ấy, con ác quỷ sẽ dùng mọi thủ đoạn hèn hạ để tiêu diệt tôi, để tước đoạt khỏi tôi tia hy vọng le lói về một hạnh phúc vốn dĩ có thể xoa dịu phần nào những vết thương rỉ máu. Hắn đã rắp tâm hoàn tất chuỗi tội ác tày trời bằng cái chết của chính tôi vào đêm đó. Thôi được, cứ để mặc mọi sự diễn ra đi; một cuộc tử chiến đẫm máu chắc chắn sẽ bùng nổ. Nếu hắn chiến thắng, tôi sẽ chìm vào giấc ngủ ngàn thu, và quyền lực bạo chúa của hắn lên sinh mạng tôi cũng tan thành mây khói. Còn nếu hắn gục ngã, tôi sẽ trở thành một kẻ tự do. Than ôi! Tự do kiểu gì cơ chứ? Chẳng khác nào gã nông dân chứng kiến cảnh gia đình mình bị tàn sát dã man ngay trước mắt, mái tranh nghèo bị thiêu rụi, ruộng đồng bị xới tung, để rồi gã bị tống cổ ra đường giữa đêm đen-không cửa không nhà, không một xu dính túi, trơ trọi cô độc, nhưng lại được tự do. Thứ tự do của tôi cũng sẽ mang mùi vị chát đắng y hệt như thế, chỉ khác biệt ở chỗ tôi vẫn còn Elizabeth, báu vật vô giá của đời tôi. Nhưng than ôi, báu vật ấy lại bị đặt lên bàn cân cùng những nỗi kinh hoàng của sự ăn năn và mặc cảm tội lỗi-những bóng ma sẽ ám ảnh, đeo bám tôi cho đến tận hơi thở cuối cùng.

Elizabeth ngọt ngào và yêu dấu vô ngần! Tôi cứ đọc đi đọc lại bức thư của em, rồi những xúc cảm êm đềm bỗng len lỏi vào trái tim khô cằn này, mạo muội thì thầm về những giấc mộng thiên đường ngập tràn tình yêu và hoan hỉ. Thế nhưng trái cấm đã trót lỡ nếm rồi, và cánh tay của vị thiên sứ đang phơi trần để đuổi tôi ra khỏi mọi bến bờ hy vọng3. Tuy nhiên, tôi thà nộp mạng chết đi để giữ cho em được hạnh phúc. Nếu con quái vật thực sự biến lời đe dọa thành hành động, thì lưỡi hái tử thần là điều không thể tránh khỏi. Song, tôi lại một lần nữa đắn đo, tự hỏi liệu cuộc hôn nhân này có đang thúc đẩy bánh xe số phận lăn nhanh hơn đến vực thẳm hay không. Sự hủy diệt của tôi có thể ập đến sớm hơn vài tháng; nhưng nếu kẻ tra tấn tôi sinh lòng nghi ngờ rằng tôi đang trì hoãn hỷ sự chỉ vì khiếp sợ những lời đe dọa của hắn, thì chắc chắn hắn sẽ vạch ra muôn vàn phương cách trả thù khác, và có lẽ là còn tàn độc hơn gấp bội. Hắn đã thề độc rằng sẽ ở cùng tôi vào đêm tân hôn, nhưng hắn chẳng hề coi lời đe dọa đó là sợi dây trói buộc mình phải ngồi yên chờ đợi; bởi lẽ, như để thị uy cho tôi thấy rằng cơn khát máu của hắn vẫn chưa nguôi ngoai, hắn đã ra tay sát hại Clerval ngay sau khi buông lời đe dọa. Do đó, tôi hạ quyết tâm: nếu việc tôi lập tức kết đôi cùng người em họ mang lại hạnh phúc cho em hay cho cha, thì những mưu hèn kế bẩn nhằm tước đoạt mạng sống tôi từ kẻ thù tuyệt đối không thể trì hoãn đám cưới ấy dẫu chỉ một giờ.

Mang trong mình một tâm thế như vậy, tôi đã hồi âm cho Elizabeth. Lá thư của tôi toát lên sự điềm tĩnh và dạt dào tình yêu thương. “Anh e rằng, hỡi người con gái yêu dấu của anh,” tôi viết, “chẳng còn bao nhiêu hạnh phúc sót lại cho đôi ta trên cõi đời phàm tục này nữa; nhưng tất thảy những gì anh có thể tận hưởng vào một ngày nào đó đều hội tụ nơi em. Hãy gạt bỏ hết mọi nỗi sợ hãi viển vông trong lòng đi; anh nguyện hiến dâng trọn cuộc đời cùng mọi nỗ lực của mình chỉ cốt đổi lấy sự mãn nguyện cho riêng em. Anh đang cất giấu một bí mật, Elizabeth ạ, một bí mật kinh hoàng tột độ; ngày mà nó được phơi bày trước mắt em, nó sẽ khiến toàn thân em ớn lạnh vì khiếp đảm. Và rồi, thay vì ngỡ ngàng trước bộ dạng khốn cùng của anh, em sẽ chỉ biết tự hỏi làm thế nào anh có thể sống sót mà vượt qua những đọa đày tàn nhẫn ấy. Anh sẽ trút cạn câu chuyện ngập chìm trong thương đau và kinh hãi này cho em nghe vào ngày ngay sau đám cưới của đôi ta; bởi lẽ, cô em họ ngọt ngào của anh, giữa chúng ta phải có sự tin tưởng trọn vẹn. Nhưng từ nay cho đến lúc đó, anh van xin em, xin em đừng bao giờ nhắc đến hay ám chỉ về nó. Đây là thỉnh cầu tha thiết nhất của anh, và anh biết em sẽ gật đầu ưng thuận.”

Độ chừng một tuần sau khi nhận được thư của Elizabeth, chúng tôi trở lại Geneva. Người em gái họ dang tay chào đón tôi bằng tất cả sự đằm thắm chất chứa trong tim; thế nhưng, khi ánh mắt chạm phải thân hình tiều tụy cùng đôi gò má đỏ bừng vì cơn sốt của tôi, nước mắt em chợt trào dâng. Nơi em, tôi cũng nhận ra những nét đổi thay. Em gầy đi nhiều, chẳng còn đâu vẻ hoạt bát rạng ngời tựa thiên thần từng làm tôi say đắm; bù lại, sự dịu dàng cùng ánh nhìn vời vợi xót thương lại khiến em càng trở thành người bạn đồng hành lý tưởng cho một kẻ mang linh hồn tàn tạ và khốn khổ như tôi.

Chút bình yên hiếm hoi tôi được tận hưởng lúc này chẳng tày gang. Miền ký ức dội về mang theo cả sự điên rồ; và mỗi khi chuỗi ngày nghiệt ngã đã qua hiện hữu trong tâm trí, một cơn điên loạn thực sự lại chiếm lấy toàn bộ con người tôi. Có những lúc tôi điên cuồng gào thét, bốc cháy ngùn ngụt trong cơn phẫn nộ bùng phát, nhưng cũng có lúc tôi lại chìm sâu dưới đáy vực của sự suy sụp và tuyệt vọng. Tôi chẳng màng nói năng cũng chẳng buồn nhìn ai, chỉ trơ trơ ngồi đó, bàng hoàng trước vô vàn nỗi đớn đau tột cùng vừa đánh gục mình.

Giờ đây, chỉ duy nhất Elizabeth mới đủ sức kéo tôi ra khỏi những cơn kích động bạo liệt ấy; chất giọng êm ái của em như dòng suối mát lành xoa dịu ngọn lửa hờn căm đang thiêu đốt tôi, và đánh thức những xúc cảm dung dị của con người mỗi khi tôi chìm vào trạng thái tê liệt. Em đã khóc cùng tôi, và khóc vì tôi. Khi lý trí đã trở lại, em lại dịu dàng khuyên nhủ, dốc lòng truyền cho tôi sự cam chịu để đón nhận nghịch cảnh. Ôi! Cam chịu vốn dĩ là phương thuốc an thần cho những kẻ bất hạnh, nhưng với một kẻ trĩu nặng tội lỗi như tôi, sự bình yên vĩnh viễn là một điều xa xỉ. Nỗi ân hận cứ thế giày vò, làm vẩn đục ngay cả thứ ánh sáng cứu rỗi mong manh mà đôi khi người ta vẫn tìm thấy ở tận cùng của sự đau khổ.

Ngay khi tôi vừa đặt chân đến nhà, cha liền giục giã về việc cử hành hôn lễ giữa tôi và người em họ. Tôi chỉ biết nín lặng.

"Vậy ra, lòng con đã hướng về người khác chăng?"

"Trên cõi đời này, con chẳng màng đến ai khác. Con yêu Elizabeth, và vẫn luôn mang theo niềm hân hoan chờ đón ngày hai đứa thành thân. Cha hãy định ngày đi; trong ngày trọng đại ấy, con xin nguyện cống hiến trọn vẹn bản thân mình, dẫu cho có phải đánh đổi bằng cả mạng sống, để đổi lấy hạnh phúc cho em ấy."

"Victor yêu dấu của cha, xin con đừng thốt ra những lời lẽ như thế. Bóng đen của những bất hạnh nặng nề tuy đã ập xuống gia đình ta; nhưng chính vì thế, chúng ta càng phải xích lại gần nhau hơn, gìn giữ những gì còn sót lại, và san sẻ phần tình yêu vốn dành cho người đã khuất sang cho những người còn hiện diện trên cõi đời này. Gia đình ta dù có neo người hơn, nhưng chính những sợi dây tình cảm thiêng liêng cùng chung một nỗi đau sẽ lại gắn kết mọi người bền chặt hơn bao giờ hết. Và rồi thời gian sẽ xoa dịu đi sự tuyệt vọng trong con, những mầm sống mới của tình yêu thương và sự săn sóc sẽ lại đâm chồi nảy lộc, lấp đầy những khoảng trống hiu quạnh mà số phận tàn nhẫn đã tước đoạt khỏi tay chúng ta."

Đó là những lời khuyên nhủ ân cần của cha tôi. Nhưng với riêng tôi, ký ức về lời đe dọa kinh hoàng ấy lại ùa về cào xé tâm can: bạn hẳn sẽ chẳng lấy làm lạ khi biết rằng, trước sức mạnh tàn độc vô biên mà con ác quỷ đã phô diễn qua những tội ác đẫm máu, tôi gần như coi hắn là một sinh thể bất khả chiến bại; và khi hắn buông lời nguyền rủa, "Ta sẽ ở cùng ngươi vào đêm tân hôn," tôi hiểu rằng bản án tử thần ấy là điều không thể lẩn tránh. Dẫu vậy, nếu đặt cái chết của bản thân lên bàn cân cùng với sự mất mát Elizabeth, thì việc giã từ cõi đời cũng chẳng còn là điều gì quá đỗi tồi tệ; vậy nên, mang theo một vẻ mặt rạng rỡ đầy mãn nguyện, tôi đã chấp thuận lời đề nghị của cha. Rằng nếu em họ tôi cũng bằng lòng, hôn lễ sẽ được tiến hành trong mười ngày tới, và trong tâm trí tôi, ấy cũng chính là thời khắc định mệnh giáng nhát búa cuối cùng đóng ấn cuộc đời mình.

Lạy Chúa chí cao! Giá như trong một giây phút ngắn ngủi, tôi mảy may lường trước được tâm địa quỷ dữ của kẻ thù, tôi thà tự đày ải bản thân vĩnh viễn khỏi quê cha đất tổ, lưu lạc như một bóng ma vất vưởng không bằng hữu nơi chân trời góc bể, còn hơn là chấp thuận cuộc hôn nhân nghiệt ngã này. Thế nhưng, tựa như bị thao túng bởi một thứ tà thuật hắc ám, con quái vật đã che mắt, khiến tôi hoàn toàn mù quáng trước mưu đồ thực sự của hắn; và trong lúc đinh ninh rằng bản thân đang dọn đường cho chính cái chết của mình, tôi đã vô tình tước đoạt sinh mạng của một người con gái mà tôi yêu thương hơn tất thảy.

Ngày vui đã cận kề, chẳng rõ vì hèn nhát hay do linh cảm mách bảo, tôi bỗng thấy lồng ngực mình trĩu nặng một nỗi âu lo. Tuy nhiên, tôi vẫn khéo léo giấu nhẹm sự hoảng loạn sau lớp mặt nạ rạng rỡ, đủ để mang lại những nụ cười và niềm hoan hỉ trên gương mặt cha, nhưng sao có thể qua mặt được ánh nhìn tinh tế và luôn hằng dõi theo của Elizabeth. Em mong chờ ngày chúng tôi chung đôi với một sự mãn nguyện êm đềm, dù cho sâu thẳm trong đó vẫn đan xen đôi chút sợ hãi vô hình. Hẳn những bi kịch dồn dập trong quá khứ đã để lại một nỗi ám ảnh, rằng thứ hạnh phúc tưởng chừng như nắm chắc trong tay lúc này, có thể sẽ sớm vụt tắt như một giấc mộng phù du, chẳng để lại gì ngoài một nỗi hối tiếc sâu hoắm và vĩnh viễn.

Mọi công tác chuẩn bị cho sự kiện trọng đại đều đã tươm tất; những vị khách mang theo lời chúc phúc lần lượt ghé thăm; và tất cả đều khoác lên mình một bầu không khí tươi vui rạng rỡ. Về phần mình, tôi cố gắng kìm nén bằng mọi giá nỗi lo âu đang cào xé tâm can, tỏ vẻ nhiệt thành tham gia vào những kế hoạch của cha tôi, dẫu thừa hiểu rằng những điều tốt đẹp ấy có lẽ cũng chỉ là lớp phông bạt lộng lẫy tô điểm thêm cho vở bi kịch đời tôi. Một ngôi nhà nhỏ xinh gần Cologny4 đã được sắm sửa làm tổ ấm cho hai đứa, nơi chúng tôi có thể tận hưởng niềm vui bình dị nơi thôn dã, mà vẫn đủ gần Geneva để mỗi ngày được bề kiến cha; ông sẽ tiếp tục nán lại thành phố, để tạo điều kiện tốt nhất cho Ernest theo đuổi con đường học vấn.

Cùng lúc đó, tôi đã âm thầm triển khai mọi biện pháp phòng ngự, đề phòng trường hợp con ác quỷ ngang nhiên tấn công. Lúc nào tôi cũng giắt theo người một khẩu súng ngắn cùng một con dao găm sắc lẹm, luôn trong tâm thế cảnh giác cao độ để bẻ gãy mọi mưu hèn kế bẩn của hắn; và chính những sự chuẩn bị ấy đã mang lại cho tôi một chút tĩnh tâm. Quả thật, khi thời khắc định mệnh sắp điểm, lời đe dọa năm xưa dường như chỉ còn là một thứ ảo giác mờ nhạt, chẳng đáng để tôi bận tâm hay làm xáo trộn cõi lòng. Giờ đây, niềm hạnh phúc phơi phới mà tôi gửi gắm nơi cuộc hôn nhân này lại mang một dáng vẻ hiện hữu và chắc chắn hơn bao giờ hết, nhất là khi ngày cử hành hôn lễ đã kề cận, và tôi liên tục nghe mọi người kháo nhau về nó như một sự kiện tất yếu không một tai ương nào có thể cản bước.

Elizabeth trông thật hạnh phúc; chính thái độ điềm tĩnh của tôi đã góp phần không nhỏ vào việc xoa dịu những âu lo trong lòng em. Ấy thế nhưng, ngay trong cái ngày đáng lẽ phải đơm hoa kết trái cho những khát vọng và định mệnh đời tôi, em lại tỏ ra u sầu, và một linh cảm gở về những điều rủi ro cứ bám riết lấy tâm trí em; cũng có thể, tâm tư em đang nặng trĩu vì bí mật kinh hoàng mà tôi đã hứa sẽ phơi bày vào ngày hôm sau. Trái lại, cha tôi lúc này lại đang lâng lâng trong niềm sung sướng tột độ, và giữa nhịp điệu hối hả của công tác chuẩn bị, ông chỉ nhìn thấy trong nét u sầu của đứa cháu gái sự e ấp bẽn lẽn của một nương tử sắp theo chồng.

Sau khi hôn lễ kết thúc, một đám đông đã tề tựu tại nhà cha tôi để chung vui; nhưng theo kế hoạch đã định, Elizabeth và tôi sẽ dành trọn buổi chiều cùng đêm tân hôn tại Evian5, trước khi trở về Cologny vào sáng hôm sau. Hôm ấy trời quang mây tạnh, gió cũng rất thuận chiều, nên chúng tôi quyết định xuôi dòng bằng đường thủy.

Đó cũng là những khoảnh khắc cuối cùng trong đời, tôi còn được nếm trải hương vị của hạnh phúc. Con thuyền lướt đi vun vút. Ánh mặt trời rực rỡ và oi ả, nhưng chúng tôi đã được che chắn bởi một tấm màn rủ êm ái. Từ trong thuyền, chúng tôi say sưa ngắm nhìn cảnh sắc tuyệt mỹ xung quanh. Có lúc, chúng tôi hướng mắt về một phía hồ, nơi ngọn Mont Salêve6 sừng sững hiện ra bên những bờ cỏ thơ mộng của Montalêgre7. Xa xa, vươn lên trên tất cả là đỉnh Mont Blânc kiều diễm, cùng muôn vàn đỉnh núi phủ tuyết trắng xóa đang quây quần như muốn ganh đua vẻ đẹp với nó một cách tuyệt vọng; cũng có lúc, nương theo bờ bên kia, chúng tôi lại thấy dãy Jura uy nghi chĩa những sườn non tối sẫm về phía xa, như muốn ngăn cản những tham vọng rời bỏ quê hương, đồng thời dựng lên một bức tường thành bất khả xâm phạm trước bất kỳ kẻ thù nào nhăm nhe xâm lược.

Tôi khẽ nắm lấy tay Elizabeth: “Em đang buồn ư, tình yêu của anh. Ôi! Giá như em thấu hiểu những gì anh đã phải cam chịu, và cả những gì anh sẽ còn phải đương đầu, hẳn em sẽ cố gắng cho anh được nếm trải sự yên bình, được giải thoát khỏi cõi tuyệt vọng, dẫu chỉ để anh được tận hưởng trọn vẹn trong một ngày hôm nay thôi.”

“Hãy vui lên nhé, Victor thân yêu của em,” Elizabeth dịu dàng đáp lời. “Em mong sẽ không có điều gì làm anh phải bận lòng. Hãy tin em, dù niềm hân hoan không hiện rõ trên nét mặt, nhưng thẳm sâu trong tim, em đang mãn nguyện vô cùng. Có một điều gì đó cứ thì thầm bên tai em, bảo rằng đừng quá ỷ lại vào viễn cảnh rực rỡ đang mở ra trước mắt hai ta; nhưng em sẽ không lắng nghe những lời gở miệng ấy đâu. Anh xem kìa, chúng ta lướt đi mới nhanh làm sao! Những đám mây kia khi thì che khuất, lúc lại vờn bay trên đỉnh vòm Mont Blânc, càng làm cho bức tranh thiên nhiên thêm phần kỳ thú. Anh nhìn bầy cá muôn vàn đang tung tăng bơi lội dưới làn nước trong vắt kìa, nơi ta có thể đếm rõ từng viên sỏi nhỏ dưới đáy hồ. Thật là một ngày tuyệt diệu! Vạn vật dường như mới hạnh phúc và thanh bình làm sao!”

Elizabeth đã cố gắng xua tan dòng suy tư của tôi và của chính em, hòng rũ bỏ mọi vương vấn về những điều sầu thảm. Thế nhưng, tâm trạng em cứ mãi chông chênh; niềm vui lóe lên trong ánh mắt em được chốc lát, rồi lại nhanh chóng nhường chỗ cho sự hoang mang và những miền miên man vô định.

Mặt trời dần khuất bóng trên bầu trời; chúng tôi đi ngang qua dòng sông Drance8, lặng ngắm dòng nước len lỏi qua những hẻm núi cao và uốn lượn xuống những thung lũng trũng thấp. Dãy Alps ở đoạn này như sáp lại gần mặt hồ hơn, và chúng tôi tiến sát đến võng núi vòng cung ôm trọn đường ranh giới phía đông hồ nước. Tháp nhọn của Evian rực lên giữa những cánh rừng bạt ngàn bao bọc lấy nó, dưới bóng những dãy núi trùng điệp lơ lửng ngay phía trên.

Ngọn gió từng đưa chúng tôi lướt đi với tốc độ đáng kinh ngạc, giờ đây khi chạng vạng buông xuống, đã dịu lại thành một làn hiu hiu. Bầu không khí êm đềm chỉ đủ sức làm gợn lăn tăn mặt nước, mơn trớn qua những tán cây khi chúng tôi tấp vào bờ, mang theo hương thơm ngào ngạt đầy quyến rũ của muôn hoa và cỏ khô. Mặt trời đã hoàn toàn chìm khuất dưới đường chân trời ngay lúc chúng tôi cập bến; và chạm những bước chân đầu tiên lên bờ, tôi bàng hoàng nhận ra những nỗi lo âu và sự kinh hãi kia lại hồi sinh mãnh liệt-những thứ định mệnh ấy sẽ sớm siết chặt lấy tôi, và bám riết lấy tôi cho đến tận cùng hơi thở.




  1. Một thành phố cảng và căn cứ hải quân quan trọng nằm ở bờ biển phía nam nước Anh, là điểm khởi hành phổ biến cho các chuyến đi biển ngang qua Eo biển Manche để tới châu Âu đại lục. ↩

  2. Tức Le Havre, một thành phố cảng sầm uất ở vùng Normandy, miền bắc nước Pháp. Đây là một trong những cửa ngõ giao thương và trung chuyển hành khách chính giữa Pháp và Anh. ↩

  3. Điển tích Kinh Thánh: Ám chỉ sự kiện Adam và Eva ăn trái cấm và bị Thiên chúa đuổi khỏi Vườn Địa đàng. Hình ảnh 'cánh tay của vị thiên sứ' gợi nhắc đến vị thiên thần cầm gươm lửa chốt giữ lối vào vườn. Tác giả mượn điển tích này để diễn tả sự tuyệt vọng tột cùng, khi mọi cơ hội chuộc lỗi hay tận hưởng sự bình yên đều đã vĩnh viễn bị tước đoạt. ↩

  4. Một đô thị thuộc bang Geneva, Thụy Sĩ, nằm ven bờ hồ Geneva. Nơi đây nổi tiếng với phong cảnh thơ mộng, yên tĩnh, là chốn lui tới ưa thích của giới tinh hoa và quý tộc châu Âu thời bấy giờ. ↩

  5. Tức Évian-les-Bains, một thị trấn nghỉ dưỡng xinh đẹp nằm ven hồ Geneva thuộc vùng đông nam nước Pháp. Nơi đây rất nổi tiếng với các dòng suối khoáng nóng và là nguồn gốc của thương hiệu nước khoáng Evian lừng danh. ↩

  6. Một ngọn núi thuộc dãy Tiền Alps của Pháp (French Prealps), nằm sát biên giới Thụy Sĩ. Nó thường được mệnh danh là 'ban công của Geneva' vì từ đỉnh núi có thể phóng tầm mắt bao quát toàn thành phố và mặt hồ. ↩

  7. Khu vực Montalègre ven hồ Geneva, Thụy Sĩ. Điều thú vị là tại đây có biệt thự Villa Diodati, nơi nhà thơ Lord Byron từng thuê vào mùa hè năm 1816. Chính tại biệt thự này, nữ tác giả Mary Shelley đã nảy ra ý tưởng và bắt đầu chấp bút viết kiệt tác Frankenstein. ↩

  8. Một con sông chảy qua vùng Haute-Savoie của Pháp và đổ vào hồ Geneva. Sông Drance mang đặc trưng của dòng chảy vùng núi Alps với nước lạnh, chảy xiết qua các hẻm núi sâu hùng vĩ. ↩