🎧 Nghe chương này

CHƯƠNG VII

Cathy lưu lại Thrushcross Grange ròng rã năm tuần, mãi cho đến tận lễ Giáng sinh. Khi ấy, mắt cá chân của cô đã hoàn toàn bình phục, còn cung cách thì tiến bộ vượt bậc. Phu nhân thường xuyên lui tới thăm nom trong suốt khoảng thời gian đó. Bà bắt tay vào kế hoạch uốn nắn Cathy, thổi phồng lòng tự tôn của cô bằng những bộ váy áo lộng lẫy và những lời tâng bốc mà cô bé dễ dàng tin theo. Bởi thế, thay vì hình ảnh một con nhóc hoang dã, đầu trần chân đất nhảy bổ vào nhà rồi lao đến ôm chầm lấy tất cả chúng tôi đến nghẹt thở, thì nay, bước xuống từ lưng một chú ngựa con màu đen tuyệt đẹp lại là một bóng hình vô cùng đài các. Những lọn tóc nâu mềm mại buông xõa từ dưới chiếc mũ hải ly1 điểm xuyết lông chim, cùng với bộ trang phục cưỡi ngựa bằng vải nỉ dáng dài mà cô phải dùng cả hai tay nâng lên mới có thể bước qua bậu cửa. Hindley bế bổng em gái từ trên lưng ngựa xuống, reo lên đầy sung sướng:

"Chà, Cathy, em đẹp quá! Anh suýt nữa thì không nhận ra em. Bây giờ trông em hệt như một quý cô đích thực. Isabella Linton chẳng thể nào sánh kịp với em đâu, phải không Frances?"

"Isabella vốn không có được những nét đẹp trời phú như em ấy," vợ anh đáp lời. "Nhưng em ấy phải chú ý đấy, đừng để mình trở lại hoang dã ở chốn này nữa. Ellen, hãy giúp cô Catherine cởi đồ ra nào... Từ từ đã, em yêu, em sẽ làm rối những lọn tóc của mình mất. Để chị cởi mũ cho em."

Tôi tháo bộ trang phục cưỡi ngựa ra. Bên dưới, cô bé tỏa sáng rực rỡ trong chiếc váy lụa kẻ sọc lộng lẫy, chiếc quần bồng túm ống màu trắng tinh tươm cùng đôi giày da bóng lộn. Trong khi đôi mắt cô lấp lánh niềm vui nhìn bầy chó nhảy chồm lên mừng rỡ đón chào, cô lại hầu như chẳng dám chạm tay vào chúng vì sợ làm vấy bẩn bộ đồ lụa là của mình. Cô chỉ khẽ khàng đặt một nụ hôn lên má tôi. Người tôi lúc ấy đang dính đầy bột mì vì mải làm bánh Giáng sinh, hẳn sẽ chẳng tiện chút nào nếu cô ôm chầm lấy tôi; và rồi, cô rảo mắt nhìn quanh quất để tìm Heathcliff. Ông bà Earnshaw nín thở theo dõi cuộc hội ngộ của họ. Cả hai cho rằng khoảnh khắc này sẽ phần nào giúp họ đong đếm xem mình có bao nhiêu cơ sở để kỳ vọng vào việc chia rẽ đôi bạn ấy.

Thoạt đầu, quả thực rất khó để tìm thấy Heathcliff. Nếu như trước khi Catherine đi vắng, cậu đã lếch thếch và chẳng được ai chăm nom, thì nay, tình trạng ấy còn tồi tệ gấp mười lần. Ngoại trừ tôi ra, chẳng ai thèm làm cái việc tử tế là mắng cậu là một thằng bé bẩn thỉu và giục cậu đi tắm gội lấy một lần mỗi tuần; hơn nữa, những đứa trẻ trạc tuổi cậu vốn hiếm khi mặn mà với xà phòng và nước. Thế nên, chưa kể đến bộ quần áo đã bị ba tháng lội bùn giày vò tơi tả cùng mái tóc dày cộp rối tinh rối mù, thì ngay cả lớp da mặt và đôi bàn tay của cậu cũng bị che khuất đến thảm hại. Cậu hoàn toàn có lý do để thu mình trốn sau chiếc ghế băng khi phải chứng kiến một thiếu nữ kiêu sa, rạng ngời dường ấy bước vào nhà, thay vì một bản sao lôi thôi lếch thếch của chính mình như cậu từng đinh ninh.

"Heathcliff không có ở đây sao?" cô cất tiếng hỏi, thong thả tháo đôi găng tay, để lộ những ngón tay trắng trẻo nuột nà nhờ quãng thời gian ngồi không trong nhà.

"Heathcliff, mày có thể chui ra rồi đấy," Hindley lớn tiếng, tỏ vẻ thích thú trước sự bối rối của cậu, và hả hê khi thấy một thằng nhãi ranh lưu manh đen đúa, gớm ghiếc sẽ buộc phải chường mặt ra. "Mày có thể đến và chào mừng cô Catherine đã trở về, giống như đám người hầu khác."

Thoáng thấy bóng dáng cậu bạn thân nơi góc khuất, Cathy bay đến ôm chầm lấy cậu. Cô ấn bảy tám nụ hôn liên tiếp lên má cậu chỉ trong chớp mắt, rồi khựng lại, lùi ra xa, bật cười và thốt lên:

"Trời, trông cậu sao mà đen đúa và cáu kỉnh thế! Và sao... sao mà buồn cười và dữ tợn quá vậy! Nhưng chắc là do tớ đã quen với Edgar và Isabella Linton rồi. Chà, Heathcliff, cậu quên tớ rồi sao?"

Cô có lý do để thắc mắc điều đó, bởi nỗi tủi thẹn và lòng kiêu hãnh bị tổn thương đã phủ một lớp u ám dày đặc lên nét mặt cậu, khiến cậu đứng chết trân tại chỗ.

"Bắt tay đi, Heathcliff," ông Earnshaw nói với giọng điệu ban ơn kẻ cả; "thi thoảng cũng được phép làm vậy."

"Tớ sẽ không làm thế," thằng bé đáp trả, cuối cùng cũng tìm lại được giọng nói của mình. "Tớ sẽ không đứng đó để bị cười nhạo. Tớ sẽ không chịu đựng điều đó!"

Nói rồi, cậu suýt nữa đã gạt phăng vòng vây để lao ra ngoài, nhưng Cathy lại kịp thời nắm lấy tay cậu.

"Tớ không có ý cười nhạo cậu đâu," cô dỗ dành. "Tớ chỉ không kiềm chế được bản thân thôi. Heathcliff, ít nhất hãy bắt tay đi chứ! Cậu hờn dỗi chuyện gì thế? Chỉ là trông cậu hơi kỳ quặc một chút thôi mà. Nếu cậu chịu rửa mặt và chải tóc đi, mọi chuyện sẽ ổn thỏa cả. Nhưng mà cậu bẩn quá!"

Cô ái ngại nhìn đăm đăm vào những ngón tay đen đúa mà cô đang nắm lấy, rồi lại liếc xuống chiếc váy lụa của mình. Cô thực sự e sợ rằng bộ váy sẽ bị vấy bẩn nếu cứ tiếp xúc với cậu.

"Cậu không cần phải chạm vào tớ!" cậu gắt lên, nương theo ánh mắt cô rồi hậm hực rụt tay lại. "Tớ sẽ cứ bẩn thỉu như tớ muốn. Tớ thích bị bẩn đấy, và tớ sẽ bẩn."

Dứt lời, cậu đâm sầm ra khỏi phòng trong tiếng cười cợt vui vẻ của hai vợ chồng chủ nhà, và trước sự bối rối tột độ của Catherine. Cô bé không tài nào hiểu nổi vì sao những lời nhận xét vô tư của mình lại dẫn đến một màn kịch tồi tệ như vậy.

Sau khi đóng xong vai hầu gái cho người mới đến, tôi vùi những chiếc bánh vào lò, thắp lên ngọn lửa rực rỡ mang đến sinh khí vui tươi cho căn nhà và gian bếp, sao cho thật xứng với không khí đêm Giáng sinh. Xong xuôi, tôi định ngồi xuống tự tiêu khiển bằng vài khúc thánh ca, hoàn toàn cô độc; mặc kệ lão Joseph từng quả quyết rằng những giai điệu nhộn nhịp mà tôi chọn chẳng khác gì những khúc ca trần tục. Lão đã lui về phòng riêng để lầm rầm cầu nguyện. Ở nhà trên, ông bà Earnshaw thì mải miết thu hút sự chú ý của cô chủ nhỏ bằng mớ đồ lặt vặt sặc sỡ, vốn được mua cho cô để mang tặng lại bọn trẻ nhà Linton như một lời đáp tạ lòng tốt của chúng. Ông bà đã mời lũ trẻ đến chơi Đồi Gió Hú vào ngày hôm sau. Lời mời được nhận lời, song đi kèm một điều kiện: Bà Linton khẩn khoản cầu xin ông bà phải giữ đám con cưng của bà tránh thật xa "cái thằng oắt hư hỏng và hay chửi thề" đó.

Giữa những cảnh huống ấy, tôi vẫn thui thủi một mình. Tôi hít hà hương thơm ngào ngạt của các loại gia vị đang ấm dần lên; khẽ chiêm ngưỡng những dụng cụ nhà bếp sáng bóng, chiếc đồng hồ được lau chùi láng o, điểm xuyết vài nhánh nhựa ruồi2, và những chiếc cốc bạc xếp ngay ngắn trên khay chỉ chực chờ rót đầy thứ bia ủ gia vị3 cho bữa tối; và hơn hết thảy là sự sạch sẽ không tì vết, kết quả từ bàn tay chăm chút của tôi-sàn nhà được cọ rửa và quét tước tinh tươm. Tôi thầm tán thưởng từng món đồ, rồi lại nhớ đến dáng hình ông Earnshaw già mỗi bận bước vào lúc mọi thứ đã gọn gàng, ông sẽ gọi tôi là một cô nương lanh lợi và ấn một đồng shilling4 vào tay tôi như một món quà Giáng sinh; từ đó, tôi lại nghĩ đến tình thương ông dành cho Heathcliff, cùng nỗi lo của ông rằng cậu bé có thể phải hứng chịu sự hắt hủi sau khi ông qua đời: và điều ấy, một cách thật tự nhiên, khiến tôi chạnh lòng khi nghĩ tới tình cảnh của thằng bé tội nghiệp lúc này, để rồi từ chỗ đang nghêu ngao hát, tôi chuyển sang bật khóc. Dù vậy, tôi sớm nhận ra rằng, thay vì rơi nước mắt, nỗ lực bù đắp một vài lỗi lầm cho cậu bé sẽ mang lại nhiều ý nghĩa hơn. Nghĩ vậy, tôi đứng dậy và bước ra sân tìm cậu. Cậu chẳng ở đâu xa; tôi bắt gặp cậu đang vuốt ve bộ lông bóng mượt của chú ngựa con mới trong chuồng, và cho bầy thú ăn như thói quen thường nhật.

"Nhanh lên nào, Heathcliff!" tôi giục, "nhà bếp đang vô cùng ấm cúng; còn lão Joseph thì đã lên lầu rồi: nhanh chân lên, để chị sửa soạn cho cậu một bộ cánh thật bảnh bao trước khi cô Cathy bước ra. Lúc ấy, hai người có thể ngồi bên nhau, độc chiếm cả cái lò sưởi cho riêng mình, và tha hồ trò chuyện tới tận lúc đi ngủ."

Cậu vẫn lẳng lặng làm tiếp phần việc của mình, chẳng buồn quay đầu về phía tôi lấy nửa lần.

"Thôi nào-thế cậu có chịu vào không thì bảo?" tôi gặng hỏi. "Có một chiếc bánh nhỏ cho mỗi người, thế là hòm hòm rồi đấy; và cậu sẽ cần đến nửa canh giờ để chải chuốt đó."

Tôi nán lại đợi năm phút, nhưng không nhận được lời hồi đáp nào, đành quay gót bỏ mặc cậu. Catherine ăn tối cùng anh trai và chị dâu: Joseph và tôi chia nhau một bữa ăn tẻ nhạt, được "nêm nếm" bằng những lời mắng nhiếc từ một phía và thái độ xấc xược từ phía còn lại. Khẩu phần bánh và pho mát của Heathcliff bị bỏ mặc trên bàn suốt cả đêm cho những nàng tiên5. Cậu nấn ná làm việc cho đến tận chín giờ, rồi lầm lì bước thẳng về buồng. Cathy thức rất khuya, vì có hàng tá thứ cần sửa soạn để nghênh đón những người bạn mới: cô tạt vào bếp một lần định bụng trò chuyện cùng người bạn cũ; nhưng cậu đã đi mất tăm. Cô nán lại chỉ đủ để gặng hỏi xem cậu bị làm sao, rồi lại quay ngược vào trong. Sáng hôm sau, cậu dậy từ rất sớm; và, vì là ngày lễ, cậu mang theo bầu tâm sự bực dọc của mình lang thang ra tận vùng đồng hoang, bặt tăm bặt tích cho tới lúc cả nhà đã khởi hành đi nhà thờ. Việc để bụng đói meo và thả hồn suy ngẫm dường như đã xoa dịu đôi chút tinh thần của cậu. Cậu loanh quanh luẩn quẩn bên cạnh tôi một đỗi, và sau khi gom nhặt đủ chút can đảm, cậu bất thình lình thốt lên: "Chị Nelly, chị chải chuốt cho em đàng hoàng lại đi, em sẽ ngoan mà."

"Đến lúc rồi đấy, Heathcliff," tôi đáp lời; "cậu đã làm Catherine buồn lòng: con bé hẳn hối hận lắm vì đã trở về nhà, chị dám chắc là thế! Trông cậu cứ như đang ghen tị với con bé, chỉ vì con bé được người ta để tâm đến nhiều hơn."

Ý nghĩ ghen tị với Catherine đối với cậu là một điều hoàn toàn xa lạ và không thể hiểu nổi, nhưng chuyện làm cô buồn lòng thì cậu lại thấu tỏ tường tận.

"Cậu ấy có nói là cậu ấy buồn không chị?" cậu dò hỏi, vẻ mặt đầy nghiêm túc.

"Con bé đã bật khóc khi chị bảo rằng sáng nay cậu lại lầm lùi bỏ đi mất rồi."

"Chà, tối qua em cũng đã khóc cơ mà," cậu vặc lại, "và em có nhiều cớ để khóc hơn cậu ấy nhiều."

"Đúng là như thế: cậu có một lý do thật chính đáng là mang một trái tim kiêu hãnh và một cái dạ dày rỗng tuếch đi ngủ," tôi nói. "Kẻ kiêu hãnh thường tự chuốc lấy nỗi buồn thảm cho chính mình. Nhưng, nếu cậu cảm thấy hổ thẹn vì lòng tự ái ngất ngưởng đó, cậu phải xin lỗi, hãy nhớ lấy, ngay khi con bé bước vào. Cậu phải tiến tới, chủ động xin hôn con bé, và thốt lên-chính cậu biết rõ nhất mình nên nói gì; chỉ cần làm điều đó một cách thật tình, và đừng cư xử như thể cậu nghĩ con bé đã hóa thành một người hoàn toàn xa lạ trong bộ váy lộng lẫy kia. Và bây giờ, dẫu chị còn bận bịu chuẩn bị bữa tối, chị vẫn sẽ trích ra đôi chút thời gian để chải chuốt cho cậu, đảm bảo thằng oắt Edgar Linton sẽ chỉ trông như một con búp bê khi đứng cạnh cậu mà thôi: vì vốn dĩ thằng bé là thế mà. Cậu ít tuổi hơn, vậy mà, chị dám cá là cậu cao lớn hơn và đôi vai thì rộng gấp đôi; cậu thừa sức hạ đo ván thằng bé chỉ trong chớp mắt; tự cậu không cảm thấy mình đủ sức làm thế hay sao?"

Khuôn mặt Heathcliff bừng sáng lên trong chốc lát; để rồi lại thoắt sầm xì u ám như cũ, và cậu buông tiếng thở dài.

"Nhưng mà, chị Nelly, dù em có vật ngã cậu ta đến hai mươi lần đi chăng nữa, thì điều đó cũng đâu thể khiến cậu ta bớt bảnh bao đi, hay làm em đẹp đẽ lên chút nào. Em chỉ ước sao mình có mái tóc màu sáng và làn da trắng trẻo, được ăn bận lộng lẫy và cư xử nhã nhặn như cậu ta, lại còn có cơ hội nắm trong tay khối tài sản đồ sộ hệt như cậu ta sau này!"

"Và cứ hễ động một chút là lại khóc nhè đòi mẹ," tôi chêm vào, "và run lẩy bẩy nếu có gã trai quê nào lăm le giơ nắm đấm về phía mình, và ngồi rú rịt ở nhà cả ngày chỉ vì một trận mưa rào bóng mây. Ồ, Heathcliff, cậu đang bộc lộ một bản tính thật hẹp hòi! Lại gần chiếc gương đây, và chị sẽ cho cậu thấy cậu nên ước ao điều gì. Cậu có nhận ra hai nếp nhăn hằn sâu giữa hai mắt mình không; và cặp lông mày rậm rạp kia nữa, thay vì vòng cung tự nhiên, lại trĩu nặng xuống ở giữa; và cặp mắt đen đúa quỷ dữ kia, ẩn mình quá sâu, chẳng bao giờ dám mạnh dạn mở to nhìn đời, mà chỉ le lói rình mò, hệt như những gián điệp của quỷ sa tăng? Hãy ước ao và học cách là phẳng những nếp hằn cau có ấy đi, tự tin ngước đôi mi lên, và biến cặp quỷ dữ kia thành những thiên thần ngây thơ, kiêu hãnh, chẳng gợn chút hoài nghi hay sợ hãi điều gì, và luôn nhìn thấy bóng dáng bạn bè ở những nơi mà chúng vốn dĩ chẳng đoan chắc là kẻ thù. Đừng mang cái vẻ mặt của một con chó hoang hung tợn, tựa hồ thừa biết những cú đá giáng xuống mình là đích đáng, nhưng vẫn nuôi lòng thù hận cả thế giới, cũng như kẻ đã đá nó, vì những đớn đau mà nó phải hứng chịu."

"Nói cách khác, em phải ao ước có được đôi mắt xanh thẳm tuyệt đẹp và vầng trán phẳng phiu thanh tú của Edgar Linton," cậu vặn lại. "Em có ước đấy thôi-nhưng điều đó cũng đâu giúp em có được chúng."

"Một trái tim nhân hậu sẽ khắc họa nên một khuôn mặt ưa nhìn, chàng trai của chị ạ," tôi tiếp lời, "ngay cả khi cậu có đen nhẻm đi chăng nữa; và ngược lại, một trái tim xấu xa sẽ biến khuôn mạo khôi ngô nhất thành một thứ gì đó còn tồi tệ hơn cả sự xấu xí. Và bây giờ, khi chúng ta đã tắm rửa, chải tóc gọn gàng, và vứt bỏ xong thói giận dỗi rồi-hãy nói cho chị nghe, liệu cậu có thấy mình khá bảnh bao không? Chị nói cho cậu hay, chị thấy thế đấy. Cậu mang dáng dấp của một vị hoàng tử đang vi hành trong lớp áo thường dân. Nào ai biết được cha cậu lại chẳng phải là Hoàng đế Trung Hoa, còn mẹ cậu lại là một nữ hoàng uy quyền xứ Ấn Độ, mà mỗi người trong số họ chỉ cần trích ra nguồn thu nhập vỏn vẹn một tuần, cũng đủ sức mua đứt cả Đồi Gió Hú lẫn Thrushcross Grange gộp lại? Rất có thể cậu đã bị lũ thủy thủ độc ác bắt cóc và ném đến nước Anh này. Nếu chị mà ở vào vị trí của cậu, chị sẽ ấp ủ những ý niệm thật cao cả về gốc gác vương giả của mình; và chính ý nghĩ về thân phận thực sự của bản thân, sẽ ban cho chị lòng can trường cùng phẩm giá kiêu hãnh, để hiên ngang chịu đựng sự ức hiếp từ một gã điền chủ nhãi nhép!"

Thế là tôi cứ thao thao bất tuyệt; và Heathcliff dần rũ bỏ vẻ cau có, gương mặt cũng bắt đầu rạng rỡ hẳn lên. Nhưng rồi cuộc trò chuyện của chúng tôi chợt bị cắt ngang bởi tiếng bánh xe ngựa ầm ầm lăn trên đường và tiến thẳng vào khoảng sân. Cậu nhóc phóng vội đến bên cửa sổ còn tôi thì chạy ra cửa, vừa vặn chứng kiến hai đứa trẻ nhà Linton bước xuống từ cỗ xe của gia đình, nom ngột ngạt trong những lớp áo choàng và áo lông thú to sụ. Cùng lúc đó, vợ chồng nhà Earnshaw cũng vừa xuống ngựa; họ vẫn thường cưỡi ngựa đến nhà thờ vào những ngày đông giá rét. Catherine ân cần nắm tay từng đứa trẻ, dẫn chúng vào nhà rồi để chúng ngồi quây quần bên lò sưởi, thứ ánh lửa ấm áp nhanh chóng mang lại sắc hồng hào cho những khuôn mặt vốn đang trắng bệch vì lạnh.

Tôi giục cậu nhóc mau chóng bước ra và thể hiện phong thái hòa nhã của mình, cậu cũng sẵn lòng nghe theo; nhưng thật không may, ngay khi cậu vừa mở cánh cửa bếp từ phía này, thì Hindley lại mở nó từ phía bên kia. Đụng mặt nhau, ông chủ nhà-có lẽ vì chướng mắt trước vẻ tươm tất và vui vẻ của cậu, hoặc cũng có thể đang sốt sắng muốn giữ lời hứa với phu nhân Linton-liền bất thình lình đẩy mạnh một cú khiến cậu ngã nhào về phía sau, rồi giận dữ ra lệnh cho Joseph: "Giữ cái thằng ranh này tránh xa khỏi phòng ngay-tống cổ nó lên gác xép cho đến khi xong bữa tối. Cứ để nó lởn vởn quanh bọn trẻ dù chỉ một phút, kiểu gì nó cũng sẽ thò tay vào đám bánh tart và ăn trộm trái cây cho mà xem."

"Không đâu, thưa cậu," tôi không kìm được mà lên tiếng bênh vực, "cậu ấy sẽ chẳng chạm vào thứ gì đâu, cậu ấy không có tính đó: và tôi thiết nghĩ cậu ấy cũng phải có phần những món ngon đó giống như chúng ta vậy."

"Nó sẽ được ăn những cái tát của tao, nếu tao còn bắt gặp nó lởn vởn dưới nhà từ giờ cho đến lúc trời tối," Hindley quát tháo ầm ĩ. "Cút ngay, đồ lang thang! Sao cơ! mày đang cố làm đỏm đấy à? Đợi cho đến khi tao tóm được mớ tóc thanh lịch kia-xem tao có giật cho chúng dài thêm ra không nhé!"

"Chúng đã đủ dài rồi mà," Cậu chủ Linton buông lời nhận xét, ngó nghiêng từ bậu cửa; "Tớ tự hỏi sao mớ tóc ấy không làm đầu cậu ta nặng nề nhức nhối nhỉ. Trông hệt như bờm ngựa lòa xòa che khuất cả mắt vậy!"

Cậu ta buông lời nhận xét ấy mà chẳng mang chút ác ý nào; nhưng với bản tính bạo liệt của mình, Heathcliff nào có thể nhẫn nhịn sự hỗn xược từ một kẻ mà cậu vốn đã vô cùng căm ghét, dẫu là ngay lúc ấy, cậu đã coi y như một tình địch. Cậu vớ ngay lấy liễn nước sốt táo nóng hổi-thứ đầu tiên lọt vào tầm tay-rồi hất thẳng vào mặt và cổ thằng nhóc kia; thằng nhóc lập tức rú lên khóc thét khiến Isabella và Catherine phải vội vã chạy ùa tới. Ông chủ Earnshaw tóm lấy kẻ gây họa ngay tắp lự và lôi xệch cậu về phòng; tại đó, chẳng còn nghi ngờ gì nữa, ông đã dùng một biện pháp cực kỳ thô bạo để dập tắt cơn thịnh nộ, bởi khi trở ra, mặt ông đỏ gay gắt và thở dốc từng cơn. Tôi bèn vớ lấy chiếc khăn lau bát đĩa, và có chút ác ý khi cọ lấy cọ để vào mũi và miệng Edgar, khăng khăng rằng cậu ta đáng bị thế vì cái tội chọc ngoáy tọc mạch. Cô em gái của cậu ta thì bắt đầu nức nở đòi về nhà, còn Cathy chỉ đứng chôn chân trong sự bối rối, mặt đỏ bừng trước toàn bộ cảnh tượng ấy.

"Lẽ ra cậu không nên dây dưa với cậu ấy!" cô cất lời trách móc Cậu chủ Linton. "Cậu ấy vốn đang bực tức sẵn, và giờ cậu đã làm hỏng bét chuyến viếng thăm của mình rồi; cậu ấy sẽ lại bị đánh đòn mất thôi: tớ ghét phải thấy cậu ấy bị đánh đòn! Tớ nuốt không trôi bữa tối nữa rồi. Tại sao cậu lại đi nói chuyện với cậu ấy chứ hả, Edgar?"

"Tớ có nói gì đâu," cậu nhóc nức nở, vùng vằng thoát khỏi tay tôi, rồi tự lấy chiếc khăn tay bằng vải lanh của mình để lau nốt những vệt bẩn còn sót lại. "Tớ đã hứa với mẹ là sẽ không nói một nửa lời với cậu ta, và tớ đã làm đúng như thế mà."

"Thôi nào, đừng có khóc lóc ỉ ôi nữa," Catherine đáp lại bằng một giọng đầy khinh bỉ; "cậu đã chết đâu cơ chứ. Đừng có gây thêm rắc rối nữa; anh trai tớ đang tới kìa: im lặng đi! Suỵt, Isabella! Có ai làm em đau hay sao?"

"Kìa, kìa, bọn trẻ-về chỗ của mình đi nào!" Hindley quát lớn khi hối hả bước vào. "Thằng ôn vật đó vừa giúp tao làm nóng người ra trò đấy. Lần sau, Cậu chủ Edgar, hãy dùng chính nắm đấm của mình mà dạy cho nó một bài học-điều đó sẽ giúp cậu ăn ngon miệng hơn đấy!"

Bọn trẻ mau chóng lấy lại vẻ bình tâm khi đứng trước bàn tiệc thịnh soạn, ngào ngạt hương thơm. Vốn đã đói ngấu sau chuyến cưỡi ngựa, lại chẳng chịu tổn hại gì thực sự, chúng rất dễ được dỗ dành. Ông Earnshaw ân cần cắt những đĩa thức ăn đầy ắp, còn bà chủ thì làm không khí thêm phần rộn rã bằng những câu chuyện sinh động. Tôi đứng hầu sau ghế bà, thấy chạnh lòng khi thấy Catherine, với đôi mắt ráo hoảnh và vẻ dửng dưng, cắt lát cánh ngỗng bày trước mặt. "Đúng là một đứa trẻ vô tình," tôi thầm nhủ; "con bé thật dễ dàng phủi sạch mọi rắc rối của người bạn cũ. Chẳng thể ngờ nó lại ích kỷ đến nhường này." Cô bé đưa một miếng thức ăn lên môi, rồi chợt khựng lại, đặt nĩa xuống. Hai gò má cô ửng đỏ, và những giọt lệ bắt đầu lã chã tuôn rơi. Cô buông rơi chiếc nĩa xuống sàn, rồi vội vã lặn mất tăm dưới lớp khăn trải bàn để che giấu đi sự xúc động đang trào dâng. Tôi chẳng thể trách cô là kẻ vô tình thêm được nữa; bởi tôi chợt nhận ra rằng suốt cả ngày hôm nay, con bé như phải sống trong luyện ngục, luôn mỏi mòn tìm kiếm một cơ hội để được ở một mình, hay lẻn đến thăm Heathcliff - người đang bị ông chủ giam cầm. Tôi phát hiện ra điều này khi đang cố lén mang cho cậu một phần thức ăn riêng.

Buổi tối hôm ấy, chúng tôi tổ chức một dạ vũ nhỏ. Cathy nài nỉ xin cho Heathcliff được thả ra, lấy cớ là Isabella Linton đang thiếu bạn nhảy. Song, mọi lời cầu xin của cô đều vô vọng, và chính tôi bị đẩy ra để lấp vào chỗ trống ấy. Sự phấn khích của điệu vũ nhanh chóng xua tan đi bầu không khí u ám, và niềm vui càng được nhân lên gấp bội khi ban nhạc Gimmerton xuất hiện. Đội ngũ gồm mười lăm thành viên, mang theo đủ loại nhạc cụ: một chiếc kèn trumpet, kèn trombone, clarinet, bassoon, kèn cor, cùng một cây violon bass trầm ấm, chưa kể đến dàn ca sĩ phụ họa. Cứ mỗi độ Giáng sinh về, họ lại rong ruổi qua khắp các gia đình danh giá để nhận tiền thưởng, và với chúng tôi, được thưởng thức màn trình diễn của họ quả là một đặc ân tuyệt vời. Khi những bản thánh ca quen thuộc vừa dứt, chúng tôi liền yêu cầu họ tấu lên những khúc ca vui nhộn, rộn ràng. Vốn là người say mê âm nhạc, bà Earnshaw đã cổ vũ họ biểu diễn cho chúng tôi rất nhiều tiết mục.

Catherine dường như cũng thích thú với buổi hòa nhạc. Thế nhưng, cô bé lại bảo rằng âm thanh nghe sẽ êm ái nhất khi đứng ở đầu cầu thang, và thế là cô bước lên những bậc thềm chìm trong bóng tối; tôi lẳng lặng bám theo sau. Cửa chính dưới sảnh đã đóng chặt, phòng ốc lại quá đông đúc, nên chẳng ai mảy may bận tâm đến sự vắng mặt của hai chúng tôi. Cô bé không nán lại lâu ở đầu cầu thang mà tiếp tục leo lên cao hơn, thẳng tiến đến căn gác xép nơi Heathcliff đang bị giam lỏng, rồi khe khẽ gọi tên cậu. Cậu bé bướng bỉnh im lặng cự tuyệt một lúc lâu. Nhưng Catherine vẫn kiên nhẫn nài nỉ, và cuối cùng, cô cũng dỗ được cậu chịu cất lời qua khe ván gỗ. Tôi cố tình để cho hai đứa trẻ tội nghiệp ấy được tự do trò chuyện, không chút quấy rầy, cho đến khi đoán chừng tiếng hát sắp dứt và ban nhạc cần nghỉ ngơi đôi chút. Bấy giờ, tôi mới leo lên thang để nhắc nhở cô bé. Ấy vậy mà, thay vì nhìn thấy Catherine ở bên ngoài, tôi lại nghe thấy tiếng cô văng vẳng vọng ra từ bên trong. Con khỉ con ranh mãnh ấy đã trèo qua giếng trời của căn gác xép này, bò dọc theo mép mái nhà, rồi chui tọt vào giếng trời của căn gác bên kia. Phải chật vật lắm, tôi mới dỗ ngọt được cô bé chui ra ngoài. Khi cô vừa ló mặt ra, Heathcliff cũng lẳng lặng bám theo. Cô nằng nặc bắt tôi phải dẫn cậu xuống bếp, bởi gã hầu nam làm cùng tôi đã chuồn sang nhà hàng xóm để lánh xa mớ âm thanh mà lão ta vẫn khinh khỉnh gọi là "thánh vịnh của loài quỷ dữ". Tôi nghiêm giọng bảo hai đứa rằng tôi tuyệt đối không dung túng cho mấy trò ma lanh của chúng. Nhưng nghĩ lại, tên tù nhân khốn khổ này đã chẳng có gì bỏ bụng kể từ bữa tối hôm qua, nên tôi đành nhắm mắt làm ngơ, để cậu qua mặt ông Hindley một bận. Cậu bé bước xuống lầu; tôi kéo cho cậu một chiếc ghế đẩu tới sát bên ngọn lửa rực hồng, rồi bày ra một phần thịnh soạn đủ những món ngon lành. Ngặt nỗi, cậu đang ốm nên chẳng nuốt trôi được bao nhiêu, và mọi nỗ lực mua vui của tôi đều đổ sông đổ biển. Cậu tì hai cùi chỏ lên đầu gối, chống cằm lên đôi bàn tay, chìm sâu vào một sự suy tưởng câm lặng đến rợn người. Khi tôi cất lời gặng hỏi xem cậu đang mải mê nghĩ ngợi điều gì, cậu đáp lại bằng một giọng điệu lạnh tanh, nghiêm nghị-"Em đang tính toán xem mình sẽ trả thù Hindley bằng cách nào. Em chẳng bận tâm phải chờ đợi bao lâu, miễn là đến cuối cùng em có thể làm được điều đó. Em chỉ mong hắn đừng chết trước em!"

"Đáng xấu hổ thay, Heathcliff!" tôi thốt lên. "Chúa sẽ trừng phạt những kẻ mang tâm địa độc ác; chúng ta nên học cách thứ tha."

"Không, Chúa sẽ chẳng bao giờ tận hưởng được cái thú vị của sự trả thù như em đâu," cậu lạnh lùng đáp trả. "Em chỉ ước sao mình tìm ra được cách thức hoàn hảo nhất! Chị hãy để mặc em tĩnh tâm mà vạch ra kế hoạch. Bởi những lúc mải mê suy tính thế này, em chẳng còn thấy đau đớn chút nào nữa."

"Nhưng, ông Lockwood này, tôi quên mất những câu chuyện dông dài này chẳng thể nào mua vui cho ông được. Thật khó chịu làm sao khi tôi cứ mải mê lải nhải hăng say đến thế; món cháo yến mạch của ông đã nguội ngắt từ lúc nào, còn ông thì đang gật gù buồn ngủ! Lẽ ra tôi có thể tóm gọn lịch sử của Heathcliff, tất cả những gì ông cần biết, chỉ trong vỏn vẹn vài lời."

* * * * *

Tự ngắt dòng hồi tưởng, bà quản gia đứng dậy, toan dọn dẹp đồ khâu vá sang một bên; nhưng tôi cảm thấy chẳng thể dứt mình khỏi lò sưởi, và tôi thì hoàn toàn chưa buồn ngủ. "Cứ ngồi yên đấy, bà Dean," tôi kêu lên; "hãy ngồi nán lại thêm nửa giờ nữa. Bà đã làm rất đúng khi thong thả kể lại mọi chuyện. Đó chính là cách thức tôi ưa thích; và bà nhất định phải kết thúc câu chuyện theo đúng phong cách ấy. Tôi thực sự bận tâm đến từng nhân vật bà đã nhắc tới, dù ít hay nhiều."

"Đồng hồ đã điểm mười một giờ rồi, thưa ông."

"Có sao đâu - tôi chẳng hề quen với việc đi ngủ từ khi đêm còn dằng dặc. Một hoặc hai giờ sáng đã là quá sớm đối với kẻ có thói quen ngủ nướng đến tận mười giờ ban mai."

"Ông không nên ngủ vùi đến mười giờ như thế. Khoảng thời gian đẹp đẽ nhất của buổi sáng đã lụi tàn từ rất lâu trước lúc đó rồi. Kẻ nào chưa làm xong một nửa công việc trong ngày trước lúc mười giờ, kẻ đó rất dễ phải bỏ dở phần việc còn lại."

"Dẫu sao đi nữa, bà Dean, xin bà hãy trở lại ghế ngồi; bởi vì ngày mai tôi cũng định kéo dài giấc ngủ đêm đến tận xế chiều. Ít ra, tôi dự liệu mình sắp mắc phải một trận cảm lạnh dai dẳng."

"Tôi hy vọng là không, thưa ông. Chà, vậy ông phải cho phép tôi nhảy cóc qua khoảng ba năm; trong quãng thời gian đó, bà Earnshaw-"

"Không, không, tôi tuyệt đối không cho phép bất cứ sự bỏ dở nào như vậy! Bà có từng trải qua cái tâm trạng này chưa: khi đang ngồi một mình, bà vô tình đắm chìm vào cảnh con mèo đang miệt mài liếm láp bầy con trên tấm thảm trước mặt. Bà dán chặt mắt vào hành động ấy say sưa đến độ chỉ cần con mèo mẹ bỏ sót một bên tai thôi cũng đủ khiến bà vô cùng khó chịu?"

"Một sự lười biếng thật khủng khiếp, tôi phải thốt lên như vậy."

"Trái lại, đó là một trạng thái hoạt động trí óc đến phát mệt. Đó chính là tâm trạng của tôi lúc này; do vậy, xin bà hãy tiếp tục kể thật tường tận. Tôi nhận ra rằng con người ở những vùng đất này sở hữu một sức quyến rũ vượt trội so với người thành thị, giống hệt như giá trị của một con nhện trong ngục tối so với một con nhện trong túp lều tranh, trong mắt những kẻ trú ngụ ở đó. Thế nhưng, sức quyến rũ sâu thẳm ấy không hoàn toàn bắt nguồn từ hoàn cảnh của người ngoài cuộc. Họ thực sự sống tha thiết hơn, sống chân thực với bản ngã của chính mình hơn, và ít màng tới những lớp vỏ bọc hào nhoáng, sự biến thiên, hay những thứ hời hợt bên ngoài. Tôi có thể hình dung ra một tình yêu trọn đời ở nơi đây là điều hoàn toàn có thể xảy ra; mặc dù tôi từng là một kẻ cố chấp, chẳng bao giờ tin vào bất cứ tình yêu nào tồn tại quá một năm ròng. Một trạng thái giống hệt như việc ném một gã đang chết đói trước một đĩa thức ăn duy nhất, để gã có thể dồn trọn vẹn sự thèm khát của mình mà nhấm nháp từng chút một; trạng thái còn lại giống như việc đặt gã vào một bàn tiệc sơn hào hải vị do hàng tá đầu bếp Pháp bày biện: gã có thể tận hưởng niềm hân hoan từ toàn bộ bữa tiệc, nhưng mỗi món ăn chỉ đọng lại như một hạt cát nhỏ nhoi trong tâm khảm và ký ức của gã."

"Ồ! Ở đây chúng tôi cũng giống như bao nơi khác thôi, một khi ông đã bắt đầu thấu hiểu chúng tôi," bà Dean bối rối đáp lại trước những lời bộc bạch của tôi.

"Xin thứ lỗi," tôi liền đáp; "bà, người bạn tốt của tôi, chính là một minh chứng đanh thép phản bác lại lời khẳng định ấy. Ngoại trừ đôi ba từ ngữ địa phương không mấy đáng kể, bà chẳng hề mang chút dấu vết nào của những cung cách ứng xử mà tôi vẫn quen xem là đặc trưng cho tầng lớp của bà. Tôi dám chắc bà đã chiêm nghiệm nhiều hơn gấp vạn lần những người hầu thông thường. Bà đã buộc phải trau dồi khả năng suy tư của mình vì thiếu vắng những dịp để phung phí cuộc đời vào những thứ vặt vãnh ngớ ngẩn."

Bà Dean bật cười.

"Tôi tự thấy mình là một con người điềm tĩnh và biết lý lẽ," bà nói; "không hẳn là vì sống giữa thâm sơn cùng cốc, quanh năm suốt tháng chỉ chạm mặt chừng ấy con người và lặp lại chừng ấy công việc; mà bởi tôi đã phải rèn giũa bản thân qua vô vàn kỷ luật khắc nghiệt, chính điều đó đã dạy tôi sự khôn ngoan. Hơn nữa, tôi đã đọc nhiều hơn những gì ông có thể mường tượng đấy, ông Lockwood. Ông không thể lôi ra một cuốn sách nào trong thư viện này mà tôi chưa từng lần giở qua, và ít nhiều cũng thu nhặt được điều gì đó từ nó: ngoại trừ những dãy sách tiếng Hy Lạp, tiếng Latinh và tiếng Pháp; và đối với những cuốn ấy, tôi biết cách phân biệt cuốn này với cuốn kia: thế đã là quá nhiều so với những gì ông có thể kỳ vọng ở con gái của một người đàn ông khốn khó. Tuy nhiên, nếu tôi phải tiếp nối câu chuyện của mình theo đúng thói quen của những kẻ thích lê la buôn chuyện, tôi nên bắt đầu ngay thôi; và thay vì nhảy cóc ba năm dài đằng đẵng, tôi sẽ bằng lòng chuyển sang mùa hè năm sau-mùa hè năm 1778, tức là gần hai mươi ba năm trước."



  1. Mũ làm từ lông hải ly (beaver hat), một phụ kiện thời trang đắt tiền và rất thịnh hành ở châu Âu thế kỷ 18-19, biểu tượng cho sự giàu có và đẳng cấp quý tộc. ↩

  2. Cây nhựa ruồi (holly) là loại cây có mép lá có gai và quả mọng màu đỏ tươi, một vật trang trí truyền thống không thể thiếu trong dịp lễ Giáng sinh ở các nước phương Tây. ↩

  3. Bia ủ gia vị (spiced ale) là một thức uống truyền thống mùa đông, đặc biệt trong dịp Giáng sinh ở Anh thế kỷ 19, thường được đun nóng cùng quế, đinh hương và nhục đậu khấu để giữ ấm. ↩

  4. Đồng tiền kim loại của Anh trước khi chuyển sang hệ thập phân, có giá trị bằng 1/20 bảng Anh. Vào thế kỷ 18-19, đây là khoản tiền thưởng hậu hĩnh dành cho người hầu. ↩

  5. Theo văn hóa dân gian Anh, người ta thường để lại một chút thức ăn (như bánh và sữa) trên bàn qua đêm để thiết đãi các nàng tiên (fairies) hay tinh linh nhằm mong cầu sự may mắn. ↩