CHƯƠNG XIII
Trong suốt hai tháng, những kẻ trốn chạy bặt vô âm tín. Cũng trong ngần ấy thời gian, phu nhân Linton phải chống chọi và rồi vượt qua được cơn nguy kịch tồi tệ nhất của chứng sốt não1. Edgar chăm nom cô tận tụy còn hơn cả một người mẹ chăm bẵm đứa con độc nhất. Bất kể ngày đêm, anh túc trực bên giường bệnh, kiên nhẫn hứng chịu mọi sự phiền toái, cáu bẳn từ những dây thần kinh yếu ớt và lý trí đang cơn điên loạn của cô. Mặc cho bác sĩ Kenneth từng chép miệng rằng, con người mà anh đang cật lực giật lại từ tay thần chết rốt cuộc sẽ chỉ đáp đền anh bằng một nỗi âu lo dai dẳng khôn nguôi - nói trắng ra là anh đang vắt kiệt cả sinh lực lẫn sức khỏe của chính mình chỉ để níu giữ một hình hài tàn tạ - thế nhưng, chẳng có giới hạn nào cho niềm hân hoan của anh khi nghe tin Catherine đã qua cơn nguy kịch. Hết giờ này qua giờ khác, Edgar ngồi lặng bên cô, kiên nhẫn dõi theo chút sức lực đang dần hồi phục nơi cô. Anh tự an ủi mình bằng những hy vọng ngây thơ, tin rằng rồi đây tâm trí cô cũng sẽ tìm lại được sự bình yên vốn có, và chẳng bao lâu nữa, Catherine sẽ lại là người vợ mà anh từng biết.
Lần đầu tiên cô rời khỏi phòng bệnh là vào một ngày đầu tháng Ba năm sau. Sáng hôm ấy, cậu Linton mang một nắm hoa nghệ tây vàng rực đặt cẩn thận lên gối cô. Ánh mắt Catherine - vốn đã từ lâu vắng bóng niềm vui - chợt bắt lấy những cánh hoa khi vừa tỉnh giấc, rồi bỗng bừng lên rạng rỡ. Cô háo hức gom tất thảy vào lòng.
"Đây là những đóa hoa nở sớm nhất ở Đồi," cô reo lên. "Chúng làm em nhớ đến những cơn gió nam mơn trớn làm tan chảy lớp băng giá, nhớ cả ánh nắng ấm áp và những mảng tuyết sắp tan. Edgar, có phải ngoài kia gió nam đang thổi và tuyết cũng đã sắp tan hết rồi không anh?"
"Tuyết quanh đây đã tan hết rồi, em yêu ạ," người chồng dịu dàng đáp; "anh chỉ còn thấy hai đốm tuyết trắng nhỏ nhoi nằm lọt thỏm giữa dải đồng hoang. Bầu trời ngoài kia quang đãng vô ngần, chim chiền chiện đã bắt đầu hót véo von, còn những con suối và khe lạch đều đang căng tràn dòng nước. Catherine này, tầm này mùa xuân năm ngoái, anh từng khao khát cháy bỏng được có em chung bước dưới mái nhà này; vậy mà giờ đây, anh lại ao ước giá như em có thể đứng cách đây vài dặm trên những ngọn đồi kia. Không khí trên ấy ngọt ngào lắm, anh tin rằng gió ngàn sẽ chữa lành cho em."
"Em sẽ chẳng bao giờ đến được đó nữa đâu, họa chăng chỉ một lần cuối cùng," người bệnh thều thào; "rồi khi ấy anh sẽ phải bỏ em lại, còn em thì nằm lại đó mãi mãi. Để rồi mùa xuân tới, anh sẽ lại khao khát có em dưới mái nhà này, và khi ngoảnh đầu nhìn lại, anh sẽ thấy hóa ra ngày hôm nay mình đã từng hạnh phúc đến nhường nào."
Linton hết lời dỗ dành và ôm ấp cô bằng những cử chỉ âu yếm nhất; nhưng, với ánh mắt xa xăm trân trân nhìn những đóa hoa, cô cứ để mặc cho nước mắt trào ra rồi lặng lẽ lăn dài trên hai má. Chúng tôi biết bệnh tình của cô đã thuyên giảm phần nào, nên cùng cho rằng nguyên cớ của sự tuyệt vọng này hẳn là do bị giam hãm quá lâu trong bốn bức tường. Nếu được đổi thay không khí, có lẽ cô sẽ khá hơn. Ông chủ sai tôi nhóm lò sưởi trong căn phòng khách vốn đã bị bỏ hoang suốt bao tuần lễ, rồi kéo một chiếc ghế bành đặt ngay dưới vạt nắng lọt qua ô cửa sổ. Đoạn, anh bế cô xuống. Catherine ngồi đó rất lâu, đắm mình trong hơi ấm dễ chịu. Quả đúng như chúng tôi mong đợi, những vật dụng xung quanh dường như đã thổi vào cô chút sinh khí mới: dù đã quá đỗi thân quen, song chúng chẳng hề dính líu gì đến những ký ức u ám, ngột ngạt của căn phòng bệnh mà cô hằng chán ghét. Đến chiều tối, Catherine trông đã kiệt sức hoàn toàn; thế nhưng mặc cho chúng tôi ra sức khuyên can, cô nhất quyết không chịu quay về căn phòng cũ. Cuối cùng, tôi đành trải đệm lên chiếc sô pha ngay trong phòng khách để cô ngả lưng, chờ cho đến khi dọn dẹp xong một căn phòng khác. Để cô khỏi phải nhọc nhằn leo lên bước xuống cầu thang, chúng tôi đã sửa soạn chính căn phòng này - nơi ngài đang nằm lúc này đây - vốn cùng một tầng với phòng khách. Chẳng bao lâu sau, Catherine đã đủ sức để tựa vào cánh tay Edgar mà bước đi từ phòng nọ sang phòng kia. Ôi, tôi thầm nhủ, cô ấy sẽ bình phục thôi, khi được chở che tận tâm đến vậy. Và chúng tôi lại càng có thêm lý do để khao khát điều đó hơn bao giờ hết, bởi lẽ sự sống của cô giờ đây đang gắn liền với một mầm sống khác: chúng tôi vẫn luôn ấp ủ niềm hy vọng rằng chỉ một thời gian ngắn nữa thôi, trái tim cậu Linton sẽ ngập tràn hạnh phúc, và gia sản của cậu sẽ vĩnh viễn được che chở khỏi nanh vuốt của một kẻ xa lạ, nhờ sự ra đời của một người thừa kế.
Lẽ ra tôi nên kể lại rằng, chừng sáu tuần kể từ ngày dứt áo ra đi, cô Isabella đã gửi cho anh trai mình một bức thư ngắn, hòng báo tin cô đã kết hôn cùng Heathcliff. Lời lẽ trong thư bề ngoài nghe thật khô khan và lạnh lẽo; thế nhưng, lẩn khuất ở tận cuối trang giấy lại là đôi dòng viết vội bằng bút chì-một lời tạ lỗi bâng quơ, cùng lời thỉnh cầu xin anh giữ chút thiện cảm và bao dung, nếu hành động vừa qua của cô có lỡ làm anh phật ý. Cô tha thiết giãi bày rằng, trong tình cảnh bấy giờ cô chẳng còn mảy may lựa chọn nào khác, và một khi sự đã rồi, cô tuyệt nhiên không có quyền năng nào để vớt vát lại. Cậu Linton đã bặt vô âm tín trước bức thư đó, tôi đoán chắc là vậy; và rồi, độ nửa tháng sau, chính tôi lại nhận được một phong thư dài đằng đẵng, mang những lời lẽ mà tôi cho là quá đỗi kỳ dị khi xuất phát từ ngòi bút của một cô dâu mới đương độ tuần trăng mật. Tôi sẽ đọc nó cho ngài nghe: bởi tôi vẫn hằng cất giữ. Mọi kỷ vật của người đã khuất thảy đều vô giá, miễn là khi còn nán lại chốn dương gian, họ từng được ta nâng niu trân trọng.
ELLEN THÂN MẾN, bức thư mở đầu,-Đêm qua, tôi đã tới Đồi Gió Hú, và đó cũng là lần đầu tiên tôi hay tin Catherine đã và đang ốm nặng. Tôi e rằng mình chẳng còn quyền gửi thư cho chị ấy nữa, còn anh trai tôi hẳn đương lúc quá giận dữ hoặc quá đỗi xót xa để hồi âm những gì tôi đã gửi. Thế nhưng, tôi vẫn phải trút cạn nỗi lòng với một ai đó, và lựa chọn duy nhất còn lại của tôi chính là chị.
Xin chị hãy nhắn với Edgar rằng tôi sẵn lòng đánh đổi cả thế giới chỉ để được nhìn thấy gương mặt anh ấy thêm một lần nữa-rằng trái tim tôi đã quay về Thrushcross Grange chỉ vỏn vẹn hăm bốn giờ đồng hồ sau khi tôi rời bước, và đến tận khoảnh khắc này nó vẫn neo đậu ở đó, tràn ngập bao nỗi niềm ấp ủ dành cho anh ấy và Catherine! Tuy nhiên, tôi không thể làm theo tiếng gọi của trái tim-(những từ này được gạch chân)-họ không cần phải mong ngóng tôi nữa, và họ cứ mặc tình đưa ra bất cứ kết luận nào tùy ý. Dẫu vậy, xin chị hãy cẩn trọng, đừng gán tội cho sự yếu hèn hay tình cảm nhạt phai của tôi.
Phần còn lại của bức thư này chỉ dành riêng cho chị thôi. Tôi muốn hỏi chị đôi điều: thứ nhất,-Làm thế nào chị có thể xoay sở để giữ được trọn vẹn chút trắc ẩn nguyên sơ của con người khi nương náu ở chốn này? Tôi chẳng thể tìm nổi lấy một mảy may xúc cảm nào để sẻ chia cùng những kẻ đang sống quanh mình.
Câu hỏi thứ hai, tôi tha thiết muốn biết; đó là-Anh Heathcliff có phải là một con người không? Nếu phải, anh ta có điên không? Còn nếu không, anh ta có phải là một ác quỷ? Tôi sẽ không nói ra cớ sự vì sao mình lại gặng hỏi điều này; nhưng tôi nài xin chị hãy giải thích, nếu chị có thể, rằng tôi đã kết hôn với cái thứ gì đây: đó là khi chị ghé thăm tôi; và chị nhất định phải đến thăm tôi, Ellen, thật sớm nhé. Đừng viết thư, hãy đến đây, và nhớ mang cho tôi một món kỷ vật nào đó từ Edgar.
Giờ đây, chị sẽ được nghe chuyện tôi đã được chào đón ra sao tại ngôi nhà mới, như cách tôi vẫn hằng mường tượng về Đồi Gió Hú. Để tự xoa dịu bản thân, tôi xin phép chỉ mạn đàm về những khía cạnh như sự thiếu thốn tiện nghi vật chất: chúng chưa từng làm tôi bận tâm, họa chăng chỉ là lúc tôi nhận ra sự trống vắng của chúng. Tôi hẳn đã cười vang và nhảy múa trong sung sướng, nếu như tôi phát hiện ra sự thiếu thốn ấy là tất thảy mọi nỗi thống khổ bủa vây, và phần còn lại chỉ là một cơn ác mộng quái đản!
Mặt trời dần khuất bóng phía sau Grange khi chúng tôi rẽ vào vùng đồng hoang; nhìn ánh dương, tôi đoán chừng lúc ấy đã sáu giờ; rồi người bạn đồng hành của tôi đã dừng lại ngót nửa canh giờ, đặng thị sát công viên, những khu vườn, và, có lẽ là chính cả nơi đó, tường tận hết mức có thể; bởi thế mà trời đã tối mịt khi chúng tôi xuống ngựa giữa khoảng sân lát đá của trang trại, và người đồng nghiệp cũ của chị, lão Joseph, lững thững bước ra đón chúng tôi dưới ánh sáng leo lét của ngọn nến nhúng2. Lão hành xử với một vẻ lịch thiệp vốn đã làm nên tiếng tăm của mình. Động thái đầu tiên của lão là nâng ngọn nến lên ngang tầm mắt tôi, nheo cặp mắt đầy ác ý, trề môi dưới ra, rồi ngoảnh mặt làm ngơ. Kế đó, lão dắt luôn hai con ngựa vào chuồng; một lát sau mới thấy lão quay lại chỉ để chốt chặt cánh cổng bên ngoài, cứ làm như thể chúng tôi đang sống trong một tòa lâu đài cổ kính vậy.
Heathcliff nán lại đôi hồi để nói chuyện với lão, còn tôi thì đi thẳng vào nhà bếp-một cái hốc tồi tàn, nhếch nhác; tôi dám chắc chị sẽ chẳng thể nào nhận ra nó đâu, bởi nơi này đã biến đổi quá nhiều so với cái thời chị còn cai quản. Cạnh bếp lửa là một đứa trẻ trông lôi thôi như một tên du côn, chân tay cục mịch và ăn mặc bẩn thỉu, mang một ánh nhìn phảng phất nét quen thuộc của Catherine trong đôi mắt và nơi khóe miệng.
“Đây là cháu trai ruột của Edgar,” tôi tự nhủ-“xét theo một cách nào đó, cũng là cháu của mình; mình phải bắt tay, và-đúng rồi-mình phải hôn thằng bé. Lấy thiện cảm tốt đẹp ngay từ đầu hẳn là một quyết định khôn ngoan.”
Tôi nhích lại gần, và, trong lúc cố gắng nắm lấy bàn tay mũm mĩm của thằng bé, tôi cất lời-“Cháu khỏe không, cháu yêu?”
Nó đáp lời tôi bằng một thứ ngôn ngữ lóng hỗn tạp mà tôi nghe chẳng hiểu mô tê gì.
“Cháu và cô sẽ là bạn nhé, Hareton?” tôi nỗ lực bắt chuyện thêm lần nữa.
Đáp lại sự nhẫn nại của tôi là một câu chửi thề, kèm theo lời đe dọa sẽ thả con chó Throttler ra cắn xé nếu tôi không chịu 'cút đi'.
“Này, Throttler, ngoan nào!” thằng nhãi ranh thì thầm, đánh thức một con chó mặt bò lai giống từ trong hang ổ của nó ở một xó nhà. “Bây giờ, cô có định cút đi không thì bảo?” nó cất giọng ra lệnh.
Nỗi sợ chết đã hối thúc tôi tuân lệnh; tôi lùi qua ngưỡng cửa để chờ cho đến khi những người khác bước vào. Anh Heathcliff thì chẳng thấy đâu; và lão Joseph, người mà tôi đã lẽo đẽo bám theo ra tận chuồng ngựa đặng yêu cầu lão cùng tôi vào trong, sau khi trừng mắt và lẩm bẩm một mình, đã chun mũi lại rồi gằn giọng-“Mim! mim! mim! Có cơ đốc nhân3 nào từng nghe thấy cái thứ tiếng chướng tai gai mắt như thế chưa? Ả ta ăn nói uốn éo điệu đà! Làm sao lão có thể biết cô đang lải nhải cái quái gì cơ chứ?”
“Tôi bảo, tôi muốn lão đi cùng tôi vào trong nhà!” tôi kêu toáng lên, ngỡ lão bị điếc, nhưng trong thâm tâm lại vô cùng kinh tởm sự thô lỗ của lão.
“Lão không rảnh! Lão còn khối việc phải làm,” lão cộc lằn đáp, rồi tiếp tục cắm cúi vào công việc của mình; trong lúc đó cái quai hàm dài ngoẵng như chiếc đèn lồng4 của lão vẫn liên tục nhai trệu trạo, lão đảo đôi mắt soi mói dò xét bộ váy và nét mặt của tôi (bộ váy thì quá đỗi lộng lẫy, nhưng nét mặt thì, tôi chắc chắn, buồn bã đúng như lão mong đợi) bằng một vẻ khinh miệt tột cùng.
Tôi men theo khoảng sân, bước qua một cánh cổng nhỏ để đến trước một cánh cửa khác. Tại đây, tôi đánh bạo gõ cửa, nuôi hy vọng sẽ có một người hầu nào đó tử tế hơn xuất hiện. Sau một thoáng hồi hộp ngắn ngủi, cánh cửa mở hé. Trước mắt tôi là một gã đàn ông cao lớn, hốc hác, cổ không quàng khăn và khoác lên mình vẻ lôi thôi lếch thếch đến cùng cực. Những đường nét trên gương mặt anh ta gần như chìm nghỉm dưới mớ tóc rũ rượi xõa tận vai. Đôi mắt của anh ta trừng trừng hệt như đôi mắt của linh hồn Catherine, nơi mọi tàn tích của vẻ đẹp kiêu kỳ xưa kia nay đã bị vùi lấp hoàn toàn.
“Cô đến đây làm gì?” anh ta gầm gừ. “Cô là ai?”
“Tên tôi đã từng là Isabella Linton,” tôi đáp. “Anh đã gặp tôi rồi đấy, thưa anh. Tôi vừa kết hôn với anh Heathcliff, và anh ấy đã đưa tôi đến đây-tôi mạn phép đoán là đã được anh cho phép.”
“Vậy là nó đã mò về rồi sao?” gã ẩn sĩ ném cái nhìn trừng trừng hau háu như một con sói đói.
“Vâng-chúng tôi vừa tới,” tôi cất lời; “nhưng anh ấy lại bỏ mặc tôi ngoài cửa bếp. Khi tôi chực bước vào, cậu con trai nhỏ của anh đã đứng gác ngay bậu cửa, và rồi khiến tôi phát khiếp phải lùi lại vì một con chó mặt bò xông ra.”
“Tốt lắm, coi như tên ác ôn địa ngục đó vẫn giữ lời!” vị chủ nhà tương lai của tôi gằn giọng, ánh mắt sục sạo vào màn đêm phía sau lưng tôi, chực chờ bắt quả tang Heathcliff. Rồi anh ta lầm bầm tuôn ra cả một tràng những lời nguyền rủa độc địa, đe dọa những đòn trừng phạt khốc liệt nếu “tên ác quỷ” dám cả gan lừa gạt mình.
Tôi bắt đầu hối hận vì đã mò đến lối vào thứ hai này. Tôi toan lẻn đi ngay khi anh ta chưa dứt tràng chửi bới, nhưng chưa kịp nhấc bước, anh ta đã ra lệnh cho tôi vào trong rồi đóng sập cánh cửa, cài then khóa chặt. Trong căn phòng rộng thênh thang, nguồn sáng duy nhất phát ra từ ngọn lửa bùng cháy dữ dội, hắt bóng lên mặt sàn đã phai xỉn thành một màu xám xịt. Những chiếc đĩa thiếc từng lấp lánh rực rỡ, thứ từng thu hút ánh nhìn say mê của tôi thuở ấu thơ, nay cũng nằm chịu trận dưới lớp bụi bặm, tối tăm mù mịt. Tôi dè dặt hỏi liệu mình có thể gọi cô hầu gái để nhờ dẫn lên phòng ngủ không! Đáp lại, anh Earnshaw chẳng buồn đoái hoài cất lời. Anh ta chỉ đi tới đi lui, hai tay đút sâu vào túi áo, dường như đã xóa sạch sự hiện diện của tôi khỏi tâm trí. Dáng vẻ lơ đãng mông lung của anh ta quá đỗi sâu thẳm, cộng thêm nét mặt hằn học chán ghét nhân loại hiện rõ mồn một, khiến tôi chùn bước, chẳng dám hó hé thêm lời nào.
Chị sẽ không ngạc nhiên đâu, chị Ellen, trước cảm giác ảm đạm trống trải bủa vây lấy tôi lúc bấy giờ. Phải ngồi co ro tại một nơi chốn kém thân thiện trong một sự cô lập còn kinh khủng hơn cả nỗi cô đơn, tôi lại xót xa nhớ về ngôi nhà thân thương cách đó chỉ vỏn vẹn bốn dặm, nơi giấu kín những bóng hình duy nhất tôi yêu thương trên cõi đời này. Giá như có cả một Đại Tây Dương mênh mông chia cắt chúng tôi thì thà vậy còn hơn là bốn dặm đường vô vọng ấy: Tôi không thể nào vượt qua nổi! Tôi cay đắng tự hỏi lòng mình-tôi biết bấu víu vào đâu để tìm lấy chút an ủi? Và-chị nhớ đừng hé răng với anh Edgar hay Catherine nhé-vượt lên trên mọi nỗi muộn phiền khác, có một sự thật ngày càng trở nên rõ ràng: sự tuyệt vọng cùng cực khi nhận ra chẳng một ai trên đời có thể, hoặc muốn làm đồng minh của tôi để chống lại Heathcliff! Tôi từng tìm đến Đồi Gió Hú như một chỗ nương náu, với một niềm hân hoan rồ dại, ngỡ rằng nhờ sự sắp xếp này, tôi sẽ thoát khỏi viễn cảnh phải sống một mình cùng anh ta. Nhưng than ôi, anh ta quá tường tận mớ hỗn độn mà chúng tôi sắp chung sống, nên chẳng mảy may bận tâm đến sự phản kháng mỏng manh của họ.
Tôi cứ ngồi đó, vùi mình vào những suy tư ảm đạm. Đồng hồ điểm tám giờ, rồi chín giờ, và gã bạn đồng hành của tôi vẫn quẩn quanh cất bước, đầu rũ gập xuống ngực, im lìm như một bóng ma, thỉnh thoảng mới buông ra tiếng rên rỉ nhọc nhằn hay lời than vãn chát chúa. Tôi rướn tai cố ngóng tìm một giọng nói phụ nữ trong căn nhà hoang lạnh này, và lấp đầy những phút giây câm lặng bằng nỗi ân hận điên cuồng hòa lẫn những dự cảm thê lương. Chẳng thể kiềm chế nổi, tôi rốt cuộc bật ra thành những tiếng nức nở cùng những tiếng thở dài bất lực. Tôi nào hay mình đã bộc lộ nỗi tủi thân rõ rệt đến nhường nào, cho đến khi Earnshaw dừng bước ngay trước mặt tôi, ném cho tôi một ánh nhìn chằm chằm đầy ngỡ ngàng như vừa sực tỉnh. Chớp lấy khoảnh khắc anh ta đang chú ý, tôi bật khóc kêu lên-“Tôi đã quá mệt mỏi với chuyến đi này, và tôi muốn đi ngủ! Cô hầu gái ở đâu rồi? Cầu xin anh hãy chỉ đường cho tôi tìm cô ấy, vì cô ấy sẽ chẳng màng đến tôi đâu!”
“Nhà này chẳng có ai đâu,” anh ta buông lời lạnh nhạt; “cô liệu mà tự lo thân đi!”
“Vậy thì tôi biết ngủ ở đâu?” tôi nức nở. Sự mệt mỏi rã rời cùng cực hòa lẫn nỗi khổ sở đã đè bẹp cả chút tự trọng cuối cùng trong tôi.
“Lão Joseph sẽ đưa cô về phòng của Heathcliff,” anh ta hất hàm; “mở cánh cửa đó ra-lão ở ngay trong ấy.”
Tôi vừa toan vâng lời, anh ta bỗng đột ngột giật tôi lại, hạ giọng bằng một âm sắc kỳ quái dị thường-“Nhớ vặn khóa, cài thật chặt chốt cửa vào-đừng có quên đấy!”
“Vâng!” tôi giật thót. “Nhưng để làm gì cơ chứ, anh Earnshaw?” Thú thực, viễn cảnh tự giam mình trong cùng một căn phòng với Heathcliff chẳng mang lại cho tôi chút hào hứng nào.
“Nhìn đây!” anh ta gằn giọng, rồi móc từ trong áo gi lê ra một khẩu súng lục có kết cấu quái gở, đầu nòng gắn chặt một lưỡi dao nhíp hai lưỡi. “Một thứ cám dỗ chí tử đối với một kẻ đã rơi vào bước đường cùng, đúng không? Đêm nào tôi cũng trằn trọc, luôn bị thôi thúc bởi ý định mang thứ này lên đó và thử mở cánh cửa phòng hắn. Chỉ cần một lần thấy nó hé mở thôi, đời hắn coi như xong. Lần nào tôi cũng hành động như thế, bất chấp chỉ vài phút trước đó tâm trí tôi vẫn còn viện ra hàng trăm lý do ngăn tôi lại. Phải có một ác quỷ nào đó đã len lỏi xúi giục tôi phá tan tành mọi kế hoạch của mình để tự tay bóp chết hắn. Cô cứ lấy tình yêu của mình mà che chở cho hắn, chống lại con quỷ ấy chừng nào cô còn sức; nhưng một khi thời khắc điểm, có là thiên thần trên cao cũng chẳng thể vớt vát nổi linh hồn hắn đâu!”
Tôi tò mò ngắm nghía món vũ khí. Bỗng nhiên, một ý nghĩ đáng sợ nháng lên trong tâm trí tôi: sẽ đầy quyền lực nhường nào nếu thứ công cụ này nằm trọn trong tay tôi! Tôi giằng lấy khẩu súng từ tay anh ta, ngón tay khẽ miết dọc theo lưỡi dao bén ngót. Anh ta thoáng sững sờ trước nét mặt kỳ dị hiện lên trên khuôn mặt tôi trong tích tắc: đó không phải là nỗi kinh hãi, mà là sự khao khát. Ngay lập tức, anh ta hằn học giật phắt khẩu súng lại; gập gọn lưỡi dao, rồi giấu biến nó vào chỗ cũ.
“Tôi chẳng bận tâm đâu nếu cô đem chuyện này đi mách hắn,” anh ta buông lời. “Cứ việc cảnh báo cho hắn, để rồi mà canh chừng. Trông bộ dạng cô, tôi thừa hiểu cô đã nắm rõ mối quan hệ thù địch giữa chúng tôi rồi: sự an nguy của hắn giờ chẳng còn khiến cô bận lòng nữa.”
“Heathcliff đã làm gì anh cơ chứ?” tôi gặng hỏi. “Anh ấy đã tệ bạc với anh nhường nào, để đến mức anh vin vào đó bao biện cho lòng căm phẫn tột độ này? Chẳng phải đuổi thẳng anh ấy ra khỏi nhà sẽ là một lối thoát khôn ngoan hơn sao?”
“Không bao giờ!” Earnshaw rống lên như sấm nổ; “Nếu hắn cả gan đề nghị cuốn xéo khỏi tôi, hắn sẽ bước ra khỏi cửa như một cái xác không hồn! Còn nếu cô rắp tâm xúi giục hắn làm điều đó, cô sẽ gánh tội sát nhân! Chẳng lẽ tôi phải buông xuôi mất tất cả, không còn lấy một tia hy vọng nào để đoạt lại sao? Chẳng lẽ thằng bé Hareton sẽ phải lê bước đi ăn mày? Ôi, đồ khốn kiếp! Tôi chắc chắn sẽ đòi lại mọi thứ; tôi sẽ vét cạn từng đồng vàng của hắn; và rồi tôi sẽ uống cạn máu hắn! Sau cùng, địa ngục sẽ mở rộng cửa đón lấy linh hồn hắn! Mà có khi, cõi địa ngục ấy sẽ càng tăm tối gấp mười phần khi đón chào sự hiện diện của một vị khách như hắn!”
Chị từng kể cho tôi nghe, chị Ellen, về những thói quen của vị chủ cũ. Anh ta rõ ràng đang ngấp nghé bên bờ vực điên loạn: ít nhất thì đêm qua anh ta là như vậy. Tôi rùng mình khi phải ở gần con người ấy, đến mức chợt nghĩ sự càu nhàu thô lỗ của lão người hầu khéo lại còn dễ chịu hơn. Thấy anh ta lại chìm vào dáng vẻ ủ rũ thường ngày, tôi liền lẳng lặng nâng chốt cửa và trốn biệt xuống bếp. Lão Joseph đang khom lưng bên đống lửa, đăm đăm nhìn vào chiếc chảo lớn vắt vẻo bên trên; cạnh đó, trên chiếc ghế dài là một bát gỗ đựng bột yến mạch. Nước trong chảo bắt đầu sôi sùng sục, lão bèn quay sang thục tay vào bát bột. Đoán chừng lão đang chuẩn bị bữa tối cho cả nhà, và bụng cũng đang cồn cào vì đói, tôi tự nhủ chí ít món này hẳn cũng nuốt trôi được. Thế nên, tôi dõng dạc cất giọng sắc lạnh: "Tôi sẽ nấu cháo!" Nói đoạn, tôi nhấc cái nồi ra khỏi tầm tay lão, rồi bắt đầu cởi bỏ áo choàng cùng mũ cưỡi ngựa. "Anh Earnshaw," tôi nói tiếp, "đã lệnh cho tôi phải tự phục vụ bản thân: Tôi sẽ làm vậy. Tôi chẳng thiết đóng vai quý phu nhân giữa những người như các người, để rồi phải chết đói đâu."
"Lạy Chúa lòng lành!" lão lầu bầu, ngồi phịch xuống và đưa tay vuốt ve đôi tất len sọc từ đầu gối xuống tận mắt cá chân. "Nếu nay lại sinh ra lắm luật lệ mới-đúng lúc lão vừa quen hầu hạ hai ông chủ, thì giờ lại có thêm một bà chủ ngồi chễm chệ trên đầu trên cổ, thì có lẽ đã đến lúc phải cuốn gói ra đi rồi. Lão chưa bao giờ nghĩ sẽ có ngày mình phải rời bỏ cái chốn xó xỉnh cũ kỹ này-nhưng lão e là ngày đó sắp đến nơi rồi!"
Những lời than vãn ỉ ôi ấy chẳng mảy may khiến tôi bận tâm. Tôi thoăn thoắt bắt tay vào việc, khẽ thở dài khi chạnh lòng nhớ đến một thời, lúc lẽ ra việc bếp núc thế này chỉ là một trò đùa vui nhộn; nhưng rồi tôi phải mau chóng ép mình xua tan ký ức ấy đi. Hồi tưởng về niềm hạnh phúc xa xăm chỉ tổ đày đọa tâm trí, và nỗi sợ bóng ma dĩ vãng ùa về càng lớn, thì chiếc vá trong tay tôi khuấy càng vội vã, những nắm yến mạch tuôn vào nồi nước sôi lại càng dồn dập hơn. Lão Joseph cứ thế trố mắt nhìn kiểu cách nấu nướng của tôi với nỗi bất bình ngùn ngụt dâng cao.
"Đó!" lão ré lên. "Hareton, tối nay mày nhịn cháo nhé; cạp toàn ba cái cục vón to bằng nắm tay lão cho coi. Kìa, lại thế nữa rồi! Nếu lão mà là cô, lão thà ném phăng cả cái bát lẫn mọi thứ vào nồi cho xong! Đó, cứ tống hết vào họng đi, rồi cô sẽ xong việc. Bịch, bịch. Thật phước đức là cái đáy nồi chưa bị thủng tung ra đấy!"
Tôi thừa nhận, thứ cháo ấy quả thực là một mớ hỗn độn lổn nhổn khi được múc ra bát. Bốn phần ăn đã bày sẵn, cùng một bình sữa tươi vắt đầy ắp cả gallon5 vừa được mang từ phòng vắt sữa ra, Hareton liền chồm tới vồ lấy bình và tu ừng ực, mặc cho sữa trào lênh láng quanh cái miệng rộng hoác của nó. Tôi lập tức phản đối, yêu cầu nó phải rót phần của mình ra cốc; và cương quyết rằng tôi không đời nào đụng môi vào thứ thức uống bị bôi bẩn tởm lợm đến thế. Lão già yếm thế kia lại làm ra vẻ vô cùng tự ái trước sự kỹ tính của tôi; lão sa sả cam đoan rằng "thằng bé hoàn toàn sạch sẽ" chẳng kém gì tôi, "và hoàn toàn khỏe mạnh," rồi cạnh khóe không hiểu sao tôi lại có thể làm mình làm mẩy, kiêu kỳ đến thế. Trong lúc ấy, thằng quỷ sứ nhỏ vẫn thản nhiên mút mát; nó trừng mắt nhìn tôi đầy thách thức, trong khi dãi rớt vẫn nhỏ ròng ròng vào trong bình sữa.
"Tôi sẽ dùng bữa tối ở phòng khác," tôi gắt lên. "Các người không có chỗ nào gọi là phòng khách sao?"
"Phòng khách!" lão nhại lại, với điệu bộ giễu cợt, "phòng khách! Không, chúng tôi chả có phòng khách phòng khứa nào sất. Nếu cô không ưng mặt chúng tôi, thì xin mời lên hầu ông chủ; còn nếu cô chê ông chủ, thì đành chịu mặt chúng tôi thôi."
"Vậy thì tôi sẽ lên lầu," tôi đáp trả; "hãy chỉ cho tôi một căn phòng."
Tôi đặt bát cháo lên chiếc khay rồi tự mình đi lấy thêm sữa. Kèm theo những tiếng càu nhàu thô lỗ, gã đàn ông đứng dậy và đi trước dẫn tôi lên lầu. Chúng tôi leo lên tận gác xép; thỉnh thoảng, lão lại mở tung một cánh cửa để liếc vào những căn phòng chúng tôi đi ngang qua.
"Đây là một căn phòng," cuối cùng lão lên tiếng, xô mạnh cánh cửa ọp ẹp trên bản lề. "Nó cũng đủ tốt để húp vài ngụm cháo. Có một bao ngô ở trong góc đằng kia, khá sạch sẽ; nếu cô sợ làm bẩn bộ váy lụa lộng lẫy của mình, thì cứ trải cái khăn tay lên trên đó."
Cái gọi là "căn phòng" ấy thực chất chỉ là một kho chứa nồng nặc mùi mạch nha và ngũ cốc; những bao tải chứa đồ được chất đống xung quanh, để chừa lại một khoảng trống hoác, trơ trọi ở chính giữa.
"Này ông,” tôi kêu lên, tức giận trừng mắt nhìn lão. “Đây đâu phải là nơi để ngủ. Tôi muốn xem phòng ngủ của mình."
"Phòng ngủ!" lão nhắc lại, buông giọng mỉa mai cay độc. "Cô đã xem qua toàn bộ phòng ngủ ở cái chốn này rồi đấy-kia là phòng của lão."
Lão hất hàm về phía căn gác xép thứ hai, nơi chẳng khác biệt gì so với căn thứ nhất ngoại trừ những bức tường trơ khấc bần hàn, và ở góc phòng là một chiếc giường thấp lè tè, rộng thênh, chẳng có rèm che chắn, chỉ trải độc một tấm chăn chần màu chàm phai cũ.
"Tôi cần phòng của lão để làm gì chứ?" tôi vặn lại bực dọc. "Tôi cho rằng anh Heathcliff chẳng đời nào lại trọ ở cái tầng trên cùng của ngôi nhà này, phải không?"
"Ồ! Hóa ra cô đang đòi ở phòng của Ông chủ Heathcliff sao?" lão thốt lên, cứ như thể vừa phát hiện ra một điều gì đó mới mẻ lắm. "Sao cô không nói toẹt ra ngay từ đầu? Nếu thế, lão đã bảo cho cô biết luôn, để khỏi phải mất công lôi thôi thế này, rằng đó chính là căn phòng duy nhất cô không bao giờ được đặt mắt tới-cậu ấy luôn khóa chặt nó lại, và ngoại trừ cậu ấy ra, chẳng có sinh linh nào được phép lai vãng vào đó."
"Lão có một cơ ngơi thật tuyệt mỹ đấy, Joseph," tôi không kìm được buông lời mỉa mai, "và những người bạn cùng nhà cũng thật dễ mến làm sao; tôi thiết nghĩ bản chất cô đặc của mọi sự điên rồ trên thế gian này đã chui tọt vào não tôi cái ngày mà tôi quyết định gắn kết số phận đời mình với bọn họ! Tuy nhiên, giờ không phải lúc để bàn chuyện đó-chắc chắn còn có những căn phòng khác. Vì Chúa, hãy nhanh chân lên, và để tôi được ổn định ở một nơi nào đó đàng hoàng!"
Lão bỏ ngoài tai lời tôi thỉnh cầu, chỉ lầm lì bước xuống những bậc thang gỗ, và dừng bước trước một căn phòng mà, căn cứ vào sự ngập ngừng của lão cùng với chất lượng cao cấp của đống đồ nội thất, tôi phỏng đoán là căn phòng tươm tất nhất trong nhà. Dưới sàn trải một tấm thảm-một tấm thảm hảo hạng nhưng hoa văn đã bị lớp bụi bặm làm cho phai mờ; một lò sưởi trang trí đầy giấy cắt6, nay đã rách bươm thành từng mảnh tả tơi; một chiếc giường gỗ sồi tuyệt mỹ buông rủ những tấm rèm lụa đỏ thẫm rộng rãi, dệt từ thứ chất liệu đắt tiền và được may theo lối thời thượng. Dẫu vậy, chúng rõ ràng đã phải chịu đựng những sự giày vò thô bạo: những dải viền rèm treo rủ xuống thành từng vòng hoa, bị xé toạc khỏi khuyên treo, và thanh sắt nâng đỡ chúng bị uốn cong gập lại ở một bên, khiến cho mớ rèm nhung lụa kia rủ rượi lê lết trên mặt sàn. Những chiếc ghế cũng chịu chung số phận tàn tạ, nhiều chiếc hỏng hóc nặng nề; và những vết lõm sâu hoắm làm biến dạng cả các tấm ván ốp tường. Tôi đang cố gắng thu vén chút can đảm cuối cùng để bước vào và chiếm lấy quyền sử dụng căn phòng, thì tên ngốc dẫn đường của tôi thình lình thông báo,-"Đây là phòng của ông chủ." Bữa tối của tôi lúc này đã lạnh ngắt như băng, sự thèm ăn đã bay biến sạch sành sanh, và lòng kiên nhẫn của tôi cũng cạn kiệt đến tận cùng. Tôi khăng khăng đòi được cung cấp ngay lập tức một chốn dung thân, cùng những phương tiện tối thiểu để ngả lưng.
"Cái quỷ quái gì thế này?" vị trưởng lão mộ đạo bắt đầu rủa xả. "Xin Chúa rủ lòng ban phước cho chúng con! Xin Chúa tha thứ cho chúng con! Cô còn muốn chui rúc vào cái địa ngục nào nữa đây? Đồ vô dụng, rắc rối, hư hỏng kia! Cô đã dòm ngó tất thảy mọi ngóc ngách rồi, ngoại trừ cái buồng ngủ tí hin của thằng nhãi Hareton. Chẳng còn cái lỗ nẻ nào khác để cho cô ngả lưng trong cái nhà này đâu!"
Cơn tức giận trong tôi bùng nổ tột độ, tôi ném phăng cái khay cùng toàn bộ đồ đạc trên đó xuống mặt sàn; và rồi ngồi thụp xuống ngay đầu bậc thang, úp mặt vào đôi bàn tay mà nức nở.
"Ái chà! ái chà!" lão Joseph rú lên. "Làm tốt lắm, cô Cathy! Làm tốt lắm, cô Cathy! Dù sao đi nữa, ông chủ rồi sẽ vấp phải mớ nồi niêu sứt mẻ đó thôi; và rồi chúng ta sẽ được nghe ngóng đôi điều; chúng ta sẽ được chống mắt lên mà xem cơ sự rồi sẽ ra sao. Con điên vô tích sự! Cô đáng bị bỏ đói nhăn răng từ giờ cho đến tận Lễ Giáng Sinh, dám cả gan chà đạp những món quà quý giá của Chúa dưới chân trong cơn thịnh nộ kinh tởm của mình! Nhưng lão sẽ nhầm to nếu như cô có thể giữ mãi được cái nhuệ khí đó. Liệu Heathcliff có chịu đựng nổi những lối hành xử 'hay ho' dường ấy không, cô thử nghĩ xem? Lão mong sao cậu ấy tóm được cô trong lúc cô đang giở cái thói làm loạn này. Lão đây chỉ mong cậu ấy làm như vậy."
Và thế là lão tiếp tục càu nhàu, lần bước về cái hang ổ của mình bên dưới, mang theo luôn cả ngọn nến; bỏ mặc tôi lại trong bóng tối. Khoảng thời gian suy ngẫm ngắn ngủi sau hành động bốc đồng ngớ ngẩn đó đã khiến tôi nhận ra mình cần bóp nghẹt lòng kiêu hãnh và kìm nén cơn thịnh nộ, để nhanh chóng dọn dẹp hậu quả do chính mình gây ra. Một vị cứu tinh bất ngờ chợt xuất hiện dưới hình dáng của Throttler, con chó mà giờ đây tôi mới nhận ra là hậu duệ của con Skulker cũ kỹ nhà chúng tôi. Nó từng trải qua thời kỳ chó con tại ấp Grange, và được cha tôi mang tặng cho anh Hindley. Tôi có cảm giác nó nhận ra mình: nó húc mõm vào mũi tôi như một lời chào hỏi, rồi háu đói xơi sạch vũng cháo vương vãi trên sàn. Trong lúc đó, tôi lóng ngóng dò dẫm từ bậc thang này sang bậc thang khác, nhặt nhạnh những mảnh sành vỡ vụn và dùng chiếc khăn tay lau sạch những vệt sữa bắn tung tóe trên tay vịn cầu thang. Công việc dọn dẹp chưa kịp hoàn tất thì tôi đã nghe thấy tiếng bước chân của Earnshaw vang lên ngoài hành lang. Vị "phụ tá" của tôi hoảng hốt cụp đuôi lại, thu mình nép sát vào tường, còn tôi vội vã lẻn vào ô cửa gần nhất. Nỗ lực lẩn trốn của con chó đã thất bại; tôi có thể đoán được điều đó qua tiếng móng vuốt chạy lạch cạch trượt dài xuống lầu, và một tiếng tru thảm thiết, rên rỉ kéo dài. Tôi thì may mắn hơn: anh ta chỉ đi ngang qua, bước vào phòng và đóng sầm cửa lại. Ngay sau đó, lão Joseph đi lên lầu cùng với Hareton để đưa thằng bé đi ngủ. Lúc bấy giờ, tôi đã tìm được một chỗ trú ẩn tạm bợ trong phòng của Hareton, và ông lão, khi nhìn thấy tôi, liền mỉa mai, - "Bây giờ, lão nghĩ trong cái nhà này có đủ chỗ cho cả cô và sự kiêu ngạo của cô đấy. Căn phòng trống trơn; cô có thể độc chiếm tất cả, cùng với cả Ác quỷ - kẻ luôn chực chờ làm người thứ ba trong một bầu bạn tồi tệ như thế!"
Tôi chớp lấy lời gợi ý ấy một cách mừng rỡ; và ngay cái khoảnh khắc gieo mình xuống chiếc ghế bên lò sưởi, tôi đã gật gù rồi thiếp đi. Giấc ngủ bủa vây tôi thật sâu và ngọt ngào, dẫu nó trôi qua quá đỗi chóng vánh. Anh Heathcliff đã đánh thức tôi dậy; anh ta vừa mới bước vào và tra hỏi tôi, với cái phong thái "đáng yêu" thường thấy, rằng tôi đang làm cái quái gì ở đây. Tôi nói cho anh ta biết lý do khiến mình phải thức khuya đến tận lúc này - rằng anh ta đang giữ chìa khóa phòng của chúng tôi trong túi. Tính từ của chúng tôi dường như là một sự xúc phạm chí mạng. Anh ta thề độc rằng căn phòng đó không phải, và sẽ không bao giờ là của tôi; và anh ta sẽ - nhưng tôi chẳng buồn lặp lại những lời lẽ thô bỉ ấy, cũng chẳng muốn miêu tả lại cái cách hành xử man rợ thường ngày của anh ta: anh ta dường như rất tài tình và không biết mệt mỏi trong việc tìm mọi cách chuốc lấy sự ghê tởm từ tôi! Đôi khi, tôi sững sờ trước anh ta với một cường độ áp đảo làm tê liệt cả nỗi sợ hãi của chính mình. Tuy nhiên, tôi dám cam đoan với chị, ngay cả một con hổ hay một con rắn độc cũng chẳng thể nào khơi dậy trong tôi nỗi kinh hoàng ngang bằng với những gì anh ta mang lại. Anh ta kể cho tôi nghe về căn bệnh của Catherine, rồi lớn tiếng đổ lỗi cho anh trai tôi là nguyên nhân gây ra cớ sự; gằn giọng hứa hẹn rằng tôi sẽ phải làm kẻ thế thân, gánh chịu mọi đớn đau thay cho Edgar, cho đến khi anh ta có thể tóm cổ được anh ấy.
Tôi thực sự căm thù anh ta - Tôi thật khốn khổ - Tôi quả là một kẻ ngu ngốc! Chị hãy cẩn trọng, đừng hé răng nửa lời về chuyện này cho bất kỳ ai ở ấp Grange. Tôi sẽ khắc khoải ngóng chờ chị mỗi ngày - đừng làm tôi thất vọng! - ISABELLA.
-
Thuật ngữ y khoa 'brain fever' phổ biến trong văn học châu Âu thế kỷ 19, thường dùng để chỉ tình trạng suy sụp thể chất và tinh thần trầm trọng do cú sốc tâm lý hoặc căng thẳng thần kinh tột độ, không hẳn là một căn bệnh cụ thể theo y học hiện đại. ↩
-
Dịch từ 'dip candle' (nến nhúng), một loại nến rẻ tiền thời xưa được làm bằng cách nhúng sợi bấc nhiều lần vào mỡ động vật đun chảy. ↩
-
Nguyên gốc 'Christian' (người theo đạo Cơ Đốc). Trong giao tiếp của người phương Tây xưa, từ này đôi khi được dùng với hàm ý chỉ 'một người đàng hoàng, tử tế' hoặc 'người văn minh có giáo dục', đối lập với kẻ dã man. ↩
-
Dịch sát nghĩa từ thành ngữ tiếng Anh 'lantern jaws', dùng để miêu tả khuôn mặt hẹp dài, hốc hác với phần xương hàm nhô ra và gò má lõm sâu, trông giống hình dáng của những chiếc đèn lồng khung kim loại thời xưa. ↩
-
Đơn vị đo lường thể tích truyền thống của Anh. Một gallon Anh tương đương khoảng 4,5 lít. ↩
-
Dịch từ 'cut-paper chimney boards'. Đây là phong tục trang trí tấm chắn lò sưởi bằng nghệ thuật cắt giấy vào mùa hè khi không đốt lửa, rất thịnh hành ở các gia đình khá giả tại Anh thời bấy giờ. ↩
CHAPTER XIII
For two months the fugitives remained absent; in those two months, Mrs. Linton encountered and conquered the worst shock of what was denominated a brain fever. No mother could have nursed an only child more devotedly than Edgar tended her. Day and night he was watching, and patiently enduring all the annoyances that irritable nerves and a shaken reason could inflict; and, though Kenneth remarked that what he saved from the grave would only recompense his care by forming the source of constant future anxiety-in fact, that his health and strength were being sacrificed to preserve a mere ruin of humanity-he knew no limits in gratitude and joy when Catherine’s life was declared out of danger; and hour after hour he would sit beside her, tracing the gradual return to bodily health, and flattering his too sanguine hopes with the illusion that her mind would settle back to its right balance also, and she would soon be entirely her former self.
The first time she left her chamber was at the commencement of the following March. Mr. Linton had put on her pillow, in the morning, a handful of golden crocuses; her eye, long stranger to any gleam of pleasure, caught them in waking, and shone delighted as she gathered them eagerly together.
“These are the earliest flowers at the Heights,” she exclaimed. “They remind me of soft thaw winds, and warm sunshine, and nearly melted snow. Edgar, is there not a south wind, and is not the snow almost gone?”
“The snow is quite gone down here, darling,” replied her husband; “and I only see two white spots on the whole range of moors: the sky is blue, and the larks are singing, and the becks and brooks are all brim full. Catherine, last spring at this time, I was longing to have you under this roof; now, I wish you were a mile or two up those hills: the air blows so sweetly, I feel that it would cure you.”
“I shall never be there but once more,” said the invalid; “and then you’ll leave me, and I shall remain for ever. Next spring you’ll long again to have me under this roof, and you’ll look back and think you were happy to-day.”
Linton lavished on her the kindest caresses, and tried to cheer her by the fondest words; but, vaguely regarding the flowers, she let the tears collect on her lashes and stream down her cheeks unheeding. We knew she was really better, and, therefore, decided that long confinement to a single place produced much of this despondency, and it might be partially removed by a change of scene. The master told me to light a fire in the many-weeks’ deserted parlour, and to set an easy-chair in the sunshine by the window; and then he brought her down, and she sat a long while enjoying the genial heat, and, as we expected, revived by the objects round her: which, though familiar, were free from the dreary associations investing her hated sick chamber. By evening she seemed greatly exhausted; yet no arguments could persuade her to return to that apartment, and I had to arrange the parlour sofa for her bed, till another room could be prepared. To obviate the fatigue of mounting and descending the stairs, we fitted up this, where you lie at present-on the same floor with the parlour; and she was soon strong enough to move from one to the other, leaning on Edgar’s arm. Ah, I thought myself, she might recover, so waited on as she was. And there was double cause to desire it, for on her existence depended that of another: we cherished the hope that in a little while Mr. Linton’s heart would be gladdened, and his lands secured from a stranger’s gripe, by the birth of an heir.
I should mention that Isabella sent to her brother, some six weeks from her departure, a short note, announcing her marriage with Heathcliff. It appeared dry and cold; but at the bottom was dotted in with pencil an obscure apology, and an entreaty for kind remembrance and reconciliation, if her proceeding had offended him: asserting that she could not help it then, and being done, she had now no power to repeal it. Linton did not reply to this, I believe; and, in a fortnight more, I got a long letter, which I considered odd, coming from the pen of a bride just out of the honeymoon. I’ll read it: for I keep it yet. Any relic of the dead is precious, if they were valued living.
* * * * *
DEAR ELLEN, it begins,-I came last night to Wuthering Heights, and heard, for the first time, that Catherine has been, and is yet, very ill. I must not write to her, I suppose, and my brother is either too angry or too distressed to answer what I sent him. Still, I must write to somebody, and the only choice left me is you.
Inform Edgar that I’d give the world to see his face again-that my heart returned to Thrushcross Grange in twenty-four hours after I left it, and is there at this moment, full of warm feelings for him, and Catherine! I can’t follow it though-(these words are underlined)-they need not expect me, and they may draw what conclusions they please; taking care, however, to lay nothing at the door of my weak will or deficient affection.
The remainder of the letter is for yourself alone. I want to ask you two questions: the first is,-How did you contrive to preserve the common sympathies of human nature when you resided here? I cannot recognise any sentiment which those around share with me.
The second question I have great interest in; it is this-Is Mr. Heathcliff a man? If so, is he mad? And if not, is he a devil? I sha’n’t tell my reasons for making this inquiry; but I beseech you to explain, if you can, what I have married: that is, when you call to see me; and you must call, Ellen, very soon. Don’t write, but come, and bring me something from Edgar.
Now, you shall hear how I have been received in my new home, as I am led to imagine the Heights will be. It is to amuse myself that I dwell on such subjects as the lack of external comforts: they never occupy my thoughts, except at the moment when I miss them. I should laugh and dance for joy, if I found their absence was the total of my miseries, and the rest was an unnatural dream!
The sun set behind the Grange as we turned on to the moors; by that, I judged it to be six o’clock; and my companion halted half an hour, to inspect the park, and the gardens, and, probably, the place itself, as well as he could; so it was dark when we dismounted in the paved yard of the farmhouse, and your old fellow-servant, Joseph, issued out to receive us by the light of a dip candle. He did it with a courtesy that redounded to his credit. His first act was to elevate his torch to a level with my face, squint malignantly, project his under-lip, and turn away. Then he took the two horses, and led them into the stables; reappearing for the purpose of locking the outer gate, as if we lived in an ancient castle.
Heathcliff stayed to speak to him, and I entered the kitchen-a dingy, untidy hole; I daresay you would not know it, it is so changed since it was in your charge. By the fire stood a ruffianly child, strong in limb and dirty in garb, with a look of Catherine in his eyes and about his mouth.
“This is Edgar’s legal nephew,” I reflected-“mine in a manner; I must shake hands, and-yes-I must kiss him. It is right to establish a good understanding at the beginning.”
I approached, and, attempting to take his chubby fist, said-“How do you do, my dear?”
He replied in a jargon I did not comprehend.
“Shall you and I be friends, Hareton?” was my next essay at conversation.
An oath, and a threat to set Throttler on me if I did not “frame off” rewarded my perseverance.
“Hey, Throttler, lad!” whispered the little wretch, rousing a half-bred bull-dog from its lair in a corner. “Now, wilt thou be ganging?” he asked authoritatively.
Love for my life urged a compliance; I stepped over the threshold to wait till the others should enter. Mr. Heathcliff was nowhere visible; and Joseph, whom I followed to the stables, and requested to accompany me in, after staring and muttering to himself, screwed up his nose and replied-“Mim! mim! mim! Did iver Christian body hear aught like it? Mincing un’ munching! How can I tell whet ye say?”
“I say, I wish you to come with me into the house!” I cried, thinking him deaf, yet highly disgusted at his rudeness.
“None o’ me! I getten summut else to do,” he answered, and continued his work; moving his lantern jaws meanwhile, and surveying my dress and countenance (the former a great deal too fine, but the latter, I’m sure, as sad as he could desire) with sovereign contempt.
I walked round the yard, and through a wicket, to another door, at which I took the liberty of knocking, in hopes some more civil servant might show himself. After a short suspense, it was opened by a tall, gaunt man, without neckerchief, and otherwise extremely slovenly; his features were lost in masses of shaggy hair that hung on his shoulders; and his eyes, too, were like a ghostly Catherine’s with all their beauty annihilated.
“What’s your business here?” he demanded, grimly. “Who are you?”
“My name was Isabella Linton,” I replied. “You’ve seen me before, sir. I’m lately married to Mr. Heathcliff, and he has brought me here-I suppose by your permission.”
“Is he come back, then?” asked the hermit, glaring like a hungry wolf.
“Yes-we came just now,” I said; “but he left me by the kitchen door; and when I would have gone in, your little boy played sentinel over the place, and frightened me off by the help of a bull-dog.”
“It’s well the hellish villain has kept his word!” growled my future host, searching the darkness beyond me in expectation of discovering Heathcliff; and then he indulged in a soliloquy of execrations, and threats of what he would have done had the “fiend” deceived him.
I repented having tried this second entrance, and was almost inclined to slip away before he finished cursing, but ere I could execute that intention, he ordered me in, and shut and re-fastened the door. There was a great fire, and that was all the light in the huge apartment, whose floor had grown a uniform grey; and the once brilliant pewter-dishes, which used to attract my gaze when I was a girl, partook of a similar obscurity, created by tarnish and dust. I inquired whether I might call the maid, and be conducted to a bedroom! Mr. Earnshaw vouchsafed no answer. He walked up and down, with his hands in his pockets, apparently quite forgetting my presence; and his abstraction was evidently so deep, and his whole aspect so misanthropical, that I shrank from disturbing him again.
You’ll not be surprised, Ellen, at my feeling particularly cheerless, seated in worse than solitude on that inhospitable hearth, and remembering that four miles distant lay my delightful home, containing the only people I loved on earth; and there might as well be the Atlantic to part us, instead of those four miles: I could not overpass them! I questioned with myself-where must I turn for comfort? and-mind you don’t tell Edgar, or Catherine-above every sorrow beside, this rose pre-eminent: despair at finding nobody who could or would be my ally against Heathcliff! I had sought shelter at Wuthering Heights, almost gladly, because I was secured by that arrangement from living alone with him; but he knew the people we were coming amongst, and he did not fear their intermeddling.
I sat and thought a doleful time: the clock struck eight, and nine, and still my companion paced to and fro, his head bent on his breast, and perfectly silent, unless a groan or a bitter ejaculation forced itself out at intervals. I listened to detect a woman’s voice in the house, and filled the interim with wild regrets and dismal anticipations, which, at last, spoke audibly in irrepressible sighing and weeping. I was not aware how openly I grieved, till Earnshaw halted opposite, in his measured walk, and gave me a stare of newly-awakened surprise. Taking advantage of his recovered attention, I exclaimed-“I’m tired with my journey, and I want to go to bed! Where is the maid-servant? Direct me to her, as she won’t come to me!”
“We have none,” he answered; “you must wait on yourself!”
“Where must I sleep, then?” I sobbed; I was beyond regarding self-respect, weighed down by fatigue and wretchedness.
“Joseph will show you Heathcliff’s chamber,” said he; “open that door-he’s in there.”
I was going to obey, but he suddenly arrested me, and added in the strangest tone-“Be so good as to turn your lock, and draw your bolt-don’t omit it!”
“Well!” I said. “But why, Mr. Earnshaw?” I did not relish the notion of deliberately fastening myself in with Heathcliff.
“Look here!” he replied, pulling from his waistcoat a curiously-constructed pistol, having a double-edged spring knife attached to the barrel. “That’s a great tempter to a desperate man, is it not? I cannot resist going up with this every night, and trying his door. If once I find it open he’s done for; I do it invariably, even though the minute before I have been recalling a hundred reasons that should make me refrain: it is some devil that urges me to thwart my own schemes by killing him. You fight against that devil for love as long as you may; when the time comes, not all the angels in heaven shall save him!”
I surveyed the weapon inquisitively. A hideous notion struck me: how powerful I should be possessing such an instrument! I took it from his hand, and touched the blade. He looked astonished at the expression my face assumed during a brief second: it was not horror, it was covetousness. He snatched the pistol back, jealously; shut the knife, and returned it to its concealment.
“I don’t care if you tell him,” said he. “Put him on his guard, and watch for him. You know the terms we are on, I see: his danger does not shock you.”
“What has Heathcliff done to you?” I asked. “In what has he wronged you, to warrant this appalling hatred? Wouldn’t it be wiser to bid him quit the house?”
“No!” thundered Earnshaw; “should he offer to leave me, he’s a dead man: persuade him to attempt it, and you are a murderess! Am I to lose all, without a chance of retrieval? Is Hareton to be a beggar? Oh, damnation! I will have it back; and I’ll have his gold too; and then his blood; and hell shall have his soul! It will be ten times blacker with that guest than ever it was before!”
You’ve acquainted me, Ellen, with your old master’s habits. He is clearly on the verge of madness: he was so last night at least. I shuddered to be near him, and thought on the servant’s ill-bred moroseness as comparatively agreeable. He now recommenced his moody walk, and I raised the latch, and escaped into the kitchen. Joseph was bending over the fire, peering into a large pan that swung above it; and a wooden bowl of oatmeal stood on the settle close by. The contents of the pan began to boil, and he turned to plunge his hand into the bowl; I conjectured that this preparation was probably for our supper, and, being hungry, I resolved it should be eatable; so, crying out sharply, “I’ll make the porridge!” I removed the vessel out of his reach, and proceeded to take off my hat and riding-habit. “Mr. Earnshaw,” I continued, “directs me to wait on myself: I will. I’m not going to act the lady among you, for fear I should starve.”
“Gooid Lord!” he muttered, sitting down, and stroking his ribbed stockings from the knee to the ankle. “If there’s to be fresh ortherings-just when I getten used to two maisters, if I mun hev’ a mistress set o’er my heead, it’s like time to be flitting. I niver did think to see t’ day that I mud lave th’ owld place-but I doubt it’s nigh at hand!”
This lamentation drew no notice from me: I went briskly to work, sighing to remember a period when it would have been all merry fun; but compelled speedily to drive off the remembrance. It racked me to recall past happiness and the greater peril there was of conjuring up its apparition, the quicker the thible ran round, and the faster the handfuls of meal fell into the water. Joseph beheld my style of cookery with growing indignation.
“Thear!” he ejaculated. “Hareton, thou willn’t sup thy porridge to-neeght; they’ll be naught but lumps as big as my neive. Thear, agean! I’d fling in bowl un’ all, if I wer ye! There, pale t’ guilp off, un’ then ye’ll hae done wi’t. Bang, bang. It’s a mercy t’ bothom isn’t deaved out!”
It was rather a rough mess, I own, when poured into the basins; four had been provided, and a gallon pitcher of new milk was brought from the dairy, which Hareton seized and commenced drinking and spilling from the expansive lip. I expostulated, and desired that he should have his in a mug; affirming that I could not taste the liquid treated so dirtily. The old cynic chose to be vastly offended at this nicety; assuring me, repeatedly, that “the barn was every bit as good” as I, “and every bit as wollsome,” and wondering how I could fashion to be so conceited. Meanwhile, the infant ruffian continued sucking; and glowered up at me defyingly, as he slavered into the jug.
“I shall have my supper in another room,” I said. “Have you no place you call a parlour?”
“Parlour!” he echoed, sneeringly, “parlour! Nay, we’ve noa parlours. If yah dunnut loike wer company, there’s maister’s; un’ if yah dunnut loike maister, there’s us.”
“Then I shall go upstairs,” I answered; “show me a chamber.”
I put my basin on a tray, and went myself to fetch some more milk. With great grumblings, the fellow rose, and preceded me in my ascent: we mounted to the garrets; he opened a door, now and then, to look into the apartments we passed.
“Here’s a rahm,” he said, at last, flinging back a cranky board on hinges. “It’s weel eneugh to ate a few porridge in. There’s a pack o’ corn i’ t’ corner, thear, meeterly clane; if ye’re feared o’ muckying yer grand silk cloes, spread yer hankerchir o’ t’ top on’t.”
The “rahm” was a kind of lumber-hole smelling strong of malt and grain; various sacks of which articles were piled around, leaving a wide, bare space in the middle.
“Why, man,” I exclaimed, facing him angrily, “this is not a place to sleep in. I wish to see my bed-room.”
“Bed-rume!” he repeated, in a tone of mockery. “Yah’s see all t’ bed-rumes thear is-yon’s mine.”
He pointed into the second garret, only differing from the first in being more naked about the walls, and having a large, low, curtainless bed, with an indigo-coloured quilt, at one end.
“What do I want with yours?” I retorted. “I suppose Mr. Heathcliff does not lodge at the top of the house, does he?”
“Oh! it’s Maister Hathecliff’s ye’re wanting?” cried he, as if making a new discovery. “Couldn’t ye ha’ said soa, at onst? un’ then, I mud ha’ telled ye, baht all this wark, that that’s just one ye cannut see-he allas keeps it locked, un’ nob’dy iver mells on’t but hisseln.”
“You’ve a nice house, Joseph,” I could not refrain from observing, “and pleasant inmates; and I think the concentrated essence of all the madness in the world took up its abode in my brain the day I linked my fate with theirs! However, that is not to the present purpose-there are other rooms. For heaven’s sake be quick, and let me settle somewhere!”
He made no reply to this adjuration; only plodding doggedly down the wooden steps, and halting before an apartment which, from that halt and the superior quality of its furniture, I conjectured to be the best one. There was a carpet-a good one, but the pattern was obliterated by dust; a fireplace hung with cut-paper, dropping to pieces; a handsome oak-bedstead with ample crimson curtains of rather expensive material and modern make; but they had evidently experienced rough usage: the vallances hung in festoons, wrenched from their rings, and the iron rod supporting them was bent in an arc on one side, causing the drapery to trail upon the floor. The chairs were also damaged, many of them severely; and deep indentations deformed the panels of the walls. I was endeavouring to gather resolution for entering and taking possession, when my fool of a guide announced,-“This here is t’ maister’s.” My supper by this time was cold, my appetite gone, and my patience exhausted. I insisted on being provided instantly with a place of refuge, and means of repose.
“Whear the divil?” began the religious elder. “The Lord bless us! The Lord forgie us! Whear the hell wold ye gang? ye marred, wearisome nowt! Ye’ve seen all but Hareton’s bit of a cham’er. There’s not another hoile to lig down in i’ th’ hahse!”
I was so vexed, I flung my tray and its contents on the ground; and then seated myself at the stairs’-head, hid my face in my hands, and cried.
“Ech! ech!” exclaimed Joseph. “Weel done, Miss Cathy! weel done, Miss Cathy! Howsiver, t’ maister sall just tum’le o’er them brocken pots; un’ then we’s hear summut; we’s hear how it’s to be. Gooid-for-naught madling! ye desarve pining fro’ this to Churstmas, flinging t’ precious gifts uh God under fooit i’ yer flaysome rages! But I’m mista’en if ye shew yer sperrit lang. Will Hathecliff bide sich bonny ways, think ye? I nobbut wish he may catch ye i’ that plisky. I nobbut wish he may.”
And so he went on scolding to his den beneath, taking the candle with him; and I remained in the dark. The period of reflection succeeding this silly action compelled me to admit the necessity of smothering my pride and choking my wrath, and bestirring myself to remove its effects. An unexpected aid presently appeared in the shape of Throttler, whom I now recognised as a son of our old Skulker: it had spent its whelphood at the Grange, and was given by my father to Mr. Hindley. I fancy it knew me: it pushed its nose against mine by way of salute, and then hastened to devour the porridge; while I groped from step to step, collecting the shattered earthenware, and drying the spatters of milk from the banister with my pocket-handkerchief. Our labours were scarcely over when I heard Earnshaw’s tread in the passage; my assistant tucked in his tail, and pressed to the wall; I stole into the nearest doorway. The dog’s endeavour to avoid him was unsuccessful; as I guessed by a scutter downstairs, and a prolonged, piteous yelping. I had better luck: he passed on, entered his chamber, and shut the door. Directly after Joseph came up with Hareton, to put him to bed. I had found shelter in Hareton’s room, and the old man, on seeing me, said,-“They’s rahm for boath ye un’ yer pride, now, I sud think i’ the hahse. It’s empty; ye may hev’ it all to yerseln, un’ Him as allas maks a third, i’ sich ill company!”
Gladly did I take advantage of this intimation; and the minute I flung myself into a chair, by the fire, I nodded, and slept. My slumber was deep and sweet, though over far too soon. Mr. Heathcliff awoke me; he had just come in, and demanded, in his loving manner, what I was doing there? I told him the cause of my staying up so late-that he had the key of our room in his pocket. The adjective our gave mortal offence. He swore it was not, nor ever should be, mine; and he’d-but I’ll not repeat his language, nor describe his habitual conduct: he is ingenious and unresting in seeking to gain my abhorrence! I sometimes wonder at him with an intensity that deadens my fear: yet, I assure you, a tiger or a venomous serpent could not rouse terror in me equal to that which he wakens. He told me of Catherine’s illness, and accused my brother of causing it; promising that I should be Edgar’s proxy in suffering, till he could get hold of him.
I do hate him-I am wretched-I have been a fool! Beware of uttering one breath of this to any one at the Grange. I shall expect you every day-don’t disappoint me!-ISABELLA.